کشاورزی لرستان - اولین مجله علمی کشاورزی دانش سبز (دانشجویان لرستانی)
در سال1387 سال نوآوری و شکوفایی ایران اسلامی شروع کار و تلاش می کنیم آخرین اخبار و مقالات علمی کشاورزی و لینک سایتهای برتر کشاورزی را در وب قرار دهیم ...
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: سجاد - یکشنبه ٢٩ بهمن ۱۳۸٥
موضوع : فن آوری نانو رويکردی نوين در سلامت غذا
گفتگو : گفت¬و¬گو با دکتر حامد افشاری کارشناس دبير خانه ستاد ويژه فن آوری نانو ،
  

در حالی که فن آوری نانو غذا علاوه بر افزايش کيفيت می­تواند بر توسعه پايدار و ارزآوری سهم به سزايی را داشته باشد، هنوز به طور جدی در ايران مورد توجه قرار نگرفته است.

ايران يکی از بزرگ­ترين واردکنندگان محصولات غذايی است و در صورت عدم توجه به توليد و فن­آوری مواد غذايی، ميزان واردات محصولات غذايی به طور چشم­گيری افزايش مي­يابد. بنابراين لازم است با کمک فن­آوری نانو بهره­وری در اين صنعت را به صورت پايدار توسعه داد.

در حال حاضر شرکت­های صنايع غذايی و دولت­ها در تلاش برای مشخص کردن حوزه کاربری فن آوری نانو در صنايع غذايی به کمک دانشمندان اين علم هستند، تا از آن در جهت رفع نيازها استفاده کنند.

با توجه به جايگاه ويژه صنايع غذايی در ايران، گفت­وگويی پيرامون کاربردهای فن آوری نانو در صنايع غذايی با دکتر حامد افشاری عضو هيات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن و کارشناس دبيرخانه ستاد ويژه توسعه فن­آوری نانو انجام شده است.

 

در باره فن­آوری نانو و نانو غذا توضيح دهيد.

فن آوری نانو واژه­ای کلی است که به تمام فن­آوری­­های پيشرفته در عرصه کار با مقياس نانو، يعنی ابعادی در حدود يک ميليارديم متر تا 100 ميليارديم متر گفته مي­شود.

همگرايي فن­آوری نانو و علم غذا منجر به بروز قابليت­های فراوانی می­شود و همين امر باعث شده است که حدود 200 شرکت بزرگ در سراسر دنيا با سرمايه­گذاری­های کلان در اين زمينه محصولاتی را به بازار عرضه کنند.

همچنين با پتانسيل فوق العاده کاربردی فن­آوری نانو در صنايع غذايی، انتظار می­رود طي دو دهه آينده انقلاب بزرگي در زمينه صنايع غذايی و کشاورزی پديد آيد­، به گونه­ای که اثرات آن فراتر از کشاورزی مکانيزه و انقلاب سبز خواهد بود.

 

جايگاه نانو غذا در ايران به چه شکل است؟

به رغم تمام مسايل ياد شده، اين فن­آوری هنوز در هيچ­يک از مراکز مرتبط با حوزه غذا مورد توجه جدي قرار نگرفته است، اما با توجه به اجراي برنامه­های ترويجي در کشور، انتظار می­رود صنايع غذايی در آينده نزديک از این فن­آوری بهره­مند شوند.

 

با توجه به اهميت نانو غذا در صنایع غذايی، میزان سرمايه­گذاری در اين صنعت را چگونه پيش­بينی می­کنيد؟

در سال 2006 میلادی، 7 ميليارد دلار در بازار صنايع غذايی سرمايه­گذاری شد که تنها 1/1 ميليارد دلار آن به فن­آوری نانو اختصاص داشت، اما پيش­بينی می­شود در سال 2015 ميلادی، ميزان سرمايه­گذاری به 5/53 ميليارد دلار برسد که 5/22 ميليارد آن به فن آوری نانو اختصاص خواهد يافت.

چنين وضعيتی بيان­گر اين واقعيت است که در صورت عدم ورود شرکت­های داخلی به اين حوزه، کشور ايران بازار بزرگی را از دست خواهد داد.

 

فن­آوری نانو در کدام بخش از صنايع غذايی کاربرد دارد؟

حوزه­های کاربردی فن­آوری نانو در صنايع غذايی را مي­توان به 6 دسته تقسيم کرد که شامل نگهداری غذا، بهبود طعم و رنگ، سلامت غذا، بسته بندی، توليد غذا و فرآيند های غذايی است.

به عنوان مثال فن­آوری نانو می­تواند از طريق ضدعفونی، ضد ميکروب کردن سطوح، حفاظت آنتی اکسيدان­های حساس مانند ويتامينهاي A، D، E، K، اسيد چرب امگا 3 و β-کاروتن و دست­ورزی و کنترل فعاليت آنزيم­ها در نگهداری مواد غذايی موثر باشد.

 

فن­آوری نانو چگونه باعث ضدعفونی کردن سطوح می­شود؟

اين فن­آوری با جابه­جا کردن سطح پوشش مواد، می­تواند از ورود هر ميکرو ارگانيسم يا ميکروب به غذا جلوگيری کند.

ميکروب­کشها با نانو ذرات و نانو قطراتی مانند روغن گياهی و الكل­ها، دوستدار محيط زيست بوده و برای سلامت انسان بي­ضرر هستند.

 

اهميت فن­آوری نانو در زمينه توليد غذا به چه شکل است؟

کاربرد اين فن­آوری مي­تواند از يک سو در صنعت کشاورزی و از سوی ديگر در ابداع راه­های جديد برای توليد غذاهايی که به شرايط طبيعي وابسته نباشند، مورد اهميت قرار گيرد.

فن­آوری نانو با آناليز و شناسايی محصولات کشاورزی از طريق تشخيص آفت­ها، آنتي­بيوتيک­ها و ژن­هاي مختلف و توليد آفت­کش و دارو به منظور کاهش اثرات جانبي موثر است.

اين فن­آوري همچنين در سنتز و توليد غذا اهميت ويژه­ای دارد، به نحوی که آرايش بسيار ريز افزودني­های غذايی مي­تواند گروه­های جديد غذايی را با سنتز مواد تغذيه­ای مورد نياز، طعم­دهي ترکيبات و پيوند آنزيم­ها با يکديگر توليد کند.

اين روش علاوه بر کاهش وابستگي صنایع غذايی به محيط زيست طبيعي، به عنوان يک ايده متفاوت در اين زمينه بدون نياز به ملزومات غذای طبيعي به خدمت در خواهد آمد و همه اين مسايل بيانگر ايجاد تحولي بزرگ در صنعت غذا با استفاده از فن­آوری نانو است.

 

کدام جنبه­های صنعت بسته­بندی تحت تاثير فن­آوری نانو قرار مي­گيرد؟

چشم­اندازهای مالي فن­آوری نانو، صنايع بسته­بندی را پر رونق نشان مي­دهد، به طوری که سهم بازار اين صنعت در حال حاضرحدود  1/1 ميليارد دلار است و پيش­بيني مي­شود تا سال2010 به 3/7 ميليارد دلار برسد.

از طريق فن­آوری نانو مي­توان در توليد نانو کامپوزيت نانو ذره­ای به منظور به کارگيری در بسته­بندی استفاده کرد که در اين صورت خواصي مانند استحکام بالا، نفوذناپذيری، شفافيت بالا و قابليت بازيافت در بسته­بندی­ها ايجاد خواهد شد.

برای مثال، با نانو ذرات نقره مي­توان نانو کامپوزيت­هايی با خواص آنتي باکتريال توليد کرد که عمر قفسه­ای را 6 تا 18 ماه افزايش دهد، که با توجه به اين مساله و کاربردهايی که فن­آوری نانو در نگهداری محصولات غذايی دارد، قيمت اين محصولات کاهش خواهد يافت و در نتيجه اين فن­آوری قادر به بهبود عملکرد خواهد بود.

کاربرد ديگر نانو بسته­بندي­های هوشمند است. در اين نوع بسته­بندی­ها، خواص مواد، بسته به شرايط داخلي و خارجي تغيير مي­کند. برای نمونه با استفاده از تغيير ترکيب مولکولی شير فاسد شده و ايجاد واکنش با نانو ذراتي که در بسته­بندی جاسازی شده است، رنگ بسته­بندی تغيير خواهد کرد و در نتيجه انبارداران و مصرف­کنندگان مي­توانند به راحتي محصولاتي که کيفيت آن­ها کاهش يافته را تشخيص دهند.

 

اگر ايران از فن­آوری نانو در صنعت موادغذايی استفاده کند، با توجه به قانون كدكس، صادرات محصولات ايراني به چه شکل خواهد بود؟

تجربه نشان داده است که اگر صنايع کشور از تحقيقات و به کارگيری فن­آوری­های نو دور بماند، در مدت زمان کوتاهي بازارهای موجود خود را نيز از دست خواهند داد. هر چند از صد سال پيش تا به امروز، سرزمين­های از دست رفته عامل سرشکستگي ملت­ها به شمار می­رفت، اما از امروز تا صد سال آينده، بازارهای از دست­رفته، باعث نابودی اقتصاد کشورها مي­شوند.

امروزه سرداران تجاری، بر اساس اطلاعات موجود از نمايندگي­های بومي خود از ساير کشور­ها، کنترل بازار را در دست گرفته­اند و بنابراين شايسته است ايران نيز، همزمان با استفاده از اين فن­آوری، برای حضور پررنگ­تر خود در بازارهای جهاني تلاش کند.

تجربيات توسعه بيوتکنولوژی در کشور نشان مي­دهد که موفقيت چنداني در توليد افزودني­ها و غذاهای جديد مبتني بر  بيوتکنولوژی در کشور وجود ندارد؛ زيرا اين حوزه از فن­آوری نه تنها سطح پيچيدگي بيشتری دارد، بلکه استانداردهای کيفی سخت­تری نيز در مورد آن اجرا مي­شود، به طوری که در حال حاضر بخش عظيمي از افزودني­های غذايی حاصل از بيوتکنولوژی در صنايع کشور از طريق واردات تامين مي­شود.

با توجه به اين­که تعداد انگشت­شماری از کارخانه­هاي صنايع غذايی کشور موفق به حضور در بازارهای جهاني شده­اند که يکي از مهمترين علل آن فقدان وجهه کافي در عرصه بين­المللي است، به نظر مي­رسد سه کاربرد «بسته­بندی مواد غذايی»، «ارزيابي و تامين سلامت مواد غذايی» و «کنترل کيفيت مواد غذايی» ازاولويت بيشتری در کشور برخوردارند.

آمنه حكمت/

نویسندگان وبلاگ:
مطالب اخیر:
دوستان من:
کدهای اضافی کاربر :


زیارت عاشورا
وضعیت یاهو مذهبی
پیج رنک گوگل ساعت فلش مذهبی اوقات شرعی

بسيجي يعني علي
Yahoo bot last visit powered by MyPagerank.Net Msn bot last visit powered by MyPagerank.Net Msn bot last visit powered by MyPagerank.Net Yahoo bot last visit powered by MyPagerank.Net





Powered by aeka.persianblog.ir

بانک صوت و فیلم مذهبی
PageRank
بسيجي يعني علي
مجله دانش سبز
PageRank RSS Feed Readers outils webmaster
دریافت کد
>>فرم اشتراک<<
{PAGETITLE}
pagerank search engine optimization Submit ExpressSearch Engine Marketing Services تماس با ما