کشاورزی لرستان - اولین مجله علمی کشاورزی دانش سبز (دانشجویان لرستانی)
در سال1387 سال نوآوری و شکوفایی ایران اسلامی شروع کار و تلاش می کنیم آخرین اخبار و مقالات علمی کشاورزی و لینک سایتهای برتر کشاورزی را در وب قرار دهیم ...
کلمات کلیدی مطالب
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٢ آذر ۱۳٩۱

مقاله ای در خصوص تکثیر گیاه سانسوریابا استفاده از روش قلمه برگ میتوان سانسوریای ابلق تکثیر کرد. از آن جایی که اکثر افراد علاقه مند به تکثیر این گیاه میدانند که بعد از تکثیر سانسوریا بروش قلمه برگ دیگر نمی توان انتظار داشت گیاه جدید بصورت ابلق باشد(یعنی دارای نوارهای طلایی رنگ حاشیه) و تماما سبز رنگ میشود.

لینک دانلود مقاله

http://s1.uplod.ir/files/2/z4j9b1bgoo1em2/sansevieria.pdf

ویا لینک

http://uplod.ir/7c4fl53ip7d4/sansevieria.pdf.htm

با تشکر از آقای مصطفی بنی حسن  که این مطلب را برایمان ارسال نمودند

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٩ اردیبهشت ۱۳٩٠

ضرورت مدیریت یکپارچه منابع آبی


گروه: صنایع و توسعه روستایی

نویسنده / مولف: آلاله قائمی - عبدالرضا کریمی

تحصیلات / سمت: کارشناس امور آب

قرن بیست و یکم، قرن جنگ بر سر آب نام گرفته است. در قسمتهای مختلف دنیا، به خصوص در کشورهای در حال توسعه، مسایل مرتبط با آب از قبیل کمبود آب، آلودگی آب و افزایش خسارات ناشی از سیل وجود دارد. این مسایل کمبود مواد غذایی و به دنبال آن گسترش بیماریها را در پی خواهد داشت.

 

قرن بیست و یکم، قرن جنگ بر سر آب نام گرفته است. در قسمتهای مختلف دنیا، به خصوص در کشورهای در حال توسعه، مسایل مرتبط با آب از قبیل کمبود آب، آلودگی آب و افزایش خسارات ناشی از سیل وجود دارد. این مسایل کمبود مواد غذایی و به دنبال آن گسترش بیماریها را در پی خواهد داشت. بنابراین در کشورهایی مانند ایران که با کمبود منابع آبی مواجه است، توجه به کلیه منابع آبی از اهمیت بالایی برخوردار است که این امر در قالب مدیریت یکپارچه منابع آبی قابل اجرا خواهد بود. مدیریت یکپارچه منابع آب، یک فرآیند سیستماتیک برای توسعه پایدار، تخصیص و پایش منابع آبی است که برای اهداف اجتماعی، اقتصادی و محیط زیستی استفاده می شود.

رشد روز افزون جمعیت، توسعه اراضی کشاورزی در مناطق خشک و نیمه خشک جهان، گسترش صنایع، توزیع ناهمگون زمانی و مکانی آب شیرین به لحاظ کمی و محدودیتها و مشکلات روزافزون کیفی منابع آبی، در بسیاری از کشورها، تامین آب مطمئن را به یکی از چالشهای اساسی قرن حاضر تبدیل کرده است. مدیریت یکپارچه منابع آبی، ضمن جبران برخی از کمبودها، باعث افزایش ذخیره منابع آبی موجود، حداقل کردن اثرات منفی استفاده مجزا از منابع و مدیریت مؤثر و بهینه آب می شود. در این مقاله، مدیریت یکپارچه منابع آبی در قالب منابع آب سطحی، منابع آب زیرزمینی، استفاده مجدد از پسابها و آبهای مجازی مورد بحث قرار گرفته است.

درگیر بودن سازمانهای مختلف در تامین و مصرف آبهای شرب، کشاورزی، صنعتی، فضای سبز و همچنین تصفیه فاضلاب و کاربری پساب تصفیه شده، لزوم هماهنگی بیشتر بین کلیه دست اندرکاران مسایل آب برای مشارکت و به حداقل رساندن اثرات نامطلوب بخشی بودن حیطه مسئوولیتها و عملکردها و در نهایت مدیریت یکپارچه منابع آبی را اجتناب ناپذیر می کند.

 

سرآغاز

استفاده مجزا از منابع آبی منجر به بروز مشکلاتی از قبیل کمبود آب در مواقع خشکسالی به دلیل کمبود منابع آب سطحی، ناپایداری در تولید محصول، آسیب به محیط زیست و افت تراز سطح ایستابی و اختلاط آب شور و شیرین در نواحی ساحلی می شود. در بهره برداری تلفیقی، نیازهای آبی توسط دو منبع سطحی و زیرزمینی تامین می شود. در این دسته بندی، پساب تصفیه شده، به عنوان یک منبع آبی در مدیریت یکپارچه منابع آب، به خصوص در کشور کم آب ایران، از جایگاه ویژه ای برخوردار است. توسعه بهره برداری از آبهای زیرزمینی در مقایسه با سدسازی دارای مزایای متعددی بوده و مشکلات به مراتب کمتری دارد. در این بین می توان به هزینه کمتر، عدم وجود مشکل رسوب و تبخیر، مشکلات کیفی کمتر و عدم وجود مشکلات محیط زیستی، اجتماعی و فرهنگی اشاره کرد.

 

مدیریت یکپارچه منابع آبی

در جهان، تقاضا برای منابع آبی روزانه در حال افزایش است. در گذشته، آب منبعی فراوان و ارزان بود و فاضلاب نیز بدون هزینه ها و محدودیتهای زیاد می توانست به منابع آب سطحی و یا به سیستمهای فاضلاب تخلیه شود. به هر حال، افزایش هزینه های تامین آب و دفع فاضلاب، مشوقهای اقتصادی را برای کاربرد تکنولوژیهایی که محیط زیستی تر هستند و می توانند بازدهی استفاده از منابع طبیعی را اطمینان دهند، افزایش داده است.

بسیاری از شهرهای کشورهای در حال توسعه، دارای رشد جمعیت بالا بوده که بدون برنامه ریزی توسعه می یابند. از پیامدهای این توسعه، کاهش اراضی قابل دسترس برای کشاورزی، آلودگی منابع آب سطحی و زیرزمینی و تغییر کاربری منابع آب کشاورزی اطراف شهرها جهت تامین نیازهای شهری است. لذا استفاده مجدد از فاضلاب خام و تصفیه شده در کشورهای در حال توسعه واقع در مناطق خشک و نیمه خشک رو به افزایش است.

معیارهای اصلی که بایستی در دستیابی به اهداف مدیریت یکپارچه منابع آب مورد توجه قرار گیرند، عبارتند از:

- بازدهی اقتصادی در استفاده که به دلیل کمبود آب و افزایش تقاضا برای دستیابی به حداکثر بازدهی ممکن مطرح می شود.

- پایداری اکولوژیکی و زیست محیطی که حفاظت اکوسیستمها و محیط زیست برای نسلهای بعدی است.

- مساوات که هر شخصی دسترسی مطمئن به منابع آبی داشته باشد.

منابع آبی قابل استفاده، شامل منابع آب سطحی و زیرزمینی است. محدودیت منابع آبی باعث شده که به آبهای شور و لب شور و همچنین آبهای حاصل از تصفیه فاضلابها نیز به عنوان منابع آبی توجه شود. در این راستا مدیریت یکپارچه منابع آبی از اهمیت ویژه ای برخوردار خواهد بود.

از دیگر منابع آبی که به خصوص در کشورهای کم آب بایستی مورد توجه قرار گیرد، آب مجازی (Virtual Water) است. آب مجازی آبی است که نه به صورت واقعی، بلکه به صورت مجازی در محصول نهفته است و آن میزان آبی است که برای تولید محصول مورد نیاز است. برای مثال برای تولید یک کیلوگرم گندم به حدود یک هزار لیتر آب نیاز است، لذا آب مجازی یک کیلوگرم گندم حدود یک هزار لیتر است. این میزان برای یک کیلوگرم گوشت پنج تا 10 برابر است. با تجارت محصولات غذایی و یا هر نوع کالایی، یک جریان آب مجازی از کشورهای صادرکننده به کشورهای واردکننده این محصولات ایجاد می شود.

کشورهایی که با بحران آب مواجه هستند، می توانند محصولاتی که نیاز فراوان به آب دارند را وارد کنند. این موضوع باعث ذخیره سازی آب و کاهش فشار به منابع آبی و اختصاص آب در دسترس به دیگر مقاصد می شود. این کشورها به جای پمپاژ بیش از حد آبهای زیرزمینی، باید با دخالت دادن تجارت آب مجازی در سیاستهای آبی خود، علاوه بر دسترسی مناسب به منابع آب جهانی، از افزایش فشار به منابع محدود خود نیز بکاهند. در سطح جهانی، کشاورزی به عنوان بزرگترین بخش اقتصادی از لحاظ مصرف آب و تجارت محصولات کشاورزی، جزو اصلی ترین بخش تجارت آب مجازی محسوب می شود.

 

پساب به عنوان یک منبع آبی

محدودیت منابع آبی از یک طرف و آلودگی منابع آبی موجود توسط فاضلابهای شهری، صنعتی و کشاورزی از طرف دیگر، توجه به مدیریت فاضلابها را دو چندان می کند. به دلیل کمبود منابع آبی، به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشکی مانند کشور ایران، استفاده مجدد از فاضلاب تصفیه شده در آبیاری فضای سبز و کشاورزی و مصارف دیگر، به عنوان یکی از اهداف اصلی در نظر گرفته می شود. لذا بررسی استانداردهای مورد نیاز در کاربریهای مختلف و توجه به عوامل بهداشتی از قبیل پیشگیری از بروز مخاطرات بهداشتی و انتقال بیماریها، حفاظت محیط زیست و حفظ تعادل اکولوژیکی از اهمیت خاصی برخوردار است.

رشد روزافزون جمعیت و توسعه سریع صنایع از عواملی هستند که افزایش مصرف آب و تولید فاضلاب در جوامع را باعث شده اند. با توجه به محدود بودن منابع آب در دسترس، استفاده از فاضلاب تصفیه شده می تواند ضمن حفاظت از منابع آبی، بخشی از کمبود آب را نیز جبران کند.

تصفیه فاضلاب جهت استفاده از آن در مصارف خاص با اهداف زیر صورت می گیرد:

- تقلیل شدت آلودگی در حدی که فاضلاب تصفیه شده در محیط زیست ایجاد آلودگی نکند.

- حذف یا کشتن عوامل میکروبیولوژیکی بیماریزا در فاضلاب به طوری که با اطمینان خاطر فاضلاب تصفیه شده را بتوان در مصارفی که مجاز است، به کار برد.

رشد جمعیت، توسعه صنایع و کشاورزی، نه تنها باعث مصرف بیش از حد آب شده، بلکه با سرازیر شدن مقادیر عظیم آلودگی ناشی از فاضلابهای شهری و صنعتی و کشاورزی، دگرگونیهای مهمی در اکوسیستم طبیعت به وجود آمده و باعث محدودیت شدید استفاده از آبهای طبیعی شده است، به طوری که از هم اکنون در بیشتر اجتماعات، بشر قادر به تامین آب مورد نیاز خود از منابع طبیعی نیست. همچنین تهیه آب مورد نیاز با کیفیت مورد نظر از آبهای آلوده موجود، هزینه های سرسام آوری در بر دارد. مواجه شدن با کمبود آب باعث شده که انسان در برنامه ریزیهای اقتصادی و اجتماعی خود با مشکالات زیادی مواجه شود.

یکی از راههای مبارزه با کمبود آب، تامین بخشی از نیازهای آبی از طریق مصرف فاضلابهای شهری و صنعتی است و چون هر مصرفی از این آبهای بازیافتی به کیفیت خاصی نیاز دارد، در تصفیه خانه های فاضلاب برای تامین کیفیت مورد نظر، درجه تصفیه مناسب آن را بکار می برند.

بدیهی است تصفیه های مورد نظر و مصارف فاضلابهای تصفیه شده باید تابع ضوابط تدوین شده در هر اجتماع باشد تا از طریق این مصارف مشکلات بیشتری از نظر زیست محیطی تولید نشود. در حال حاضر مهمترین مصارف قابل تصور فاضلابهای تصفیه شده عبارتند از:

- مصارف آبیاری کشاورزی

- مصارف صنعتی

- تغذیه مصنوعی آبهای زیرزمینی

- پرورش ماهی

- مصارف شهری

عوامل مختلفی مانند دسترسی به آبهای تازه و قیمت آن، شرایط اقتصادی، شرایط اقلیمی و کیفیت فاضلاب تصفیه شده در انتخاب نوع مصرف دخالت دارند. قطعا کشاورزی بزرگترین مصرف کننده فاضلاب تصفیه شده است و علت آن وجود ترکیبات ازت و فسفر در فاضلاب است که هر دو از مهمترین مواد غذایی برای باروری زمینهای کشاورزی است. صنعت بعد از کشاورزی دومین مصرف کننده فاضلاب تصفیه شده است و مزیت عمده این مصرف، کاربرد دایمی آن در طول سال است.

در نقاط خشک و نیمه خشک شاید بهترین مصرف فاضلاب تصفیه شده، تغذیه مصنوعی آبهای زیرزمینی باشد. قسمت مهمی از مواد باقیمانده در فاضلاب در حین نفوذ از خاک حذف می شوند. از منافع اولیه استفاده مجدد از فاضلاب تصفیه شده، سود حاصل از فروش پساب و یا کاهش میزان مصرف کودهای شیمیایی قابل ذکر است. از منافع دیگر آن کاهش افت سطح آب زیرزمینی و بهبود کیفیت و زیبایی محیط زیست است.

در کشورهای توسعه یافته، قوانین سخت گیرانه ای برای کنترل و جلوگیری از آلودگی ناشی از استفاده مجدد فاضلاب در کشاورزی وجود دارد. در این کشورها قوانین خاصی برای استفاده مجدد وجود دارد و فرآیندهای تصفیه معمولا در سطح تصفیه پیشرفته و گندزدایی است. لذا کیفیت پساب خروجی از فرآیندهای تصفیه، الزامات استفاده مجدد از پساب را تامین می کند.

در مکانهایی که منابع آبی در دسترس محدوده شده و نمی تواند جوابگوی افزایش نیازهای آبی جهت توسعه جوامع باشد، استفاده مجدد از آب توصیه می شود. استفاده مجدد از آب، منبع آبی است که به طور مداوم و حتی در خشکسالیها در مناطق شهری قابل دسترس بوده و می توان برای مصارف مختلف استفاده کرد.

بازیابی آب، از طریق تصفیه فاضلاب به میزانی که معیارهای کیفی آب تامین شود، صورت می گیرد. استفاده از فاضلاب تصفیه شده برای کاربریهای مختلف از قبیل آبیاری اراضی کشاورزی و سیستمهای خنک کننده صنایع، استفاده مجدد از آب نامیده می شود. فاضلاب تصفیه شده شهری در مقایسه با جریانات برگشتی کشاورزی، روان آبهای سطحی و پساب صنایع، برای استفاده مجدد از قابلیت اعتماد و اهمیت بالاتری برخوردار است.

 

ضرورت توجه به مدیریت یکپارچه منابع آبی در ایران

کشور ایران سرزمین خشکی است که نزولات جوی آن از یک سوم متوسط نزولات جهان کمتر است. بر اساس مطالعات سازمان هواشناسی، ایران جزو کشورهایی است که در حال حاضر در تنش آبی به سر می برد و هر ساله بر شدت این تنش افزوده می شود. طبق استانداردهای جهانی، شهرهایی که سهم سرانه آب آنها بین یک هزار تا یک هزار و 700 مترمکعب در سال است، شهرهای تحت فشار و شهرهایی که سهم سرانه آنها کمتر از یک هزار مترمکعب در سال است، شهرهای در تنگنای آبی تلقی می شوند. سهم سرانه شهر تهران، حدود 500 مترمکعب در سال است که نشان می دهد کلان شهر تهران در بحران کم آبی بسر می برد.

استفاده مجدد از پساب تصفیه شده در کشاورزی، به خصوص در کشورهای در حال توسعه ای که محدودیت منابع آب پاک دارند، در حال افزایش است. به خوبی مشخص شده که تصفیه ناکافی و عدم مدیریت مناسب فاضلاب، باعث ایجاد مشکلات بهداشتی از طریق بیماریهای عفونی می شود.

ضرورت مدیریت یکپارچه وقتی بیشتر جلوه گر می شود که کیفیت آب مصرفی در هر بخش با یکدیگر متفاوت بوده و میزان اتلاف و نیز پساب هریک با یکدیگر متفاوت است. لذا نحوه دفع، تصفیه و بازیابی و استفاده مجدد بر اساس انواع نیازها، جنبه های اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی متفاوت می شود.

مدیریت یکپارچه منابع آبی، در راستای تضمین استفاده پایدار از منابع آبی است. مدیریت یکپارچه منابع آب تنها راه حل جامع برای اقداماتی نظیر کاهش مصارف سنتی آب، اعمال محدودیتهایی در مورد کمیت و کیفیت آب مصرفی، ایجاد تغییرات در الگوهای جمعیتی و تولیدی جهت نیل به توسعه پایدار است.

در این شیوه مدیریت منابع آب، عملکردها و نحوه تاثیر اقدامات، شفاف تر بوده و تاثیر بر کلیه اجزای قابل ارزیابی و قضاوت است. در این سیستم هرچند کل سیستم به صورت یکپارچه، حجیمتر و ایجاد حرکت در آن با اینرسی بیشتری رو به رو است، ولی تاثیر اقدامات و نحوه برنامه ریزی و بهره برداری به همان نسبت موثرتر و کارآتر خواهد بود.

در این روش مدیریت، هرچند برنامه ریزیها در سطح کلان و با در نظر گرفتن کلیه نظرات و نیازهای اجزا و اهداف مختلف صورت می گیرد، ولی هر بخش مسئوول و مجری محدوده خود بوده و از این رو مساله تداخل مسئوولیتها مطرح نخواهد شد و دستگاههای اجرایی با اطمینان بیشتر از نحوه عملکرد خود و تأثیرات متقابل بر روی عملکرد دستگاههای دیگر کار خواهند کرد. مدیریت یکپارچه این قابلیت را دارد که فرآیند برنامه ریزی جامع آب را به طور چشمگیری تسریع کرده و سطح آن را ارتقا بخشد. در این بین دو مقوله مشارکت مردمی و همکاری سازمانی از اهمیت بالایی برخوردار بوده که در ذیل به اختصار توضیحاتی ارایه می شود.

مشارکت عمومی

مشارکت عمومی، یکی از فاکتورهای کلیدی در موفقیت مدیریت یکپارچه منابع آبی است. مشارکت ذینفعان محلی در تصمیم گیریها، بخصوص در موضوعاتی که به طور مستقیم بر رفاه مردم تاثیر گذار است از اهمیت ویژه ای برخوردار است. وقتی که مردم در مدیریت منابع آبی درگیر می شوند، ایجاد تغییر در عملکردهای آنها که تاثیرات منفی بر مدیریت منابع آبی دارد راحت تر و سریعتر صورت می گیرد. از طرفی اجتماعات محلی دارای اطلاعات، تجربیات و ایده های با اهمیتی هستند که در حل مشکلات مدیریت منابع آبی می توانند مفید باشند. مشارکت عمومی همچنین باعث افزایش آگاهی مردم در مدیریت یکپارچه منابع آبی می شود. تاریخ نشان می دهد که بسیاری از شکستها در مدیریت منابع آب، به دلیل نوع نگاه به آب به عنوان یک کالای آزاد و نه به عنوان یک کالای اقتصادی، حادث شده است. یکی از عوامل عمده بروز مشکلات زیست محیطی به ویژه در زمینه مدیریت منابع آب، عدم مشارکت و فقدان احساس مسئوولیت مردم، چه از نظر فردی و چه از لحاظ اجتماعی است.

همکاری سازمانی

هرچند روشهای سازه ای در مقایسه با روشهای غیر سازه ای دارای اهداف ملموس تری بوده و زود بازده هستند، لیکن روشهای غیر سازه ای، از جمله همکاری بین سازمانی در دراز مدت نتایج مطلوب تری را ارایه می دهند. برای مدیریت یکپارچه منابع آبی بطور موفقیت آمیز، چارچوب سازمانی موثری که به روشنی نقش و مسئوولیت هر سازمان و هر یک از ذینفعان را تعریف کند، ضروری است. ساختار سازمانی لازم برای مدیریت منابع آب، به سیاستها، قوانین و مدیریت بهره برداری کمی و کیفی خوبی نیاز دارد. در تمامی برنامه ریزیهای اجرایی، توجه به توانایی مردم در اجرای اقدامات برنامه ریزی شده برای آنها، از اهمیت بالایی برخوردار است.

ساختار کنونی مرتبط با مدیریت منابع آب، بر اساس سیاست مسئوولیتها و عملکردهای مستقل سازمانهای مختلف درگیر است. ولی نحوه نگرش برتر، در یکپارچگی و تفکر هماهنگ یا نظام مند است که همه چیز را در محیط زیست در پیوند با یکدیگر مد نظر قرار می دهد و از این رو هر پدیده ای را در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی بر یکدیگر تاثیر گذار و متاثر از هم، مورد بررسی قرار می دهد. نمود عینی بخشی کردن مدیریت منابع آب، تاثیرات سوء آن بر محیط زیست است. بدین ترتیب که هر بخش برای اطمینان از عملکرد خود، در محدوده عملکرد و در راستای تامین اهداف خود خواهد کوشید و اثرات خارج از مرزهای عملکرد مورد توجه لازم قرار نمی گیرد./

نتیجه گیری

ضرورت مدیریت یکپارچه وقتی بیشتر جلوه گر می شود که کیفیت آب مصرفی در هر بخش با یکدیگر متفاوت بوده و میزان اتلاف و نیز پساب هر یک با یکدیگر متفاوت است. لذا نحوه دفع، تصفیه و بازیابی و استفاده مجدد بر اساس انواع نیازها، جنبه های اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی متفاوت می شود. در این شیوه مدیریت منابع آب، عملکردها و نحوه تاثیر اقدامات، شفافتر بوده و تاثیر بر کلیه اجزای قابل ارزیابی و قضاوت است. در این سیستم هرچند کل سیستم به صورت یکپارچه، حجیمتر و ایجاد حرکت در آن با کندی بیشتری رو به رو است، ولی تاثیر اقدامات و نحوه برنامه ریزی و بهره برداری به همان نسبت موثرتر و کارآتر خواهد بود.

 

منابع و مآخذ

1- صفوی حمیدرضا، 1377. مدیریت یکپارچه آب در محیطهای شهری، مجله آب و فاضلاب، شماره 28.

2- Metcalf & Eddy, 2007. Water Reuse, Issues, Technology and Application, McGraw-Hill.

3- Anderson J., 2003. The environmental benefits of water recycling and reuse. Water Science and Technology: Water Supply, 3(4), 1-10.

4- Metcalf and Eddy, 2003. Wastewater engineering: treatment, disposal, reuse. Tata McGraw-Hill, 4th ed., New Delhi.

5- Hoekstra, A. Y., 2003. Virtual Water Trade, Proceedings of the international Expert Meeting on Virtual Water Trade, IHE Delft.


کد مقاله: D-900117-01_A

نویسنده: سجاد - دوشنبه ٢٧ دی ۱۳۸٩

کشاورزی دقیق راهکار توسعه کشاورزی پایدار

دریافت کامل مقاله :

دریافت مقاله

نویسنده: سجاد - دوشنبه ٢٧ دی ۱۳۸٩

مقاله اول:

نظام اطلاعات جغرافیایی(GIS) و کاربرد آن در کشاورزی

Used GIS in Agriculture

چکیده

   سیستم اطلاعات جغرافیایی GIS یک سیستم پایگاه داده نرم افزار کامپیوتری است که مسئولیت ورود ، ذخیره ، بازیابی ، تجزیه و نمایش اطلاعات جغرافیایی را به صورت نقشه های فضایی به عهده دارد.

   فناوری GIS که به صورت برنامه های کامپیوتری از قبل تهیه شده از وضعیت مزرعه امکان تحلیل مقادیر زیادی از داده های وابسته به قطعه مشخص و ویژه ای از زمین را می دهد. از دیدگاه مدیریتی سیکل کشاورزی دقیق با دانسته هایی از نتایج سالهای قبل شروع می شود.

   با توسعه و بسط این علم از کشاورزی دقیق به عنوان یک راه حل امکان پذیر جهت کشاورزی پایدار نام برده می شود

   در این مقاله کشاورزی دقیق و کاربرد های GIS در این نظام کشاورزی مورد بررسی قرار گرفته و نتایج و پیشنهاداتی ارائه گردیده است.

کلمات کلیدی : کشاورزی دقیق ، نظام اطلاعات جغرافیایی ، کاربردهای GIS در کشاورزی

مقاله دوم

کشاورزی دقیق

Precision Agriculture

 

 

چکیده

   ایجاد فرهنگ صحیح استفاده از منابع ، محصولات و فرآورده ها در بخش کشاورزی ، امکان رشد سرمایه گذاری و توسعه اقتصادی را در این بخش فراهم می سازد که دستیابی به این مهم تحت تاثیر اصلاح ساختار فکری و فرهنگی جامعه می باشد.  

   کشاورزی دقیق گامی در جهت کاربرد ویژه مکانی کودهای شیمیایی ، بذر ، سموم و ... جهت کمینه نمودن هزینه و افزایش عملکرد محصول است. هدف و مقصود از کشاورزی دقیق مشخص نمودن و مدیریت تغییرات در سطح مزرعه برای تحصیل سود بیشتر است.

   برای افزایش بازده ی اقتصادی و کاهش آلودگی محیط زیست باید نهاده های مصرفی (اعم از کودهای شیمیایی ، سموم ، دفع آفات گیاهی ، بذرها ، آب و ...)دقیقا به همان میزان مورد نیاز در هر بخش از مزرعه به کار برده شوند.

 

کلمات کلیدی : کشاورزی دقیق ، اصلاح الگوی مصرف ، نهاده های کشاورزی ، مزرعه داری دقیق

دریافت فایل کامل هر دو مقاله:

دریافت فایل مقاله

نویسنده: سجاد - دوشنبه ٢٧ دی ۱۳۸٩

اصلاح الگوی مصرف نهاده های کشاورزی

 چکیده

   سال 1388 از سوی مقام معظم رهبری به عنوان سال اصلاح الگوی مصرف نام گذاری شده است. ایجاد فرهنگ صحیح استفاده از منابع ، محصولات و فرآورده ها در بخش کشاورزی ، امکان رشد سرمایه گذاری و توسعه اقتصادی را در این بخش فراهم می سازد که دستیابی به این مهم تحت تاثیر اصلاح ساختار فکری و فرهنگی جامعه می باشد.  

   نظام نوین کشاورزی دقیق گامی در جهت کاربرد ویژه مکانی کودهای شیمیایی ، بذر ، سموم و ... جهت کمینه نمودن هزینه و افزایش عملکرد محصول است. هدف و مقصود از کشاورزی دقیق مشخص نمودن و مدیریت تغییرات در سطح مزرعه برای تحصیل سود بیشتر است.

   برای افزایش بازده ی اقتصادی و کاهش آلودگی محیط زیست باید نهاده های مصرفی (اعم از کودهای شیمیایی ، سموم ، دفع آفات گیاهی ، بذرها ، آب و ...)دقیقا به همان میزان مورد نیاز در هر بخش از مزرعه به کار برده شوند.

 

کلمات کلیدی : کشاورزی دقیق ، اصلاح الگوی مصرف ، نهاده های کشاورزی ، مزرعه داری دقیق

اصل مقاله:

دریافت فایل مقاله

 

نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٢ مهر ۱۳۸۸

گزارشهای استنادی نشریات سال 2008- موسسه اطلاعات علمی (ISI)

موسسه اطلاعات علمی Information Scientific for Institute - ISI بعنوان یکی از معتبرترین موسسه سنجش اعتبار نشریات پژوهشی جهان میباشد. آنچه که مسلم است از اهداف اصلی ISI، ایجاد بانک اطلاعاتی ، تهیه فهرست جامعی از مهمترین و تاثیرگذارترین پژوهشها در سطح جهان میتوان یاد نمود.
ISI تعهد دارد که با پوشش جامع نشریات مهم و موثر در تولید علم دنیا، اطلاعات لازم برای آگاهی از پیشرفت های علمی روز دنیا و مرور تحولات گذشته را در اختیار پژوهشگران و محققان قرار دهد.اما این جامعیت الزاما به معنای فهرست شدن همه مجله ها نیست. فهرست کردن همه مجله ها نه فقط از لحاظ اقتصادی غیر علمی است بلکه تحلیل نوشتارهای علمی نشان داده است که ضرورتی هم ندارد. طبق آنچه غالبا اصل "برادفورد"، نامیده می شود، معلوم شده است که تمام نتایج علمی اصلی و مهم را می شود در مجموعه نسبتا کوچکی از مجله ها پیدا کرد. در اواسط دهه 1930 "برادفورد"، دریافت که نوشتار اصلی هر رشته علمی حداکثر متشکل از 1000 مجله است. از این هزار مجله تعداد نسبتا کمی ارتباط خیلی قوی با مباحث معین دارند و آنجایی که ارتباطشان ضعیف است خیلی بیشترند. اما این دسته اخیر نوعا مناسبت بیشتری با مباحث دیگر دارند. "برادفورد" به این نتیجه رسید که مجموعه نسبتا کوچکی از مجله ها در بر گیرنده نوشته های پایه برای همه رشته ها می باشد و مهمترین مقاله ها نیز بیشتر در همین مجموعه یافت می شوند.
  در سال 2009 تعداد نشریات بین المللی فهرست شده در Master Journal List موسسه اطلاعات علمی ISI، بیش از 16265 نشریه میباشد که از این تعداد 40 نشریه ایرانی در این فهرست مشاهده میشود.
  موسسه اطلاعات علمی (ISI)، برای ارزیابی مجله های تحت پوشش فهرست نویسی خود، سه شاخص درنظر گرفته است. این شاخص ها شامل شاخص تاثیر (Impact Factor)، شاخص آنی (Immediacy Index) و نیمه عمر استناد (Half Life Cited) می باشند.

۱-شاخص تاثیر :  استنادهای مقالات تمام نشریات منتشر شده در سال گزلرشگیری به مقالات منتشر شده نشریه مورد نظر در دو سال ماقبل از سال گزارشگیری میباشد. در مواردی شاخص تاثیر مجله به طور میانگین (که معدل فاکتور تاثیر در طول دوران فهرست شدن آن مجله در ISI می باشد) نیز مورد استفاده قرار می گیرد. این شاخص، مهمترین و در عین حال کاربردی ترین شاخص ارزیابی مجله ها از نظر ISI می باشد.
۲-شاخص آنی : استنادهای مقالات تمام نشریات منتشر شده در سال گزارشگیری به مقالات منتشر شده  نشریه مذکور در همان سال میباشد.این شاخص در حقیقت شیب رشد منحنی ارجاعات را بیان می کند.
۳-نیمه عمر ارجاعات به مجله یا نیمه عمر استناد: تعداد سال هایی که از سال ارزیابی باید به عقب برگشت تا شاهد پنجاه درصد کل ارجاعات به مجله در سال مورد ارزیابی باشیم. به عبارت دیگر، این شاخص مدت زمانی را که نیمی از کل استنادات به آن مجله صورت پذیرفته باشد را نشان می دهد و در حقیقت، سرعت کاهش میزان ارجاعات به مجله را بیان می کند: بدیهی است که وقتی مقاله های یک مجله ارزش خود را برای ارجاعات زود از دست بدهند (مقاله های سطحی باشند و خیلی زود بی ارزش شوند)، تنها به مقاله های جدید مجله ارجاع داده می شود.این موضوع باعث می شود که نیمه عمر ارجاعات به مجله کاهش یابد. بنابر این هر چه نیمه عمر ارجاعات به مجله بیشترباشد، نشان می دهد که ارزش مقاله های مجله در طول زمان بیشتر حفظ شده است و هنوز مورد ارجاع قرار می گیرند. در مجموع، هر چه نیمه عمر ارجاعات به یک مجله بزرگتر باشد، ارزش مجله بالاتر می رود.

  از اینرو با توجه به اهمیت گزارش فوق برای پژوهشگران و سازمانهای تحقیقاتی، مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی آخرین گزارش استنادی نشریات بین المللی ISI را که در سال 2008 منتشر شده است را تهیه و در اختیار کاربران خود خواهد داد.

خواهشمند است جهت کسب اطلاعات بیشتر و چگونگی شرایط دریافت گزارش فوق با شماره تلفن 4-44265001 داخلی 114 تماس حاصل فرمائید.

نویسنده: سجاد - شنبه ٢۱ شهریور ۱۳۸۸
بررسی تاثیر آلکالوئید سولفورافان گیاه کلم (Brassica oleracea) در درمان سرطان معده



بررسی تاثیر آلکالوئید سولفورافان گیاه کلم (Brassica oleracea) در درمان سرطان معده

گروه: پژوهش و تحقیقات

نویسنده / مولف: ناصر حسینی

سمت: دانشجوی کارشناسی زراعت دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوی و عضو باشگاه پژوهشگران جوان


بررسی تاثیر آلکالوئید سولفورافان گیاه کلم (Brassica oleracea) در درمان سرطان معده



چکیده: 

انسان جزئی ازطبیعت است وبه طورمسلم برای هربیماری ،طبیعت گیاه درمان آن را عرضه کرده است.انسان هرچه به طبیعت نزدیک شود سالم تر شده وبیشتر عمر می کند. بهره گیری از گیاهان دارویی استمداد از طبیعت در جهت سالم زیستن است. کلم با نام علمی (Brassica oleracea) ازخانواده Cruciferae گیاهی یک ساله و دوساله که دارای برگ های ناصاف و موجدار بوده و میوه آن بصورت خورجین، دراز و باریک میباشد کلم خودرو و بومی سواحل انگلستان و مدیترانه است. واریته های مختلف کلم در سراسر دنیا بعنوان سبزی کشت می شود. کلم غنی از ویتامین A، B1، B2  و C می باشد.این گیاه حاوی آلکالوئیدهای سولفورافان، ایندول و ایزوتیوسیانات است که قسمت مورد استفاده ی دارویی آن ریشه و برگ های آن می باشد. از نظر خواص درمانی گیاه کلم محرک قوای جنسی، صاف کننده صدا، تسکین دهنده دردهای زانو، درد مفاصل، خواب آور، نیرو بخش بوده و ضماد برگ کلم خودرو و یا کشت شده که به صورت خردشده برای تورم و آماس و تومورها و درد مفاصل استعمال می شود. برگ کلم خودرو به صورت خام یا پخته شده به هضم غذا و از بین بردن سموم موجود درکبد کمک می کند. مهمترین خواص دارویی گیاه کلم در درمان سرطان معده می باشد. این بیماری بر اثر ایجاد باکتری هلیکوباکتریپلوری وعدم تعادل در تقسیم سلولی که باعث ایجاد تومور می شود به وجود می آید. آلکالوئید سولفورافان با از بین بردن باکتری هلیکوباکتریپلوری که در معده باعث ایجاد زخم معده و سرطان معده می شوند، آن را درمان می کند. استفاده ازکلم در یونان به 600 سال قبل از میلاد مسیح بر می گردد و جایگاه ویژه ای در طب سنتی دارد، لذا شناخت و آگاهی از خواص دارویی متعدد آن می تواند در حفظ سلامتی جامعه ی ما نیز نقش بسزایی داشته باشد. هدف از این مقاله، تحقیق و بررسی خواص دارویی گیاه کلم در درمان سرطان معده می باشد.

 

 

 مقدمه:

طبیعت سرشار از زیبایی، اعجاز و سخاوت است. پروردگار طبیعت را به ما ارزانی داشت تا درآن زندگی کنیم و به بهترین وجه از آن بهره گیریم. تمام  گیاهان موجود در طبیعت، ازدرختان سر به  فلک کشده در جنگل ها تا بوته های خار بیابان های تفتیده، از هر نظر مهم و با ارزش وآیت روشنی از دانش وعظمت خداوند هستند. انسان ازبدو خلقت از گیاهان استفاده های متعددی می کرده و جهت بقای خود نیازمند به آنان بوده اند.آنان در تغذیه ،تهیه پوشاک ، ساخت مسکن  و لوازم زندگی و بسیاری ازموارد دیگر از گیاهان استفاده می کردند. یکی از موارد مهم استفاده از گیاهان از دیر باز تا کنون ، درمعالجه ودرمان بیماری ها بوده است. طی سالیان متمادی داروهای گیاهی اساس درمان  بیماریهای گوناگون محسوب می شد. قدیمی ترین اطلاعات ثبت شده در مورد استفاده از  گیاهان در عصر ساختن اهرام مصر یعنی حدود چهار هزار سال قبل است. طبق اسناد به دست آمده، از سیر و پیاز در تغذیه کارگران سازنده اهرام استفاده می شده و برخی گیاهان هم درمداوای بیماریها به کارگرفته می شده است  همچنین از گیاهان مختلف در حفظ  اجساد و جلوگیری ازفساد آنها، تهیه روغن های  طبی و مواد ضد سم، عطریات و لوازم آرایشی زنان استفاده می شده و استفاده از گیاهان دارویی در ایران قدمت بلندمدتی برخوردار است[1]. در دوران هخامنشی طب گیاهی در ایران گسترش چشم گیری داشت و علاوه بر تجربیاتی که در کشور به دست آمده بود، ازیافته های یونانیان هم استفاده می شد. پس از ظهور اسلام و افزایش شوق آموختن در ایرانیان، دانش طب گیاهی نیز پیشرفت چشمگیری یافت. به عنوان مثال درکتاب "قانون" ابن سینا پزشک عالی قدر اسلامی که در عالم پزشکی شهرت جهانی دارد، بسیاری از گیاهان دارویی  و نسخه های طبیعی آورده شده است و این کتاب نزدیک به چهارصد سال در دانشکده های پزشکی اروپا تدریس می شد. در اوایل قرن بیستم پیشرفت علم شیمی منجر به توسعه صنعت داروسازی و تهیه داروهای شیمیایی گشت و از آن زمان به بعد هر روزه داروهای شیمیایی جدیدی به وسیله  دانشمندان ساخته و به بازار عرضه می شود. اگر چه داروهای شیمیایی به نسبت داروهای گیاهی، بیماریها را سریع تر درمان کرده واثر قوی تری دارند اما پیامدهای سوء ناشی از مصرف آنان نیز  بیشتر از داروهای گیاهی است. مصرف طولانی و برخی موارد مقطعی داروهای شیمیایی عوارض خاصی در بدن برجای می گذارد که عوارض جانبی  نامیده می شوند وممکن است ناراحتی های تازه ای برای بیمار ایجاد کند. به همین جهت امروزه بسیاری از متخصصان پزشکی و داروسازی معتقدند باید بیماران را به سوی مصرف گیاهان دارویی سوق داد و در راستای همین هدف در دهه اخیر، داروسازان ازعصاره های گیاهی داروهای متنوعی را ساخته و به بازار عرضه کرده اند که اثرات مثبت آن ها مورد تایید همه قرار گرفته است[3]. گیاهان دارویی حاوی روغن های عطری، آلکالو ئیدها مواد پروتئینی، ملاونوئیدها و مواد لعاب دار است. گیاه کلم به عنوان یک گیاه مهم درصنایع دارویی مورد توجه قرار گرفته است. استفاده از کلم در یونان به 600 سال قبل از میلاد مسیح باز می گردد. در آن زمان عوام از این گیاه برای جلوگیری از معده ریزی ها، درمان زخم، درد مفاصل و صاف کننده صدا استفاده می کردند. به علت وجود آلکالوئیدهای ارزشمند در پیکر رویشی و ریشه ی کلم در اکثر فارماکوپه ها، کلم به عنوان یک گیاه دارویی بسیار مهم معرفی و خواص آن نیز بیان شده است. این گیاه به علت دارا بودن آلکالوئیدهای مهم نظیر "سولفورافان" و “ایزوتیوسیاتات” که هر دو اثر آنتی نئوپلازی (ضد تومور) دارند، اهمیت خاصی در داروسازی داشته و حدود 30 سال است که دراین صنایع مورد استفاده قرار می گیرد. این مواد  در شیمی درمانی برخی سرطان ها نیز کاربرد دارند[4]. سولفورافان در بیماران سرطان معده سیستم دفاعی بدن را تقویت کرده و باکتری هلیکوباکتریپلوری را که باعث زخم معده و سرطان معده می شوند را ازبین برده و سرطان معده را درمان می کند. این گیاه در کشور های روسیه ، انگلستان و آلمان در سطح وسیع کاشته می شود.[2]  

 

مشخصات گیاه کلم: 

کلم با نام علمی (Brassica oleracea) ازخانواده Cruciferae می باشد. کلم گیاهی است گیاهی یک ساله و دوساله که دارای برگ های ناصاف و موجدار بوده و میوه آن بصورت خورجین، دراز و باریک میباشد کلم خودرو و بومی سواحل انگلستان و مدیترانه است. واریته های مختلف کلم درسراسر دنیا بعنوان سبزی کشت می شود[5]. کلم غنی از ویتامین A، B1، B2  و C می باشد.این گیاه حاوی آلکالوئیدهای سولفورافان، ایندول و ایزوتیوسیانات است که قسمت مورد استفاده ی دارویی آن ریشه و برگ های آن می باشد. از نظر خواص درمانی گیاه کلم محرک قوای جنسی، صاف کننده صدا، تسکین دهنده دردهای زانو، درد مفاصل، خواب آور، نیرو بخش بوده و ضماد برگ کلم خودرو و یا کشت شده که به صورت خردشده برای تورم و آماس و تومورها و درد مفاصل استعمال می شود. برگ کلم خودرو به صورت خام یا پخته شده به هضم غذا و از بین بردن سموم موجود در کبد کمک می کند دارد[6]. 

 

سابقه درمانی کلم: 

استفاده ازکلم دریونان به 600 سال قبل ازمیلاد مسیح باز می گردد.درآن زمان عوام ازاین گیاه برای جلوگیری از خون ریزی ها ، درمان زخم ، درد مفاصل و صاف کننده صدا استفاده می کرند.. به علت وجود آلکالوئید های ارزشمند در پیکر رویشی وریشه ی کلم در اکثر فارماکوپه ها، کلم به عنوان یک گیاه دارویی بسیار مهم معرفی و خواص آن نیز بیان شده است.این گیاه به علت دارا بودن آلکالوئید های مهم نظیر “ سولفورافان  “ و “ ایزوتیوسیاتات “ که هردو اثرآنتی نئوپلازی ( ضد تومور )دارند، اهمیت خاصی در داروسازی داشته و حدود 30 سال است که در این صنایع مورد استفاده قرار می گیرد.[7]  

 

خواص درمانی کلم:  

کلم یکی از سبزی های معروف خوراکی است که تاریخی کهن دارد. کلم اقسام مختلفی دارد و به رنگ های گوناگون است. مانند : کلم سبز، کلم قرمز، کلم قمری. کلم، رخسار را جلا می دهد و نیکو می سازد و خواب آور بسیار خوبی است و حرکت کودکان نو پا را آسان می گرداند. مصرف این گیاه ، صدا را صاف می کند.کلم پخته، بدن را از اخلاط فاسد و عرق زیاد پاک می کندو در درمان سرفه و درد کمر و زانو موثر است. تخم کلم، ضد خونریزی لثه و ضد کرم دستگاه گوارش ، ضد کم خونی بوده و قوه بینایی و نور چشم را افزایش می دهد[8]. مداومت در خوردن کلم، باعث از بین رفتن سنگ های ادراری و تناسلی خواهد شد. کلم به علت دارا بودن مواد گوگردی برای خارش و شستشوی موی سر شوره دار، داروی بسیار خوبی است. این گیاه تصفیه کننده خون است که دارای یک اسانس سلفوره بوده و برای معالجه کرم امعاء به کار می رود[10]. برای درمان زخم های عمیق و زخم های سرطانی، پماد برگ کلم با آرد جو مفید است. سوخته کلم برای درمان جوش های دهان، رفع زردی دندان و جلوگیری از ریزش مو مؤثر است. برای این منظور باید سوخته کلم را در محل مورد نظر بمالند و این کار را تکرار کنند تا اثر خود را ببخشد. خوردن 6/25 گرم تخم کلم که با آب پخته شده باشد، لکه های پوستی را برطرف می کند. شیره کلم خام، برای تقویت خون اشخاصی که کمبود آهن دارند مفید است. شیره کلم خام، غشاهای مخاطی معده و روده ها را پاکیزه می کند[9]. برگ کلم له شده، برای درمانی ناراحتی های پوستی مؤثر است.کلم اکسیری است که دوای همه دردهاست و تمام اعضای بدن از آن استفاده می کنند و هیچ دردی نیست که در مقابل کلم دوام آورد. کلم زخم های بواسیر را التیام می دهد. کلم سنگینی گوش را درمان می کند.برگ های خام کلم سبز یا قرمز را قبل از غذا به صورت سالاد بخورید. زیرا برگهای کلم مقدار زیادی کلسیم و گوگرد دارد که برای تقویت خون بی اندازه مفید است و سالاد برگ خام کلم، بهترین درمان کم خونی است[11].مصرف سوپ کلم برای معالجه برونشیت و سرفه شدید مفید است. برگ کلم سفید یا قرمز در معالجه امراض کبد و یرقان (زردی) نتایج مؤثری دارد.کلم بهترین داروی طبیعی برای معالجه اسهال است، برای این منظور باید برگ کلم یا گل کلم را با آب بپزید و فلفل و کره به آن چاشنی کنید و با کره و نان برشته به عنوان غذا مصرف کنید.مصرف کلم، بیماری نفریت (ورم چرکی کلیه) را درمان می کند[12]. مصرف کلم برای مبتلایان به نفریت به سبب دفع سموم موجب تسکین درد می شود. اگر برگ کلم را به وسیله گذاردن اطوی داغ روی آن به صورت پماد در آورده و روی جاهایی که در بدن درد می کند بگذارید این مرهم (ضماد) برای تسکین درد اعصاب و رماتیسم و سیاتیک مؤثر است[14].مصرف شربت کلم، روزانه سه قاشق و هر بار یک قاشق قهوه خوری تمام کرم های بدن را دفع می کند.کلم به علت داشتن آهک زیاد، ارسنیک و ید، یکی از غذاهای بسیار عالی و مفید است و برای درمان سستی استخوان، سل و کم خونی نظیر ندارد.در کلم املاح سولفات، نیترات دوپتاس، اکسیدهای آهن و گوگرد (اسانس گوگرد) وجود دارد[15]. 

 

معرفی بیماری سرطان معده: 

معده یکی از اعضای موجود در شکم و بخشی از دستگاه گوارش است و مثل هر یک از اعضای دیگر بدن مستعد ابتلا به سرطان است. پس از اینکه غذا جویده و بلعیده شد، از طریق لوله‌ای به نام مری، از دهان وارد معده می‌شود. معده عضوی کیسه مانند و دارای 5 قسمت مختلف است که ترشحات مختلفی برای هضم اولیه ی غذا ترشح می‌کند. سرطان در هر کدام از این مناطق پنج‌گانه ممکن است شروع شود و گاهی علائم و میزان بهبودی برحسب محل ابتلا متفاوت است. داخلی‌ترین لایه، لایه ی مخاطی نامیده می‌شود و اکثر سرطان‌های معده نیز از این قسمت شروع می‌شود. هر چه سرطان به بافت‌های زیرین نفوذ کند، احتمال بهبودی نیز کاهش می‌یابد[16]. سرطان معده عبارت‌ است‌ از رشد خارج از کنترل‌ سلول‌های‌ بدخیم‌ در معده‌ و از دسته سرطان‌هایی است که طی سالیان و به آرامی ‌رشد می‌کند، ولی قبل از اینکه سرطان به معنای واقعی ایجاد شود، تغییراتی در لایه‌های معده ایجاد می‌شود. متأسفانه در مراحل ابتدایی علائم چندانی دیده نمی‌شود و شاید به همین دلیل، سرطان معده در مراحل ابتدایی به سختی تشخیص داده می‌شود. عفونت با نوعی باکتری به نام ”هلیکو باکتر پیلوری” نیز منجر به گاستریت (زخم و التهاب معده) مزمن می‌شود که معمولا در اکثر افراد موجب سرطان معده می شود. کشیدن سیگار، مصرف الکل و سابقه جراحی روی معده که قبلاً به منظور کنترل زخم انجام شده باشد، از دیگر دلایل ابتلا به این بیماری می باشد[13].  

 

علایم سرطان معده و درمان گیاهی آن: 

علایم سرطان معده عبارتند از: درد در ناحیه شکم (قسمت فوقانی، میانی شکم و اپی گاستریک) و احساس توده در شکم ( که از علایم دیررس و پیشرفته این بیماری می باشد)، احساس خستگی و ضعف و بی حالی که می تواند این علایم ثانویه ی کم خونی باشد. همچنین بی اشتهایی، به ویژه بی اشتهایی به غذاهای گوشتی و کاهش وزن که گاهی با اتساع شکم و آسیت (جمع شدن آب در شکم) همراه می شود. ممکن است همراه با توده باشد که دراین صورت می تواند باعث انسداد روده گردد[17]. گاهی نیز بیماران با علایم متاستاتیک به پزشک مراجعه می کنند مانند درگیری غدد لنفاوی ناحیه گردن که باعث بزرگی در این ناحیه می شود و یا علایم دیگر متاستاز مانند زردی و برآمدگی شکم که نشانه درگیری کبد است. مهمترین عامل ایجاد این سرطان باکتری هلیکو باکتر پیلوری می باشد.آلکالوئید سولفورافان موجود در گیاه کلم با از بین بردن باکتری هلیکوباکتریپلوری که در معده باعث ایجاد زخم معده و سرطان معده می شوند، آن را درمان می کند[14]. 

 

نتایج و بحث:  

سابقه درمان بیماری ها با گیاهان دارویی به قدمت تاریخ زیست انسان بر روی کره زمین است و  انسان به  کمک گیاهان دارویی  خود را درمان کرده و می کند . انسان تنها با دارو های  شیمیایی درمان نمی شود بلکه همه عوامل طبیعی نقش درمان را دارد و دارو نهایتا نقش پیشگیری را در برار بیماری ها ایفا می کند.وجود گیاهان در طبیعت یکی از نعمت های بزرگ الهی محسوب می شود. سرطان معده یکی از بیماری های شایع است که نتیجه عفونت با باکتری هلیکو باکتر پیلوری می باشد که آلکالوئید سولفورافان  موجود در گیاه کلم با از بین بردن این باکتری آنرا درمان می کند و این یک راه درمان گیاهی برای یک بیماری خطرناک می باشد که سالانه جان میلیون ها انسان را می گیرد.

 

منابع: 

1- م، قاسمی(1382). درمان بیماری ها به کمک داروهای گیاهی. نشر تیهو 

2- بی نام –   6/6/86-  شبکه تحقیقات گیاهان دارویی – www.mprn.ir  

3- بی نام – بانک اطلاعات داروهای گیاهی و گیاهان دارویی ایر طب – www.irteb.com 

4- بی نام – 6/5/87 – ایران نیوز – www.irannews.com 

5- ه.صمصام شریعت(1386). گزیده گیاهان دارویی.نشرمانی 

6- ع،زرگری(1371). گیاهان دارویی، جلد سوم. انتشارات تهران

7-  ح،میرحیدر(1373). معارف گیاهی. نشر فرهنگ اسلامی

8- ع،یزدی(1378). خواص برخی خوراکی ها و گیاهان دارویی. نشر نجابت 

9- Duke, J. A. et al. 2002. CRC Handbook of medicinal herbs. (CRC MedHerbs ed2)

 

10- Tutin, T. G. et al., eds. 2006. Flora europaea, second edition

 

11- Facciola. S. Cornucopia - A Source Book of Edible Plants. Kampong Publications 1990  

 

12- Parmar. C. and Kaushal.2001. M.K. Wild Fruits of the Sub-Himalayan Region. Kalyani Publishers. New Delhi. 2005

 

13- Kunkel. G.2003. Plants for Human Consumption. Koeltz Scientific Books 1984

 

14- Koppikars Clinical Experience 70 years in Homoeopathy by S.P.Koppikar.2002

 

15- Dermatology for Homoeopaths by Ramji Gupta & R.K.Manchanda .2003.

 

16- Chiej. R. Encyclopaedia of Medicinal Plants. MacDonald 2004

 

17- Lust. J. The Herb Book. Bantam books 1983 ISBN 0-553-23827-2



کد مقاله: 13R-8803-1801_A 

PDF http://www.iana.ir/detailed_articles.aspx?article_id=1

نویسنده: سجاد - شنبه ٢۱ شهریور ۱۳۸۸
   
لاله‌ وحشی


ژلهای لاله‌ وحشی سوزش معده را مرتفع می کند

گروه: پژوهش و تحقیقات

نویسنده / مولف: کارشناس

سمت: کارشناس



تاثیر ژلهای لاله وحشی برای درمان سوزش معده به گونه ای است که برخی عطارها به این نوع از لاله های آتشین رنگ گاز خفه کن معده می گویند.


به گزارش ایانا از سایت پیام سبز، عارضه جانکاه سوزش معده پس از صرف غذا به هنگام نهار و شام از امراض افراد چاق و سالمندان بدون تحرک در سنین بالای 70 سالگی است.

 

برای از بین بردن این عارضه شربت و قرصهای متعدد شیمیایی در کارخانجات بزرگ چند ملیتی امریکا و اروپا ساخته شده است، اما استفاده از آنها تبعات جانبی به همراه دارد که یکی از آنها تشدید اسید معده همراه با افزایش پردامنه درد در دستگاه گوارش است.

 

بر اساس یک ایده کهن طب سنتی ایران، صاحبان عطاریها در 200 یا 300 سال قبل برای فرو نشاندن دردهای گاه و بیگاه دستگاه گوارش افراد بسیار چاق و یا سالمندانی که مرز 70 سالگی را پشت سر نهاده اند از گلبرگهای خشک لاله های قرمز خودرو کوهی استفاده می کردند ‌که حتی در بعضی از مناطق غرب ایران عطارها به این نوع از لاله های آتشین رنگ گاز خفه کن معده می گویند.

 

متخصصان گیاهی درمانگر در لابراتوار موسسه گیاه پزشکی بروکسل با انجام پژوهشهای چند ساله و کاربردی ساختن ایده کهن عطار‌های قدیمی ایران زمین به نتیجه جالبی در این زمینه دست یافتند که ساخت ژل معجزه گر از لاله های وحشی و خودروی سطوح شاداب و جذاب منابع طبیعی برای فرو نشاندن سوزش معده بدون تبعاتی است که شربت و یا قرصهای شیمیایی به همراه دارد.

 

یکی از پزشکان گیاه دارویی موسسه گیاه پزشکی بروکسل در این باره توضیح می دهد که لاله های وحشی آتشین که به صورت خودرو در دامان مراتع کهن می روید و انسان نقشی در رویاندن و یا پرورش آن ندارد از قابلیت درمانگری فوق العاده برخوردار است. این لاله های قرمز رنگ بیشتر در پای آبشارهای خروشان یا نهرهای روان سطوح منابع طبیعی کوهستانی و یا در حاشیه چشمه سارهای جوشان می روید و هنگام پرورش هرچه از انوار خورشید بهره بگیرد، رنگ گلبرگهای آن آتشینتر می شود، ‌در نتیجه تاثیر درمانگری این ژل‌ فوق العاده است./

 


http://www.iana.ir/detailed_articles.aspx?article_id=11
کد مقاله: 13R-8805-1701_A


نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٧ خرداد ۱۳۸۸

علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی زمستان 1384; 9(4):137-151.
 

تاثیر رژیم های آبیاری و تراکم کاشت بر عملکرد، کارآیی مصرف آب

و کیفیت دانه سه رقم سویا در کشت تابستانه در شرایط آب و هوایی کرمان

 

خواجویی نژاد غلام رضا,کاظمی حمداله,آلیاری هوشنگ,جوان شیر عزیز

,آروین سیدمحمدجواد

 
 
 

این بررسی به منظور تعیین اثر رژیم های مختلف آبیاری و تراکم کاشت بر میزان

عملکرد و کیفیت دانه در سه رقم سویا، طرح اسپلیت فاکتوریل براساس بلوک های

کامل تصادفی، در سه تکرار و به مدت دو سال اجرا گردید. براساس نتایج به

دست آمده از این پژوهش، میزان عملکرد دانه و هم چنین میزان روغن و پروتئین

موجود در دانه، در هر دو سال آزمایش تحت تاثیر سطوح مختلف آبیاری، تراکم کاشت

و رقم قرار گرفت. مقادیر حداکثر و حداقل عملکرد دانه در بوته و در واحد سطح به ترتیب

در تیمارهای آبیاری I2 و I4  به دست آمد. علاوه بر آن، مقادیر حداکثر و حداقل

عملکرد دانه در بوته به ترتیب در تراکم های کاشت D1 و D4 و در واحد سطح به ترتیب

در تراکم های کاشت D3 و D1 حاصل شد. در بین ارقام نیز، حداکثر عملکرد دانه،

هم در بوته و هم واحد سطح، به رقم V2 و حداقل آن به رقم V3 تعلق داشت.

درصد روغن دانه در تیمارهای D1, I1 وV2 حداکثر و در تیمارهای D4, I4 و V3 حداقل بود

، در صورتی که درصد پروتئین دانه در تیمارهای D4, I4 و V1 بیشترین و در تیمارهای

 D1, I1 و V3کمترین میزان بود. بالاترین کارآیی مصرف آب در تیمار آبیاری I3 و

کمترین آن در تیمار آبیاری I1 حاصل شد. بالاترین کارآیی مصرف آب براساس

عملکرد بیولوژیک در رقم V2 و براساس عملکرد دانه در رقم  V1 به دست آمد،

در صورتی که کمترین کارآیی مصرف آب براساس بیولوژیک و دانه به ترتیب به

ارقام V1 و V3 تعلق داشت. جهت افزایش تولید عملکرد در واحد سطح، اعمال

تیمارهای I2V2D3 توصیه می شود.

 
کلید واژه: 
 
 

نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٧ خرداد ۱۳۸۸

 مجله الکترونیک تولید گیاهان زراعی بهار 1387; 1(1):101-113.
 
اثر تاریخ کاشت و تراکم بوته بر عملکرد بلال ذرت شیرین در کشت تابستانه
 
مختارپور حسن,مساوات سیدافشین,فیض بخش محمدتقی*,صابری علیرضا
 
* مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی گلستان
 
 

به منظور بررسی اثر تاریخ کاشت و تراکم بوته برعملکرد بلال ذرت شیرین آزمایشی

به مدت سه سال زراعی از تیر ماه در ایستگاه تحقیقات کشاورزی گرگان 1380

اجرا گردید. در این آزمایش پنج تاریخ کاشت (3 تیر، 18 تیر، 2 مرداد، 17مرداد و 1

شهریور) و چهار تراکم (45، 55، 65 و75 هزار بوته در هکتار) به صورت فاکتوریل

و در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان

داد که طول بلال، ارتفاع گیاه، وزن دانه قابل کنسرو، نسبت دانه به بلال و شاخص

برداشت تحت تاثیر سال قرار گرفت و هیچکدام از صفات

متقابل تاریخ کاشت × تراکم بوته معنی دار نگردید و حداکثر وزن بلال

به میزان 12810 کیلوگرم در هکتار در سال سوم اجرای طرح به دست آمد.

با تاخیر در کاشت تا 18 تیرماه میزان عملکرد ثابت ماند اما در تاریخ های کشت

دیرتر به طور معنی داری کمتر از دو تاریخ کشت تیرماه بود. تاخیر در کشت

در مرداد ماه سبب کاهش محصول نگردید و حداکثر تولید بلال در تاریخ کاشت

سوم تیرماه به مقدار 13690 کیلوگرم در هکتار محاسبه شد. از نظر آماری

بین تراکم های مختلف کاشت برای وزن بلال و وزن دانه قابل کنسرو اختلافی

مشاهده نگردید ولی طول بلال و نسبت دانه به بلال با افزایش تراکم کاهش یافت.

همچنین توصیه می گردد، برای حصول عملکرد بالاتر و بازار پسندی بیشتر

از تراکم 55-45 هزار بوته در هکتار برای کشت ذرت شیرین استفاده گردد.

 
کلید واژه: 
 
 
 

نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٧ خرداد ۱۳۸۸

 علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی زمستان 1386; 11(42 (الف)):17-31.
 

تاثیر فواصل ردیف کاشت و تراکم بوته بر شاخص های رشد و عملکرد گلرنگ

، توده محلی اصفهان «کوسه» در کشت تابستانه

 
پورهادیان حسین,خواجه پور محمدرضا*
 
* دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان
 
 

آرایش کاشت از طریق تاثیر بر شاخص های رشد بر عملکرد تاثیر می گذارد. به

منظور بررسی این اثرها در کشت تابستانه گلرنگ، توده محلی اصفهان به نام

کوسه، آزمایشی در سال 1383 با طرح بلوک های کامل تصادفی و آرایش تیمارها

در چارچوب کرت های یکبار خرد شده در مزرعه پژوهش کشاورزی دانشگاه صنعتی

اصفهان با چهار تکرار اجرا گردید. فاکتور اصلی شامل سه فاصله ردیف کاشت

(20 و 30 سانتی متر به صورت مسطح و 45 سانتی متر به صورت جوی و پشته)

و فاکتور فرعی شامل دو تراکم 40 و 50 بوته در متر مربع بود. کاشت در تاریخ 4

تیر انجام شد. با کاهش فاصله ردیف کاشت، تاج پوشش گیاهی زودتر بسته شد،

دوام سطح برگ افزایش یافت و تجمع ماده خشک، شاخص سطح برگ و سرعت

رشد محصول تا اواسط دوره رشد دانه بیشتر بود. هم چنین حداکثر سرعت رشد

نسبی و میزان جذب خالص در فاصله ردیف کاشت 20 سانتی متر به دست آمد.

بیشترین عملکرد دانه (3093 کیلوگرم در هکتار) در فاصله ردیف کاشت 20

سانتی متر و کمترین عملکرد دانه (1930 کیلوگرم در هکتار) در فاصله ردیف

کاشت 45 سانتی متر به دست آمد. تراکم بوته بر سرعت بسته شدن تاج

پوشش، سرعت رشد محصول، سرعت رشد نسبی، میزان جذب خالص و

عملکرد دانه بی تاثیر بود. اما حداکثر وزن خشک بوته و شاخص سطح برگ

بیشتر و دوام سطح برگ کمتری در تراکم 50 بوته در متر مربع به دست آمد.

نتایج به دست آمده نشان دهنده آن است که فاصله ردیف کاشت 20 سانتی

متر با تراکم 50 بوته در متر مربع برای کشت تابستانه گلرنگ، توده محلی

اصفهان، در شرایط مشابه با مطالعه حاضر ممکن است مناسب باشد.

 
کلید واژه: 
 
 
 

نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٩ اردیبهشت ۱۳۸۸
پژوهش و سازندگی تابستان 1384; 18(2( پی آیند 67) زراعت و باغبانی):36-43.
 

اثر تیمارهای محیطی مختلف بر جوانه زنی بذر سیکلامن

 ایرانی (Cyclamen persicum mill)

 
اعلایی میترا*,نادری روح انگیز,خلیقی احمد,سلامی سیدعلیرضا
 
* دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران
 
 

در این پژوهش اثر تیمارهای دمای محیط در دو سطح 16 و 20 درجه سانتی گراد،

 نوع پوشش (ماسه و پلاستیک مشکی)، آب گرم و سرد و معمولی، تاریکی و

 روشنایی در جوانه زنی بذر سیکلامن Cyclamen persicum مورد بررسی قرار گرفت.

 آزمایش در قالب طرح کاملا تصادفی با 10 تیمار و 3 تکرار برای صفات درصد

جوانه زنی، سرعت جوانه زنی، طول دمبرگ، تعداد برگ کامل، تعداد برگچه و سطح

 برگ انجام گرفت. هر یک از واحدهای آزمایشی در شرایط اتاقک رشد و گلخانه شامل

 گلدان هایی به قطر 5 سانتی متر دارای 50 عدد بذر تازه C. persicum بودند. نتایج

 حاصل اختلاف معنی داری بین صفات مورد ارزیابی در تمامی سطوح نشان داد.

 پس از 23 روز قرارگیری گلدان ها در اتاقک رشد تیمار DCM )تاریکی - دمای

16 درجه سانتی گراد - پوشش ماسه- آب گرم( بهترین تیمار در جوانه زنی بذور

و تیمار LCC )روشنایی - دمای 20 درجه- بدون پوشش - آب سرد( نامناسب ترین

 تیمار در جوانه زنی بذور  شناخته شدند. پس از انتقال گلدان ها به گلخانه وضعیت

 گیاهچه ها نیز مورد ارزیابی قرار گرفت. تیمارهای DCC )تاریکی - 16 درجه

سانتی گراد - آب سرد( و DCW )تاریکی- 16 درجه سانتی گراد- آب گرم( بدون

هیچ اختلاف معنی داری بهترین تیمارها از نظر تعداد برگ های گسترش یافته

 بودند این در حالی بود که گیاهچه ها در تیمار DCC سطح برگ کمتری داشتند.

 تیمارهای LTW )روشنایی - 20 درجه سانتی گراد - آب گرم( و LCM

 )روشنایی - 16 درجه سانتی گراد - پوشش ماسه( و LCW

)روشنایی - 16 درجه سانتی گراد - آب گرم( بدون اختلاف معنی داری نامناسب

 ترین تیمارها از نظر وضعیت گیاهچه ها بودند.

 
کلید واژه: 
 
 اثر تیمارهای محیطی مختلف بر جوانه زنی بذر سیکلامن ایرانی (Cyclamen persicum mill)
نویسنده: سجاد - چهارشنبه ۱٢ فروردین ۱۳۸۸

تاثیر سوپر فسفات تریپل، تنش کم آبی و کود بیولوژیک Glomus hoi

بر تعدادی از صفات کمی و کیفی گیاه دارویی .Coriandrum sativum L

 
علی آبادی فراهانی حسین,ارباب عباس*,عباس زاده بهلول
 
* دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تاکستان
 
 

به منظور بررسی تاثیر سوپر فسفات تریپل، تنش کم آبی و کود بیولوژیک Glomus hoi

 بر تعدادی از صفات کمی و کیفی گیاه دارویی گشنیز (Coriandrum sativum L.)،

این تحقیق در سال 1385 انجام گرفت. آزمایش مزرعه ای به صورت اسپلیت فاکتوریل

 در قالب بلوکهای کامل تصادفی با 4 تکرار اجرا گردید. تیمارهای مورد بررسی،

 شامل مقادیر صفر، 16 و 32 کیلوگرم در هکتار P2O5 (سوپر فسفات تریپل)،

دو سطح دور آبیاری که آبیاری بعد از 30 میلی متر تبخیر از سطح تشتک تبخیر

 (شرایط بدون تنش) و آبیاری بعد از 60 میلی متر تبخیر (شرایط تنش خشکی)

 و کاربرد و عدم کاربرد قارچ میکوریزا (Glomus hoi) بودند. نتایج آزمایش

نشان داد که اثر تنش خشکی بر عملکرد بیولوژیک، عملکرد سرشاخه گلدار،

 عملکرد اسانس سرشاخه گلدار، عملکرد ریشه، درصد اسانس سرشاخه

گلدار، طول و قطر ریشه در سطح 1 درصد معنی دار بود. بیشترین عملکرد

بیولوژیک، عملکرد سرشاخه گلدار و عملکرد اسانس سرشاخه گلدار، عملکرد

و قطر ریشه در شرایط بدون تنش و بیشترین درصد اسانس سرشاخه گلدار

 و طول ریشه در شرایط تنش بدست آمدند. همچنین اثر فسفر بر عملکرد

 بیولوژیک، عملکرد سرشاخه گلدار، عملکرد اسانس سرشاخه گلدار، عملکرد

 ریشه، درصد اسانس سرشاخه گلدار و طول ریشه در سطح 1 درصد

معنی دار و بر قطر ریشه معنی دار نبود. مقایسه میانگینها نشان داد که

بیشترین عملکرد بیولوژیک، عملکرد سرشاخه گلدار و عملکرد اسانس

سرشاخه گلدار، عملکرد ریشه و طول ریشه از کاربرد 70 کیلوگرم فسفر

 در هکتار و بیشترین درصد اسانس سرشاخه گلدار از کاربرد 35 کیلوگرم

فسفر در هکتار بدست آمد. اثر میکوریزا بر عملکرد بیولوژیک، عملکرد

 سرشاخه گلدار، عملکرد اسانس سرشاخه گلدار و عملکرد ریشه

در سطح 1 درصد، بر طول ریشه در سطح 5 درصد و بر قطر ریشه و درصد

 اسانس سرشاخه گلدار معنی دار نبود. بیشترین عملکرد بیولوژیک، عملکرد

 سرشاخه گلدار، عملکرد اسانس سرشاخه گلدار، عملکرد و طول ریشه از

 کاربرد قارچ میکوریزا بدست آمدند. نتایج نشان داد که قارچ میکوریزا صفات

 کمی و کیفی گشنیز را افزایش داد و از طرفی موجب کاهش مصرف فسفر گردید.

 
کلید واژه: 
 
 تاثیر سوپر فسفات تریپل، تنش کم آبی و کود بیولوژیک Glomus hoi بر تعدادی از صفات کمی و کیفی گیاه دارویی .Coriandrum sativum
نویسنده: سجاد - چهارشنبه ۱٢ فروردین ۱۳۸۸

تاثیر تنش خشکی بر درصد و عملکرد اسانس و ویژگیهای فیزیولوژیک

گیاه دارویی بادرشبو (Dracocephalum moldavica L)

 

صفی خانی فضل اله*,حیدری شریف آبادی حسین,شریفی عاشورآبادی ابراهیم

,سیادت سیدعطااله,سیدنژاد سیدمنصور,عباس زاده بهلول

 
* موسسه تحقیقات جنلگها و مراتع کشور
 
 

به منظور بررسی تاثیر تنش خشکی بر ویژگیهای فیزیولوژیک جمعیت های

مختلف گیاه دارویی بادرشبو (Dracocephalum moldavica L)، این تحقیق

در سالهای 84-1383 در شرایط گلخانه انجام شد. آزمایش به صورت کرت های

خرده شده در قالب بلوک های کامل تصادفی و با 4 تکرار اجرا گردید. فاکتور

اصلی شامل بذرهای سه جمعیت گیاه بادرشبو جمع آوری شده از استان های

 تهران، اصفهان و فارس بودند. فاکتور فرعی را سه سطح تنش رطوبتی

 100، 60 و 40 درصد ظرفیت زراعی تشکیل دادند. نتایج نشان دادند که جمعیت های

 مختلف گیاه بر صفات مورد بررسی موثر نبودند. تاثیر تنش خشکی بر عملکرد

 اسانس، میزان کربوهیدراتهای محلول، میزان کلروفیل a، b و کل در دو سال

 معنی دار بود. همچنین تاثیر تنش بر میزان پرولین در سال دوم معنی دار گردید.

 نتایج به دست آمده از تجزیه مرکب نشان داد که تاثر سال بر درصد اسانس

 و مقدار پرولین در سطح یک درصد معنی دار بود. مقایسه میانگین تیمارها

مشخص نمود که در سال اول بیشترین عملکرد اسانس، قند محلول و کلروفیل

 به ترتیب مربوط به تیمارهای 6040% و 100% ظرفیت زراعی بود.

در سال دوم بیشترین مقدار پرولین، قندهای محلول و کلروفیل به ترتیب

مربوط به تیمارهای 4040% و 100% ظرفیت زراعی بود. مقایسه میانگین

 اثر متقابل جمعیت های مختلف گیاه و سطوح مختلف تنش خشکی نشان داد که

در سال اول بیشترین درصد اسانس مربوط به تیمار جمعیت اصفهان × 60% رطوبت

 ظرفیت زراعی بود. همچنین بیشترین کلروفیل مربوط به تیمارهای 100% ظرفیت

 زراعی هر سه جمعیت بود. در سال دوم نیز بیشترین قندهای محلول و کلروفیل

به ترتیب مربوط به تیمارهای 40% و 100% ظرفیت زراعی هر سه جمعیت بود.

 
کلید واژه: بادرشبو، تنش خشکی، صفات فیزیولوژیک، اسانس
 
 تاثیر تنش خشکی بر درصد و عملکرد اسانس و ویژگیهای فیزیولوژیک گیاه دارویی بادرشبو (Dracocephalum moldavica L)
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۱۳ اسفند ۱۳۸٧
تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران تابستان 1385; 22(2 (پیاپی 32)):105-116.
 

تعیین بهترین تیمار افزایش جوانه زنی بذر گیاهان دارویی روناس

(.Rubia tinctorum L)، اکیناسه (Echinacea angustifolia D.C) و مورد

 (.Myrtus communis L)

 
مکی زاده تفتی مریم*,فرهودی روزبه,نقدی بادی حسن علی,مهدی زاده علی
 

* پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی تهران، خیابان انقلاب، خیابان قدس،

خیابان بزرگمهر غربی، شماره 97

 
 

در این تحقیق، به منظور تعیین مناسبترین تیمار جهت شکستن خواب بذرهای 3

 گونه دارویی روناس، اکیناسه و مورد سه آزمایش جداگانه انجام شد. در آزمایش

اول جهت شکستن خواب بذر روناس تیمارهای روشنایی به مدت 24 ساعت، اسید

 جیبرلیک 500 پی پی ام، خراش دهی پوسته بذر با سمباده، خراش دهی پوسته

 بذر با اسید سولفوریک 90 درصد به مدت 10،15  و 20 دقیقه، خراش دهی پوسته

 بذر با آب گرم70oC  و 90oC به مدت  5و 10 دقیقه وسرما دهی بذر به مدت

2، 4 و 6 هفته اعمال گردید که نتایج نشان داد که بالاترین درصد جوانه زنی مربوط

به تیمار اسید سلفوریک 90 درصد به مدت 15 دقیقه می باشد. از آنجا که مشکل

خواب بذر های روناس تحت تیمار های خراش دهی پوسته توسط اسید سلفوریک

 رفع شد، می توان نتیجه گرفت خواب این بذرها از نوع فیزیکی بوده و ناشی از

 پوسته بذر می باشد. در آزمایش دوم به منظور شکستن خواب بذر اکیناسه،

تیمارهای جیبرلیک  اسید در دو غلظت 250 و 500 پی پی ام، نیترات پتاسیم،

سرمادهی به مدت 4، 7 و 10 هفته، روشنایی به مدت 24 و تیمار تلفیقی جیبرلیک

 اسید 250 پی پی ام و سرمادهی به مدت 4 هفته اعمال گردید و بالاترین درصد

 جوانه زنی در تیمار تلفیقی کاربرد جیبرلیک اسید بر روی بذرهای سرمادهی

شده حاصل شد. از آنجا که بذرهای تحت تیمار سرما و جیبرلیک اسید که نوعی

 جایگزین سرما می باشد دارای بالاترین درصد جوانه زنی بودند، می توان گفت

 که خواب بذر از نوع فیزیولوژیک بوده و عامل دخیل در این خواب، نارس بودن

جنین، وجود عامل باز دارنده در بذر و یا هر دو عامل می باشد. در آزمایش سوم

 که به منظور شکستن خواب بذر گیاه مورد اجرا شد تیمارهای جیبرلیک اسید

 در دو غلظت 250‌ و 500 پی پی ام، سرمادهی به مدت 7 و 10 هفته و خراش

دهی مکانیکی توسط کاغذ سمباده و شکاف دهی پوسته با تیغ اعمال گردید که

 در این آزمایش بالاترین درصد جوانه زنی در تیمار شکاف دهی پوسته حاصل شد.

 افزایش جوانه زنی بذرهای گیاه مورد تحت تیمارهای خراش دهی پوسته بذر

 موید وجود مقاومت مکانیکی پوسته در مقابل خروج جوانه است و به عبارت دیگر،

 پوسته به عنوان یک مانع فیزیکی از طریق ممانعت از گسترش رویان و یا از طریق

 ایجاد محدودیت در جذب آب و شاید تبادلات گازی عمل می کند.

 
کلید واژه: 
 
 تعیین بهترین تیمار افزایش جوانه زنی بذر گیاهان دارویی روناس (.Rubia tinctorum L)، اکیناسه (Echinacea angustifolia D.C) و مورد (.Myrtus communis L)
نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٢ اسفند ۱۳۸٧
 : ???? ???? (??????? ???? ??????) ?????? 1387; 18(1/70):31-42.
 

کرک های غده ای در اندام های رویشی و زایشی گیاه دارویی مرزه

خوزستانی (.Satureja khuzistanica J): ریخت شناسی، ساختار،

فراساختار و پراکنش

 
دوستی بهروز*,مجد احمد,نژادستاری طاهر,خاوری نژاد رمضان علی,صالح نیا علی
 
* گروه زیست شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
 
 

در این تحقیق کرکهای غده ای گیاه دارویی مرزه خوزستانی با کمک میکروسکوپهای

 نوری، الکترونی نگاره و گذاره مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که در سطح

 روپوست اندام های هوایی گیاه یک نوع کرک محافظ و ? نوع کرک غده ای شامل

 کرکهای سپری، سرسان ساقه کوتاه، سرسان ساقه بلند و مخروطی شکل وجود

دارد. پراکنش و تراکم کرک ها در اندام های مختلف متفاوت بود. کرکهای محافظ

در مادگی و پرچمها دیده نشدند. دو نوع کرک سپری مشاهده شد، بخش ساقه ای

 کرک سپری I از 6 تا 8 سلول طویل کشیده و حجیم تشکیل شده است در

حالی که در نوع II، ساقه تک سلولی می باشد. کرک های سرسان با ساقه کوتاه

 نیز داری یک سلول پایه ای، یک سلول ساقه ای کوتاه با دیواره های جانبی کوتینی

 شده و سر کروی یا تخم مرغ شکل هستند که از یک یا دو سلول ساخته شده اند.

 کرک های سرسان با ساقه بلند دارای یک سلول پایه ای ولی ساقه 2 تا 3 سلولی

 بلند با طول متغیر و سر تک سلولی بالونی شکل می باشند. سلولهای ساقه

کرکها به شدت واکوئول دار شده اند و دیواره خارجی آنها بسیار ضخیم و کوتینی

شده می باشد ولی دیواره های جانبی آنها در محل اتصال به سایر سلول های

 ساقه کرک تا حدی نازک می باشند و دارای ارتباطهای پلاسمودسماتایی فراوانی

 هستند. در سلولهای ترشحی راس کرکهای غده ای نیز سیتوپلاسمی غنی

 از انواع اندامکهای سلولی و مواد ترشحی وجود دارد. هسته این سلول ها درشت

 و مرکزی است و دیواره های سلولی نازک می باشند.

 

کلید واژه: کرکهای غده ای، کرکهای سپری، کرکهای سرسان، ساختار تشریحی،

 روپوست، مرزه خوزستانی

 
 کرک های غده ای در اندام های رویشی و زایشی گیاه دارویی مرزه خوزستانی (.Satureja khuzistanica J): ریخت شناسی، ساختار، فراساختار و پراکنش
نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٢ اسفند ۱۳۸٧
 : علوم پایه (دانشگاه آزاد اسلامی) زمستان 1387; 18(1/70):51-60.
 

بررسی تغیرات کمی و کیفی ترکیبات سازنده اسانس گونه دارویی

مرزه خوزستانی (khuzistanica J. Satureja) در طول تکوین گیاه و

خواص ضد میکروبی اسانس آن در شرایط in vitro

 
مجد احمد*,نژادستاری طاهر,خاوری نژاد رمضان علی,دوستی بهروز
 
* گروه زیست شناسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
 
 

این پژوهش تغییرات کمی و کیفی گونه دارویی مرزه خوزستانی اسانس در طول

 سه مرحله تکوینی و اثرات ضد میکروبی اسانس آن در مرحله گلدهی مورد بررسی

 قرار گرفت. استخراج اسانس به روش تقطیر با آب و با استفاده از دستگاه کلونجر

صورت گرفت و شناسایی ترکیبات سازنده اسانس نیز با GC-MS انجام شد. اثرات

 ضد میکروبی اسانس نیز به روش تعیین حداقل غلظت بازدارندگی مشخص گردید

 .نتایج آزمایشها نشان داد که بیشترین مقدار اسانس بدست آمده از گیاه در مرحله

قبل از گلدهی و کمترین میزان مربوط به مرحله پس از گلدهی است. اسانس در

مرحله قبل از گلدهی با 9 ترکیب برای ماده خشک و 11 ترکیب برای ماده تر، واجد

کمترین تنوع از نظر ترکیبات سازنده آن و در مرحله پس از گلدهی با 18 ترکیب برای

 ماده خشک و 17 ترکیب برای ماده تر بیشترین تنوع را از نظر ترکیبات سازنده داشت.

کارواکرول بعنوان ترکیب اصلی سازنده اسانس در همه مراحل تکوینی بود و

بیشترین مقدار آن مربوط به مرحله قبل از گلدهی و کمترین میزان آن در مرحله بعد

 از گلدهی بود. تفاوت معنی داری بین ماده خشک و تر مورد استفاده در اسانس

 گیری از نظر میزان ترکیبات سازنده اسانس مشاهده نشد. بر اساس نتایج حاصل

از بررسی های ضدمیکروبی مشخص گردید که اسانس گیاه مرزه خوزستانی بر

 رشد باکتری های گرم مثبت شامل:
(MIC=0.2ml/ml 12228CIP), (MIC=0.2ml/ml) S. aureus 6538p S.epidermidis

و گرم منفی شامل  (MIC=0.4ml/ml), S.typhi morium ID (MIC=0.4ml/ml)

P.aeroginosa 27853ATCC (MIC=2ml/ml), E.coli 35218BBL و(MIC=0.1ml/ml)

C.albicans 10231BBL  قارچ اثر بازدارندگی دارد. این اثر بر باکتری های گرم مثبت

 و قارچ کاندیدا البیکانس بی شاز باکتری های گرم منفی می باشد.

 

کلید واژه: اسانس، ترکیبات سازنده، مراحل تکوینی، اثرات ضد میکروبی،

مرزه خوزستان

 
 بررسی تغیرات کمی و کیفی ترکیبات سازنده اسانس گونه دارویی مرزه خوزستانی (khuzistanica J. Satureja) در طول تکوین گیاه و خواص ضد میکروبی اسانس آن در شرایط in vitro
نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٢ اسفند ۱۳۸٧
 : ???? ??????? ???? ????? ??????? ????? 1384; 4(4-? (?? ?? ?? 16)):220-227.
 

مکانیسم اثر ضد میکروبی عصاره متانولی مورد سبز بر روی باکتری

 E.coli K12 HB101

 
غلام حسینیان احمد*,شکیبایی محمدرضا,جمالی زهره
 
* گروه آموزشی بیوشیمی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی کرمان
 
 

زمینه و هدف: مورد گیاهی است که خاصیت ضد میکروبی داشته، از رشد باکتری‌ها

ممانعت کرده و مرگ بسیاری از پاتوژن‌ها را باعث می‌شود. با توجه به مشخص بودن

 مکانیسم اثر بسیاری از داروهای ضدمیکروبی، هنوز مکانیسم اثر ضدمیکروبی این

گیاه به درستی مشخص نشده است. در این تحقیق مکانیسم اثر ضد میکروبی

عصاره متانولی مورد، بر روی باکتری E.Coli HB101 مطالعه و بررسی شده است.
مواد و روش‌ها:
در این مطالعه آزمایشگاهی باکتری E.Coli K12 HB101 حاوی پلاسمید

 pBR322 در محیط مولر هینتون آگار، حاوی غلظت‌های مختلف عصاره گیاه مورد

 (از 56/1 تا 25/6 میلی‌گرم در میلی‌لیتر محیط کشت) رشد داده شد. باکتری‌ها

به وسیله سونیکاسیون و یخ زدن و ذوب کردن، لیز شده و سپس فعالیت کاتالاز،

سوپراکسیددیسموتاز(SOD)، آنتی‌اکسیدان تام و مالون دیآلدیید سلولی اندازهگیری

 شد. همچنین DNA پلاسمیدی به روش لیزقلیایی تخلیص گردید و تغییر در حرکت

 پلاسمید، در ژل آگاروز نمونه‌هایی که در غلظت‌های مختلف عصاره گیاه مورد،

رشد داده شده بودند با یکدیگر مقایسه شد.
یافته‌ها: غلظت‌های مختلف مورد هیچگونه اثری بر حرکت پلاسمید pBR322

در ژل نداشتند که نشان دهنده عدم تغییر وضعیت فضایی DNA است. با تغییر

 غلظت عصاره از 56/1 به 25/6 میلی‌گرم در میلی‌لیتر، فعالیت اختصاصی کاتالاز

در سلول‌های لیز شده از 20.47±0.7 به 5.1±2.9 واحد در میلی‌گرم پروتیین کاهش

 پیدا کرد. فعالیت سـوپـراکسیـد دیـسمـوتـاز، تـحت شـرایـط فــوق از 63.86±5.2

در نمـونـه شـاهـد بـه 20.04±1.6 واحد در میلی‌گرم پروتیین در بالاترین غلظت

عصاره کاهش یافت. همزمان با کاهش فعالیت SOD میزان فعالیت ویژه آنتی‌اکسیدان

تام سلولی با افزایش میزان عصاره کاهش یافت، به طوری که از مقدار

36.2±0.5 به 6.42±2.2 میلی‌ مول در میلی‌گرم پروتیین لیز شده سلولی رسید.

اندازهگیری مقدار مالون دیآلدیید سلولی نشان داد که افزایش غلظت عصاره سبب

 افزایش مقدار نسبی آن از 23.09±7.6 به 49.92±3.4 میکروگرم در میلی‌گرم

پروتیین میگردد.
نتیجه
گیری: این مطالعه نشان داد که عصاره گیاه مورد، اثری روی DNA پلاسمیدی

 نداشته بلکه با افزایش رادیکال‌های آزاد اکسیژن و افزایش پراکسیداسیون لیپیدی،

 سبب صدمه سلولی شده و اثرات ضد میکروبی از خود نشان می‌دهد.

 
کلید واژه: 
 
 
نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٤ بهمن ۱۳۸٧

علوم کشاورزی ایران 1381; 33(2):205-211. 
 
اثر بعضی مواد ضد تعرق بر خصوصیات رویشی، عملکرد و اجزای عملکرد ذرت تحت آبیاری محدود
 
کاظم پور سولماز,تاج ‌بخش مهدی 
 
 
 

به منظور بررسی تاثیر مواد ضد تعرق بر روی بعضی خصوصیات رویشی، عملکرد و اجزای عملکرد ذرت دانه ای (هیبرید 704) تحت آبیاری محدود، آزمایشی در سال 1379 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه، به صورت طرح بلوک کامل تصادفی در چهار تکرار انجام گرفت. تیمارها عبارت بودند از: آترازین ppm400، پارافین یک درصد، پارافین + سیتوویت 2 درصد و به نسبت 3 به 1، موم 10 درصد و تیمار شاهد. این مواد در دو مرحله، مرحله اول 60 روز بعد از کاشت و مرحله دوم در زمان گرده افشانی بکار برده شدند. بعد از مصرف این مواد فواصل آبیاری از 7 روز به 12 روز اضافه شد. نتایج نشان داد که مواد ضد تعرق موجب افزایش ارتفاع ساقه، تعداد گره در بوته، طول میانگره ها و قطر ساقه شدند و این اختلاف نسبت به شاهد در سطح احتمال یک درصد معنی دار بود. ولی در رابطه با تعداد گره، فقط آترازین با شاهد اختلاف معنی دار داشت این مواد موجب افزایش طول پرچم برگ و عرض پرچم برگ شدند ولی این اختلاف معنی دار نبود. همچنین، موجب افزایش وزن چوب بلال شدند که این افزایش در سطح احتمال یک درصد معنی دار بود. تاثیر این مواد بر عملکرد و اجزای آن نیز بارز بود، بطوریکه موجب افزایش تعداد ردیف دانه در بلال، تعداد دانه در هر ردیف، وزن 500 دانه، عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیکی و ضریب برداشت شدند و اختلاف حاصل، در سطح احتمال یک درصد معنی دار بود. این مواد تاثیری بر تعداد بلال در بوته نداشتند. بطورکلی، تیمار آترازین در رابطه با خصوصیات مورد مطالعه بهترین نتیجه را نشان داد.
 
کلید واژه: 
 
 
اثر بعضی مواد ضد تعرق بر خصوصیات رویشی، عملکرد و اجزای عملکرد ذرت تحت آبیاری محدود

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٤ بهمن ۱۳۸٧

پژوهش و سازندگی پاییز 1386; 20(3 (پی آیند 76) در زراعت و باغبانی):171-178. 
 
اثر استفاد‌ه از سیستم‌ های آبیاری تحت فشار بر کارایی فنی تولید‌ کنند‌گان محصول سیب ‌زمینی (مطالعه مورد‌ی شهرستان شهرکرد‌)
 
موسوی سیدحبیب اله*,خلیلیان صادق,وکیل پور محمدحسن 
 
* د‌انشگاه شیراز
 
 

کارایی د‌ر یک تعریف ساد‌ه عبارتست از نسبت ستاند‌ه به نهاد‌ه. با توجه به این تعریف ساد‌ه از کارایی د‌ر مطالعه حاضر اقد‌ام به تخمین کارایی فنی محصول تولید‌ سیب‌ زمینی به عنوان یکی از محصولات عمد‌ه الگوی کشت زراعی شهرستان شهرکرد‌ گرد‌ید‌. د‌ر این مطالعه از روش برنامه‌ ریزی ریاضی همچنین از تکنیک متغیر موهومی برای تمایز بین د‌و حالت استفاد‌ه و عد‌م استفاد‌ه از سیستم‌ های آبیاری تحت فشار استفاد‌ه گرد‌ید‌ که صفر بیانگر عد‌م استفاد‌ه و یک بیانگر استفاد‌ه ار سیستم‌ های نوین آبیاری می‌ باشد‌. متغیر موهومی به کار گرفته شد‌ه د‌ر تابع به عنوان شاخصی از تغییرات تکنولوژیک د‌ر یک مقطع خاص از زمان نیز می‌ باشد‌. هد‌ف اصلی این پژوهش بررسی آثار استفاد‌ه ار سیستم ‌های آبیاری تحت فشار بر کارایی تولید‌ محصول سیب زمینی منطقه بود‌ه‌ است د‌ر حالی که سایر عوامل موثر د‌ر کاشت د‌اشت و برد‌اشت، برای کلیه مزارع یکسان لحاظ شد‌ه است. نتایج مطالعه نشان می‌ د‌هد‌ که د‌ر مزارعی که از سیستم‌ های آبیاری تحت فشار استفاد‌ه کرد‌ه‌ اند‌ کارایی فنی به طور متوسط از 69.7? به 94? افزایش یافته است. همچنین د‌ر مزارع با سطح زیر کشت بالای 10 هکتار استفاد‌ه از سیستم‌ های آبیاری تحت فشار به افزایش بیشتری د‌ر کارایی فنی تولید‌ انجامید‌ه‌ است.
 
کلید واژه: 
 
 
اثر استفاد‌ه از سیستم‌ های آبیاری تحت فشار بر کارایی فنی تولید‌ کنند‌گان محصول سیب ‌زمینی (مطالعه مورد‌ی شهرستان شهرکرد‌)

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٤ بهمن ۱۳۸٧

مجله زیست شناسی ایران پاییز 1384; 18(3):248-260. 
 
اثر آزوسپیریلوم و اسیدیته قلیائی آب آبیاری بر عملکرد دانه و میزان پروتئین ارقام زراعی گندم 
 
مستاجران اکبر,عموآقایی ریحانه,امتیازی گیتی 
 
 
 

در ایـن پژوهش اثر آلودگی و عدم آلودگی بذرهای گندم بـه باکـتـری آزوسپیریلوم برازیلنس (Azospirillum brasilense)، میزان محصول، مقدار پروتیین و درصد رسوب پروتئین دانه ارقام گندم تحت تیمار آب آبیاری با اسیدیته قلیائی مورد بررسی قرار گرفت. برای این منظور با استفاده از طرح آماری کرتهای خرد شده در سه تکرار که شامل سه رقم گندم زراعی (قدس، امید و روشن) در دو حالت تلقیح بذرها با آزوسپیریلوم و بدون آزسپیریلوم بود این پژوهش انجام گرفت. در طول دوره رشد نیز از آب آبیاری با اسیدیته قلیایی (مقادیر اسیدیته 7، 9 و 11) آبیاری انجام گرفت. در پایان فصل زراعی میزان عملکرد دانه، مقدار ازت و پروتئین در ماده خشک دانه و درصد رسوب پروتیین هر نمونه اندازگیری شد. نتایج پژوهش حاکی از اثر معنی دار فاکتورهای آزوسپیریلوم و اسیدیته قلیایی آب آبیاری بر عملکرد دانه، مقدار پروتیین و میزان رسوب پروتیین دانه در ارقام گندم بود. افزایش اسیدیته آب آبیاری باعث کاهش میزان عملکرد گندم، مقدار پروتیین و میزان رسوب پروتیین شد. حداکثر کاهش عملکرد (22/17 درصد کاهش عملکرد به ازای یک واحد افزایش در اسیدیته قلیایی)، پروتیین و رسوب پروتیین در رقم امید مشاهده گردید و کمترین کاهش (7/10 درصد به ازای افزایش یک واحد در اسیدیته قلیایی) در رقم روشن اندازه گیری شد. در نمونه های آلوده به آزوسپیریلوم کلیه شاخصهای اندازه گیری شده در مقایسه با نمونه های غیر آلوده افزایش معنی داری را نشان داد. نتایج این پژوهش مشخص نمود که آزوسپیریلوم می تواند با تعدیل شرایط نامناسب (اسیدیته قلیایی) در بالا بردن عملکرد دانه (7/10 درصد)، میزان پروتیین (5/15 درصد) و میزان رسوب پروتیین (9/7 درصد) ارقام گندم نقش مثبت و معنی داری را ایفا کنند. از لحاظ آماری اثر متقابل آزوسپیریلوم، رقم گندم و اسیدیته بر میزان عملکرد معنی دار بود اما بر میزان پروتئین و رسوب پروتیین معنی دار نبود. در همین راستا اثر متقابل هر دو تیمار روی شاخصهای اندازه گیری شده معنی دار بود و لذا لازم است در هنگام انتخاب آزوسپریلوم و رقم گندم برای تلقیح توجه بیشتری صورت گیرد.
 
کلید واژه: 
 
اثر آزوسپیریلوم و اسیدیته قلیائی آب آبیاری بر عملکرد دانه و میزان پروتئین ارقام زراعی گندم

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٤ بهمن ۱۳۸٧

پژوهش و سازندگی زمستان 1385; 19(4 (پی آیند73) در زراعت و باغبانی):156-162. 
 
اثر آبیاری قطره ای زیر سطحی در افزایش WUE در آبیاری برخی از محصولات کشاورزی
 
نجفی پیام* 
 
* دانشگاه آزاد اسلامی خوراسگان، دانشکده کشاورزی
 
 

افزایش کارآیی مصرف آب (WUE) در آبیاری محصولات کشاورزی خصوصا در مناطق خشک و نیمه خشک حایز اهمیت زیادی است. در این راستا اصلاح روش های آبیاری به همراه کاربرد مدل های تعیین نیاز آبی گیاهان که برآورد صحیحی از میزان آب مورد نیاز گیاهان و زمان مناسب آبیاری ارایه دهند، در افزایش عامل فوق نقش بسزایی دارند. در این تحقیق، به منظور ارزیابی اثرات استفاده از روش آبیاری قطره ای زیر سطحی در شرایط استفاده از مدل نیاز آبی ET-HS، چهار محصول سیب زمینی در دو رقم مارفونا و نویتا، گوجه فرنگی و بادمجان انتخاب و در قطعات جداگانه با طرح آزمایشی بلوک های کاملا تصادفی کشت گردید. برای هر یک از محصولات فوق تیمارهای آبیاری قطره ای سطحی، آبیاری قطره ای در عمق 15 سانتیمتر، آبیاری قطره ای زیر سطحی در عمق 30 سانتیمتر، آبیاری سطحی جوی و پشته طراحی شد. در کلیه تیمارها، از مدل نیاز آبی ET-HS استفاده شد و دور و میزان آب آبیاری براساس آن تعیین گردید. نتایج حاصل از این تحقیق نشان می دهد که کاربرد همزمان آبیاری قطره ای زیر سطحی در محصولات مورد مطالعه منجر به افزایش قابل توجه کارآیی مصرف آب شده، به طوری که براساس آزمون دانکن در سطح 5 درصد اختلاف معنی دار بین این تیمار با سایر تیمارها بوجود آمده است.
 
کلید واژه: 
 
 


اثر آبیاری قطره ای زیر سطحی در افزایش WUE در آبیاری برخی از محصولات کشاورزی

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٤ بهمن ۱۳۸٧

 علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی زمستان 1386; 11(42 (الف)):145-156. 
 
اثر آبیاری تکمیلی و مقدار فراهمی آب بر عملکرد، اجزای عملکرد و برخی صفات فیزیولوژیک دو رقم گندم دیم
 
تدین محمودرضا,امام یحیی* 
 
* دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
 
 

به منظور بررسی اثر مقادیر متفاوت آب دریافتی در مراحل مختلف رشد در سیستم آبیاری تکمیلی، بر فرایندهای فتوسنتزی و عملکرد دانه گندم تحت شرایط دیم، پژوهشی مزرعه ای در قالب طرح آماری کرت های دوبار خرد شده در سال های زراعی 84-83 و 85-84 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز به اجرا در آمد. تیمار کرت های اصلی شامل آبیاری تکمیلی در 5 سطح: بدون آبیاری (دیم)، آبیاری در مراحل: ساقه رفتن، غلاف رفتن، گل دهی و پرشدن دانه، تیمار کرت های فرعی شامل 2 رقم گندم به نام های آگوستا و فاین -15 و تیمار کرت های فرعی شامل کود نیتروژن در 3 سطح صفر، 40 و 80 کیلوگرم در هکتار بود. نتایج نشان داد که در هر دو سال آزمایش، سرعت فتوسنتز، میزان هدایت روزنه ای، غلظت CO2 زیر روزنه ای و سرعت تعرق، در تیمار آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن نسبت به سایر تیمارها برتری معنی دار داشت. به علاوه، در هر 4 تیمار آبیاری تکمیلی و در مراحل مختلف رشد، میزان پارامترهای فتوسنتز، هدایت روزنه ای و تعرق با کاهش میزان آب دریافتی در هر کرت آزمایشی کاهش یافت. بیشترین عملکرد دانه در هر دو سال آزمایش، از تیمار آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن و کمترین مقدار از تیمار دیم حاصل شد. بیشترین میزان پارامترهای فتوسنتزی، اجزای عملکرد و عملکرد دانه از برهمکنش تیمارهای آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن × رقم فاین-15 و سطح 80 کیلوگرم نیتروژن در هکتار به دست آمد. آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن در سال 84-83 و 85-84 منجر به افزایش عملکردی به ترتیب حدود 200 و 221 درصد، در مقایسه با تیمار دیم گردید. بنابراین، به نظر می رسد آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن تاثیر بارزی بر عملکرد دانه ارقام گندم دیم دارد و در صورت تامین آب کافی در دیمزارها می توان با یک آبیاری تکمیلی در زمان مناسب، عملکرد گندم دیم را تا دو برابر افزایش داد.
 
کلید واژه: 
 
 
اثر آبیاری تکمیلی و مقدار فراهمی آب بر عملکرد، اجزای عملکرد و برخی صفات فیزیولوژیک دو رقم گندم دیم

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٤ بهمن ۱۳۸٧

 آب و فاضلاب بهار 1384; 16(1 (مسلسل 53)):23-29. 
 
اثر آبیاری با پساب بر برخی خواص فیزیکی و شیمیایی خاک 
 
روحانی شهرکی فرزاد,مهدوی رسول,رضایی مرضیه 
 
 
 

به کارگیری فاضلاب شهری در کشاورزی بسته به خصوصیات آن می تواند سودمند یا زیان بار باشد. کیفیت فاضلاب باید با توجه به اثرات آن بر خاک، گیاه، دام و انسان ارزیابی شود. برای بررسی اثر بیماری با پساب تصفیه خانه شمال اصفهان، بر خواص فیزیکی و شیمیایی خاک منطقه، از طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار و چهار تیمار آبی در زمین های تصفیه خانه که به مدت 9 سال با پساب آبیاری شده بود، استفاده گردید. تیمارهای آبی شامل: فاضلاب ورودی به تصفیه خانه (تصفیه نشده)، فاضلاب نیمه تصفیه (خروجی استخر ته نشینی اولیه)، فاضلاب خروجی (تصفیه شده) و آب چاه تصفیه خانه بود. برای بررسی خواص فیزیکی خاک از اعماق صفر تا پنج و پنج تا ده سانتی متری از هر پلات نمونه گیری به عمل آمد. برای مقایسه خواص فیزیکی خاک تصفیه خانه و خاک مزرعه مجاور که هیچ گونه تیماری در آن اعمال نشده و آبیاری آن با استفاده از چاه شخصی بوده است. از خاک مزرعه مجاور نیز نمونه برداری شد. برای بررسی کیفیت تیمارهای آبی در هر نوبت آبیاری از کلیه تیمارها نمونه گیری شد و اندازه گیری های لازم انجام گرفت. نتایج نشان داد که کلیه تیمارهای پساب از لحاظ اکسیژن مورد نیاز شیمیایی (COD) و مواد معلق (SS) و تیمارهای فاضلاب ورودی و نیمه تصفیه شده از لحاظ کدورت و اکسیژن مورد نیاز بیوشیمیایی (BOD5)، بیشتر از حد استاندارد ایران می باشند. از نظر طبقه بندی، فاضلاب ورودی دارای درجه متوسط است. تیمارهای پساب از نظر هدایت الکتریکی، نسبت جذب سدیم، سدیم و سرب دارای میزان کمتری نسبت به آب چاه می باشند. کلیه تیمارها ار لحاظ نفوذپذیری در درجه خوب و از نظر کلراید در درجه متوسط هستند. سرب کلیه تیمارها به مراتب کمتر از حد مجاز است. میانگین جرم مخصوص ظاهری خاک و درصد رطوبت در گنجایش زراعی (FC) روند خاصی را دنبال نمی کند. نتایج این طرح نشان می دهد، که زمین آبیاری شده با پساب به مدت 9 سال دارای جرم مخصوص ظاهری کمتر، درصد رطوبت بیشتر (درFC ) و نفوذ نهایی کمتر نسبت به مزرعه مجاور آبیاری شده با آب چاه می باشد.
 
کلید واژه: 
 
 
اثر آبیاری با پساب بر برخی خواص فیزیکی و شیمیایی خاک

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٤ بهمن ۱۳۸٧

 مجله تحقیقات مهندسی کشاورزی زمستان 1385; 7(29):101-118. 
 
آبشویی نیترات در سیستم آبیاری بارانی تحت مدیریت کود - آبیاری ذرت 
 
قیصری مهدی*,میرلطیفی سیدمجید,همایی مهدی,اسدی محمداسماعیل 
 
* تهران، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس
 
 

مدیریت آب و کود نیتروژنی برای افزایش عملکرد و کاهش آلودگی منابع آب، ضروری است. اعمال چنین مدیریتی مستلزم شناخت عوامل موثر بر چرخه نیتروژن خاک است. مقدار، زمان و روش استفاده از نیتروژن و آب از عوامل موثر بر این چرخه است. هدف از این پژوهش، بررسی تاثیر سطوح مختلف کود نیتروژن و آب با مدیریت کود - آبیاری از طریق سیستم آبیاری بارانی بر آبشویی نیترات و عملکرد ذرت است. بدین منظور، آزمایشی مزرعه ای با ذرت علوفه ای در چهار تیمار آبی شامل دو سطح کم آبیاری (W3 و W4)، یک سطح آبیاری کامل (W2) و یک سطح بیش آبیاری (W1) و سه تیمار کودی شامل 200(N200)، (N150) 150 و صفر (N0) کیلوگرم نیتروژن در هکتار در سه تکرار انجام شد. آبشویی نیتروژن نیتراتی (NO3-N) در سطوح مختلف آب و کود طی دوره رشد با توجه به شرایط رشد گیاه بررسی شد. عصاره خاک در عمق 30 و 60 سانتی متری با استفاده از «نمونه بردار آب خاک» پس از هر آبیاری یا بارندگی از تمام کرت ها تهیه و غلظت نیترات در عصاره استخراج شده اندازه گیری شد. مقدار نیترات آبشویی شده با استفاده از معادله بیلان جرم محاسبه شد. نیتروژن نیتراتی خاک، پیش و پس از کاشت تا عمق های 30 و 60 سانتی متری و نیتروژن کل گیاه در زمان برداشت اندازه گیری شد. نیتروژن آبشویی شده از عمق 60 سانتی متری در سطوح آبی W1، W2 و W4 در سطح کودی N200 به ترتیب برابر 6.92، 6.58 و صفر کیلوگرم در هکتار و در سطح کودی N150 به ترتیب برابر 5.03، 4.47 و صفر کیلوگرم در هکتار به دست آمد. آبشویی نیترات در سطوح کم آبیاری مشاهده نشد. اما مقدار کمی از نیتروژن کاربردی، توسط گیاه جذب و باقی مانده آن پس از تجمع در خاک به صورت تلفات گازی از خاک خارج گردید. با افزایش کود نیتروژن مصرفی، جذب نیتروژن توسط گیاه افزایش، اما درصد جذب نیتروژن نسبت به نیتروژن مصرفی کاهش یافت. در تیمارهایی که آب آبیاری بیشتر از تبخیر - تعرق بود، مصرف زیاد کود نیتراتی موجب افزایش شدت آبشویی نیترات شد. نتایج همچنین نشان می دهد که آبشویی نیتروژن نیتراتی طی دوره رشد، تابع نیتروژن اولیه خاک، نیتروژن کاربردی، شرایط رشد گیاه، مقدار جذب نیتروژن گیاه و مدیریت کود - آبیاری است.
 
کلید واژه: 
آبشویی نیترات در سیستم آبیاری بارانی تحت مدیریت کود - آبیاری ذرت

نویسنده: سجاد - شنبه ۱٢ بهمن ۱۳۸٧

مجله تحقیقات مهندسی کشاورزی پاییز 1383; 5(20):17-34. 
 
بررسی روابط بافت خاک و پارامتر مقیاس بندی برای برآورد رطوبت خاک
 
خوشنود یزدی علی اصغر,قهرمان بیژن 
 
 
 

مدل آریا و پاریس روش معمولا پذیرفته شده ای برای تبدیل منحنی توزیع اندازه ذرات به منحنی مشخصه آب خاک با استفاده از پارامتر مقیاس بندی (Scaling parameter, a) است. در مدل اولیه آریا و پاریس (1981)، پارامتر مقیاس بندی برای گروههای بافتی خاک، ثابت (1.38) فرض شده بود. در سالهای اخیر، مطالعات متعدد نشان داده است که پارامتر مقیاس بندی مقدار ثابتی نیست و کمیت آن بستگی به توزیع اندازه ذرات خاک دارد. به منظور بررسی روابط بین بافت خاک و پارامتر مقیاس بندی و همچنین برآورد تقریبی منحنی رطوبتی خاک تحقیقاتی انجام شد که نتایج آن در این مقاله ارایه می شود. در این مطالعه، پارامتر a تابعی از عدد مقیاس بندی شده تعداد ذرات کروی برای تخمین طول خلل و فرج در نظر گرفته شده است. نتایج نشان داد که a مقداری ثابت نیست و با افزایش اندازه ذرات خاک به ویژه برای بخش شن تغییر می کند. از آنجا که تعیین پارامتر مقیاس بندی مشکل است، برای تخمین پارامتر مقیاس بندی بر اساس پارامترهای توزیع اندازه ذرات خاک یک معادله رگرسیونی به دست آمد (r2=0.96) و دقت برآورد معادله و روش پارامتر با مقدار ثابت (a=1.38) در تعدادی از خاکهای مناطق آمل، بابل و کرج مقایسه شدند. پیش بینی های رطوبت خاک نتایج قابل قبول تا عالی را با مقادیر اندازه گیری شده نشان داد. استفاده از یک مقدار ثابت (a=1.38) برای رطوبتهای کم منتج به پیش بینی های کمتر و برای رطوبتهای بیشتر منجر به پیش بینی های بیشتر شد. منحنی مشخصه آب خاک به طرز قابل قبولی برای سه نمونه خاک شبیه سازی شد.
بررسی روابط بافت خاک و پارامتر مقیاس بندی برای برآورد رطوبت خاک

نویسنده: سجاد - یکشنبه ٢٩ دی ۱۳۸٧
علوم کشاورزی ایران 1385; 37(2):193-204.
 
ساخت و ارزیابی دقیق کار حفره ساز بادی جهت کشت ذرت
 
دولتی مجید,کارپرورفرد سیدحسین*
 
* دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
 
 

امروزه خاک ورزی حفاظتی به عنوان بهترین راه حل برای کنترل فرسایش خاک به

 شمار می رود. یک ایده جدید برای کشت دقیق بذر در روشهای مختلف خاک ورزی

 حفاظتی، استفاده از کارنده های حفره ساز است که براحتی می توانند در

 داخل بقایا، زمینهای شیب دار و اراضی سنگلاخ کشت نمایند. این کارنده ها

علاوه بر تامین عمق و فاصله دقیق بذرها، موجب حذف هزینه تنک کردن و کاهش

 میزان بذر موردنیاز می گردند. لذا در تحقیق حاضر اقدام به ساخت یک واحد کارنده

حفره ساز از نوع بیلچه ای(Dibble Punch Planter) با موزع بادی، جهت کشت ذرت،

 گردید. این کارنده ابتدا حفره هایی با فاصله و عمق یکسان در زمین ایجاد نموده،

 سپس در داخل هر حفره یک بذر قرار می دهد و روی آنرا می پوشاند. دستگاه

 پس از ساخت در آزمایشگاه و مزرعه ارزیابی گردید. در ارزیابی آزمایشگاهی

 که از گریس بلت استفاده شد، اثر سطوح مختلف سرعت پیشروی بر شاخص

 چند کاشتی، شاخص کیفیت تغذیه، شاخص نکاشت، دقت و میزان قرارگیری

 بذرها در درون دایره های مشخص شده روی گریس بلت مورد بررسی قرار گرفت.

 در ارزیابی دستگاه در مزرعه، اثر سرعت پیشروی و شرایط سطحی زمین بر

 شاخص های فوق و همچنین میانگین عمق کاشت، مورد بررسی قرار گرفت.

 برای انجام تحقیق در آزمایشگاه از طرح کاملا تصادفی با 6 سطح سرعت و

 در 8 تکرار استفاده شد. جهت انجام تحقیق در مزرعه از آزمایش فاکتوریل 3´5

در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی، شامل 5 سطح سرعت

 (5.5, 4, 2.8, 1.7 و 7 کیلومتر در ساعت) و سه شرایط سطحی زمین

 (زمین شخم و دیسک خورده، زمین با بقایای گیاهی گندم و زمین خاک ورزی نشده)

 با 5 تکرار در خاک شنی و رسی سنگریزه دار استفاده شد. با توجه

به نتایج بدست آمده از آزمونها (در مزرعه و آزمایشگاه) بطور خلاصه

 می توان گفت که افزایش سرعت پیشروی باعث افزایش شاخص های

 چندکاشتی، دقت و نکاشت و کاهش شاخص کیفیت تغذیه، میزان

قرارگیری بذرها در درون حفره ها و میانگین عمق کاشت گردید. همچنین

 نتایج آزمایش ها نشان داد که شرایط زمین روی پارامترهای مورد بررسی

 تاثیری ندارد و می توان گفت که کارنده در هر سه شرایط زمین مورد آزمایش

 می تواند بخوبی کار کند. بعلاوه سرعت پیشروی در هر سه شرایط زمین،

 5.5 کیلومتر در ساعت توصیه می گردد.

 
کلید واژه: 
 
 ساخت و ارزیابی دقیق کار حفره ساز بادی جهت کشت ذرت
نویسنده: سجاد - یکشنبه ٢٩ دی ۱۳۸٧
پژوهش کشاورزی زمستان 1383; 4(2):11-23.
 
تلفیق و ارزیابی آزمایشگاهی موزع نیوماتیکی در دقیق کار سمبه ای
 
دولتی مجید,کارپرورفرد سیدحسین
 
 
 

در تحقیق حاضر اقدام به تلفیق موزع نیوماتیکی (بشقاب خلاء) روی کارنده سمبه ای

 از نوع بیلچه ای گردید. این نوع کارنده هنگام کار، حفره هایی با فاصله و عمق یکسان

 در زمین ایجاد نموده و در داخل هر حفره یک بذر قرار می دهد و روی آن را می پوشاند.

 کارنده در شرایط آزمایشگاهی بوسیله گریس بلت ارزیابی شد.
در این آزمایش اثر سطوح مختلف سرعت پیشروی (
2.8، 3.7، 4.6، 5.5، 6.4 و 7.3

کیلومتر در ساعت) بر شاخص چند کاشتی، شاخص کیفیت تغذیه، شاخص نکاشت،

 انحراف دقت و میزان قرارگیری بذرها در درون حفره ها مورد بررسی قرار گرفت. این

 شاخص ها که بر مبنای فاصله تئوری بین بوته ها بدست می آیند، بیان کننده

دقت کار کارنده هایی هستند که از موزع تک دانه کار استفاده می کنند. نتایج حاصل

 نشان داد که افزایش سرعت پیشروی باعث افزایش شاخص انحراف دقت شده و

 میزان قرارگیری بذرها در درون حفره ها را کاهش می دهد اما تأثیر معنی داری بر

شاخص چند کاشتی، شاخص نکاشت و شاخص کیفیت تغذیه مشاهده نشد.

به علاوه، مناسب ترین سرعت پیشروی دستگاه 6.4 کیلومتر در ساعت بدست آمد.

 
کلید واژه: 
 
 تلفیق و ارزیابی آزمایشگاهی موزع نیوماتیکی در دقیق کار سمبه ای

منبع : پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی

نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ٢٤ دی ۱۳۸٧

تحقیقات ژنتیک و اصلاح گیاهان مرتعی و جنگلی ایران 

تابستان 1386; 15(2 (پیاپی 28)):159-171.

 

بررسی اثر برخی تنظیم کننده های رشد گیاهی

 بر کیفیت فیزیولوژیک بذرهای پیر شده گیاه Bromus inermis

 
عیسوند حمیدرضا*,مداح‌ عارفی حسن
 
* دانشگاه تهران، دانشکده کشاورزی
 
 

در این تحقیق اثر تنظیم کننده های رشد گیاهی سیتوکینین، اکسین و جیبرلین

 با غلظت های 25، 50 و 100 پی پی ام بر کیفیت فیزیولوژیک بذرهای پیر

شده Bromus inermis مورد بررسی قرار گرفت. درصد جوانه زنی، سرعت

جوانه زنی، طول ریشه چه، طول ساقچه و طول کل گیاهچه بذرهای

 پیر شده به طور معنی داری کمتر از بذرهای پیر نشده بود. تنظیم

 کننده های رشد فوق در غلظتهای یکسان اثر متفاوتی بر درصد

 جوانه زنی داشتند. اکسین در غلظت های 25 و 100 پی پی ام

سبب افزایش درصد جوانه زنی بذرهای پیر شده گردید. اثر نوع هورمون

 بر سرعت جوانه زنی معنی دار نبود، اما در همه تنظیم کننده ها

 با افزایش غلظت، خصوصا از 50 به 100ppm، سرعت جوانه زنی

 به طور معنی داری کاهش یافت. فرایند پیری بذر، رشد ریشه چه

 را در مقایسه با رشد ساقه چه بیشتر تحت تاثیر قرار داد. بنظر

می رسد مریستم های اولیه ریشه چه یکی از مکانهای حساس

 به پیری در بذر باشند. اکسین موجب کاهش اثرات مضر پیری

 بر رشد ریشه چه شد، اما این اثر به لحاظ آماری معنی دار نبود.

 اثر هورمون بر طول ساقه چه معنی دار بود و سیتوکینین و

 جیبرلین سبب افزایش طول ساقه چه شدند. کاهش نسبت

طول ریشه چه به طول ساقه چه (R/S) در اثر پیری معنی دار نبود،

 اما اکسین این نسبت را در بذرهای پیر شده افزایش داد.

با افزایش غلظت تنظیم کننده ها، R/S کاهش یافت. درصد

 گیاهچه های غیر عادی در اثر تیمار پیری کاهش یافت، اما

 درصد بذرهای مرده افزایش یافت.

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ٢٤ دی ۱۳۸٧
علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی زمستان 1386; 11(42 (الف)):145-156.
 

اثر آبیاری تکمیلی و مقدار فراهمی آب بر عملکرد،

 اجزای عملکرد و برخی صفات فیزیولوژیک دو رقم گندم دیم

 
تدین محمودرضا,امام یحیی*
 
* دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
 
 

به منظور بررسی اثر مقادیر متفاوت آب دریافتی در مراحل مختلف رشد

در سیستم آبیاری تکمیلی، بر فرایندهای فتوسنتزی و عملکرد دانه گندم

 تحت شرایط دیم، پژوهشی مزرعه ای در قالب طرح آماری کرت های دوبار

 خرد شده در سال های زراعی 84-83 و 85-84 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده

 کشاورزی دانشگاه شیراز به اجرا در آمد. تیمار کرت های اصلی شامل آبیاری

 تکمیلی در 5 سطح: بدون آبیاری (دیم)، آبیاری در مراحل: ساقه رفتن، غلاف

 رفتن، گل دهی و پرشدن دانه، تیمار کرت های فرعی شامل 2 رقم گندم به

نام های آگوستا و فاین -15 و تیمار کرت های فرعی شامل کود نیتروژن در 3

سطح صفر، 40 و 80 کیلوگرم در هکتار بود. نتایج نشان داد که در هر دو سال

 آزمایش، سرعت فتوسنتز، میزان هدایت روزنه ای، غلظت CO2 زیر روزنه ای

و سرعت تعرق، در تیمار آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن نسبت به سایر

تیمارها برتری معنی دار داشت. به علاوه، در هر 4 تیمار آبیاری تکمیلی و در

 مراحل مختلف رشد، میزان پارامترهای فتوسنتز، هدایت روزنه ای و تعرق با

 کاهش میزان آب دریافتی در هر کرت آزمایشی کاهش یافت. بیشترین عملکرد

 دانه در هر دو سال آزمایش، از تیمار آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن و

 کمترین مقدار از تیمار دیم حاصل شد. بیشترین میزان پارامترهای فتوسنتزی،

 اجزای عملکرد و عملکرد دانه از برهمکنش تیمارهای آبیاری تکمیلی در مرحله

 ساقه رفتن × رقم فاین-15 و سطح 80 کیلوگرم نیتروژن در هکتار به دست آمد.

 آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن در سال 84-83 و 85-84 منجر به افزایش

 عملکردی به ترتیب حدود 200 و 221 درصد، در مقایسه با تیمار دیم گردید.

 بنابراین، به نظر می رسد آبیاری تکمیلی در مرحله ساقه رفتن تاثیر بارزی

 بر عملکرد دانه ارقام گندم دیم دارد و در صورت تامین آب کافی در دیمزارها

 می توان با یک آبیاری تکمیلی در زمان مناسب، عملکرد گندم دیم را تا دو

 برابر افزایش داد.

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ٢٤ دی ۱۳۸٧
بیابان 1381; 7(1):101-110.
 

اثر تنش شوری برخصوصیات رشد و جنبه های فیزیولوژیکی گونه

 Aeluroups littoralis

 
عباسی فروغ,خاوری نژاد رمضان علی,کوچکی علیرضا,فهیمی حمید
 
 
 

در این پژوهش برخی از ویژگی های رشد، نمو و فیزیولوژیکی گیاه آلروپوس

 لیتورالیس که به عنوان گیاهی مقاوم به شوری و خشکی شناخته شده است،

 در سطوح متفاوت شوری مورد مطالعه قرار گرفت. برای این منظور آزمایشی در

شرایط گلخانه ای با چهارسطح شوری 0,20,25,30 ds/m  در یک طرح کاملا تصادفی

 و در چهار تکرار انجام شد. سطوح شوری با استفاده از کلروسدیم و کلرو کلسیم

 به نسبت 9 به 1 (9:1) در محلول غذایی هوگلند تهیه شد و با استفاده از

 روش کشت شنی در یک سیستم بسته و به صورت قطره ای به کار گرفته شد.

 فاکتورهایی مانند عدد SPAD (میزان کلروفیل)، درصد نیتروژن، مقاومت

روزنه ای، وزن ویژه برگ (سطح برگ / وزن تر برگ = (SLW، سطح هر برگ،

نسبت طول اندام های هوایی به ریشه اندازه گیری یا محاسبه شد. نتایج

 نشان داد که افزایش میزان شوری تا سطح 25 ds/m ، عدد SPAD و میزان

 نیتروژن افزایش و با افزایش آن تا 30ds/m این کمیت ها کاهش یافت.

همانطور که انتظار می رفت شوری باعث افزایش مقاومت روزنه ای شد

 و با افزایش آن SLW افزایش یافت، ولی سطح هر برگ و همچنین

 نسبت طول اندام های هوایی به ریشه کاهش یافت.

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - شنبه ٢۱ دی ۱۳۸٧
علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی بهار 1381; 6(1):177-188.
 
بررسی مقاومت گندم به سرما با روش های آزمایشگاهی
 
میرزایی اصل اصغر,یزدی صمدی بهمن,زالی عباسعلی,صادقیان مطهر سیدیعقوب
 
 
 

به منظور بررسی روش های ارزیابی مقاومت به سرما و تعیین روشی سریع و موثر

 در ارزیابی گندم برای مقاومت به سرما، 9 ژنوتیپ در سه آزمایش بررسی گردید.

 ژنوتیپ ها عبارت بودند از پنج رقم تجارتی (بزوستایا، سبلان، بولانی، خلیج و ناز)

 و چهار نمونه محلی (شماره های 518، 583، 592 و 1255). در آزمایش اول،

ژنوتیپ ها در گلدان های کوچک کشت، و پس از عادت دهی به سرما در شرایط

 طبیعی، به اتاقک انجماد منتقل شدند، و تحت درجات حرارت مختلف یخ زدگی

 (زیر صفر) قرار گرفتند و دمای 50 درصد کشندگی (LT50) آنها تعیین گردید.

در دمای 12- درجه سانتی گراد نیز میزان پایداری غشای سیتوپلاسمی

 ژنوتیپ ها اندازه گیری شد. در آزمایش دوم، ژنوتیپ ها در مزرعه، در چارچوب

 طرح بلوک های کامل تصادفی کشت شدند، و پس از سازش با سرما در اواخر

 زمستان، با انتقال طوقه ژنوتیپ ها از مزرعه به آزمایشگاه، دمای 50 درصد

 کشندگی (LT50) تعیین گردید. هم چنین، محتوای آب طوقه و برگ، محتوای قند

 طوقه و ارتفاع گیاه در ژنوتیپ های مورد بررسی اندازه گیری شد. در آزمایش سوم،

محتوای آب طوقه و برگ در شرایط ناسازگاری با سرما در گلخانه بررسی گردید.

در میان صفات مورد بررسی، پایداری غشای سیتوپلاسمی، محتوای آب طوقه و

محتوای قند طوقه هم بستگی معنی داری با LT50 نشان دادند. LT50 حاصل از

 طوقه های مزرعه هم بستگی زیادی با LT50 حاصل از گلدان های کوچک در

 آزمایشگاه داشت. (r=0.98) پایداری غشای سیتوپلاسمی بیشترین هم بستگی

 را با LT50 (r=0.88) نشان داد. مشخص شد که محتوای آب گیاه با عادت دهی

به سرما کاهش می یابد، و میزان کاهش محتوای آب در ژنوتیپ های مقاوم بیشتر

 است. هم بستگی معنی داری بین محتوای آب طوقه و برگ در شرایط ناسازگاری

 با سرما و LT50 دیده نشد. رقم بزوستایا با داشتن  LT50=-16.7oC مقاوم ترین

 ژنوتیپ، و نمونه 518 با oC =8.2 LT50 حساس ترین ژنوتیپ به سرما شناخته شد.

 

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - شنبه ٢۱ دی ۱۳۸٧
نهال و بذر 1383; 20(1):23-37.
 
بررسی مقاومت به سرما در ژنوتیپ های عدس (Lens culinaris Medik)
 
یزدی صمدی بهمن,مجنون حسینی ناصر,پیغمبری سیدعلی
 
 
 

کشت پاییزه عدس در مقایسه با کشت بهاره آن دارای عملکرد بیشتر، سازگاری

 مناسب تر در تناوب ها و سیستم های حفاظتی خاک بوده و می تواند منجر به

 افزایش سطح زیر کشت و تولید این محصول پروتیینی در ایران شود. یکی از عوامل

 بازدارنده کشت پاییزه عدس در مناطق سردسیر ایران صدمات ناشی از سرما و

یخبندان می باشد. برای بررسی مقاومت به سرما در این محصول، 39 لاین عدس

 شامل تعدادی ژنوتیپ از کلکسیون دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران و تعدادی

 ژنوتیپ دریافتی از مرکز ایکاردا، طی دو سال زراعی 1379 و 1380 برای به گزینی

مقاومت به سرمای زمستانه در شرایط آب و هوایی کرج در قالب طرح بلوک های

 کامل تصادفی با سه تکرار مورد بررسی قرار گرفت. عملیات زراعی متداول شامل

 آبیاری، کوددهی، وجین و مبارزه با آفات به موقع انجام شد. تحمل به سرما در

ژنوتیپ ها با ارزیابی قدرت زنده ماندن بوته ها پس از گذراندن سرمای زمستانه و

 بهاره با شمارش بوته های سالم و از بین رفته بر اساس درصد ارزیابی گردید.

پایین ترین دمای مطلق طی ماه های سرد سال 1379 و 1380 به ترتیب

 -10 و -9.8 درجه سانتیگراد بود. در آزمایش های انجام شده، صفات فنولوژیکی

 )تاریخ %50 گل دهی، دوره پرشدن دانه و دوره رسیدن( یادداشت برداری و پس

 از برداشت محصول در هر کرت آزمایشی عملکرد دانه و وزن هزار دانه به طور

 جداگانه اندازه گیری شدند. نتایج تجزیه واریانس مرکب نشان داد که ژنوتیپ ها

 از نظر صفات مورد بررسی از جمله درصد مقاومت به سرما، تاریخ گلدهی، دوره

 پرشدن دانه، عملکرد دانه و وزن هزار دانه اختلاف معنی دار آماری داشتند.

 هیستوگرام فراوانی درصد مقاومت به سرما نشان داد که ژنوتیپ های

مقاوم %91-95) مقاومت به سرما( فقط %4 و ژنوتیپ های متحمل

 %71-90) مقاومت به سرما( %28 فراوانی مقاومت به سرمای زمستانه را به

خود اختصاص دادند. ضریب تنوع (ضریب تغییرات اشتباه) مقاومت به سرما در بین

 ژنوتیپ ها حدود %17.5 بود که این تغییرات مطابق با نظرات محققین دیگر ناشی

 از تغییرات محیطی می باشد. در مورد عملکرد دانه تنوع نسبتا بالاتری

 )حدود (%28.6 نسبت به سایر صفات مشاهده گردید. از طرفی بین عملکرد

 دانه عدس با درصد مقاومت به سرما همبستگی مثبت و معنی

داری (r=%20**) وجود داشت و ژنوتیپ های خیلی مقاوم یا مقاوم به سرما

عملکرد بیشتری از میانگین، تولید نمودند. بین درصد مقاومت به سرما و دوره

 کاشت تا رسیدن نیز همبستگی منفی (r=-0.37) مشاهده شد و ژنوتیپ های

 مقاوم و متحمل به سرما دوره رسیدگی کوتاه تری داشتند (R2=%19). به طور

خلاصه، ژنوتیپ های عدس مورد بررسی از لحاظ صفات درصد مقاومت به سرما،

 عملکرد دانه و دوره رسیدگی در چهار کلاستر گروه بندی شدند. ژنوتیپ های

مقاوم شماره 2، 36، 7، 13 و 32 به همراه ژنوتیپ های متحمل شماره

 16، 12 و 26 با کمترین فاصله اقلیدسی در یک کلاستر قرار گرفتند.

 

مقاله

نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٥ دی ۱۳۸٧
تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران پاییز 1386; 23(3 (پیاپی 37)):391-404.
 

اثر جیبرلیک اسید و سرمادهی بر جوانه زنی بذر آنغوزه

(.Ferula assa-foetida L)

 
رجبیان طیبه*,صبورا عذرا,حسنی بتول,فلاح حسینی حسن
 
* گروه زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شاهد
 
 

آنغوزه (Ferula assa-foetida) گیاهی دارویی، بومی ایران و متعلق به تیره

چتریان (Apiaceae) است. بذرهای گیاه آنغوزه دارای دوره خواب طولانی هستند،

 بنابراین کوتاه کردن دوره خواب و افزایش میزان جوانه زنی بذرها توسط روشهای

 آزمایشگاهی می تواند در احیا این گیاه موثر باشد. اثر جیبرلیک اسید (GA3) به صورت

 پیش تیمار (با غلظتهای زیاد در کوتاه مدت و در دمای (2?±2C?) و تیمار

 (با غلظتهای کم در بلند مدت و در دماهای 4oC و 23±2oC) بر روی جوانه زنی بذر

دو جمعیت شیرکوه و طبس در محیط کشت پایه MS بررسی شد. تغییر چندانی در

 سرعت و درصد جوانه زنی بذرهای تیمار شده و پیش تیمار شده با GA3 هر دو جمعیت

 در دمای 23±2oC مشاهده نشد. کاربرد تیمار سرمادهی (4oC) برای بذرهای هر دو

جمعیت سبب افزایش درصد جوانه زنی در آنها شد. پس از 12 هفته حداکثر میزان

درصد جوانه زنی در جمعیتهای شیرکوه و طبس به ترتیب 84 و 56 درصد بود. همچنین

تاثیر عامل دما بر روی جوانه زنی بذرها به تنهایی در دو سطح دمای 4oC و 23±2oC

 روی کاغذ صافی مرطوب آزمون گردید. بیشترین درصد و سرعت جوانه زنی بذرها

(جمعیت شیرکوه 90% و جمعیت طبس 67%) در نتیجه سرمادهی روی کاغذ صافی

 مرطوب به مدت 8 تا 9 هفته حاصل گردید. افزایش غلظت GA3 درون زا در نتیجه

 تیمار سرمادهی عامل موثر بر افزایش درصد جوانه زنی بذرها می باشد.

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٥ دی ۱۳۸٧
علوم کشاورزی ایران 1380; 32(2):467-478.
 

اثر توام درجه حرارت و ساکارز بر سرما سختی و بیان ژنهای القا شونده

 در برابر سرما در کشتهای سلول و کالوس جو (.Hordeum vulgare L)

 
طبایی عقدایی سیدرضا*
 
* موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع، تهران
 
 

در این پژوهش مقاومت به سرما و بیان ژنها در واکنش به تغییرات توام درجه حرارت

و غلظت ساکارز در سلول گیاه مورد بررسی قرار گرفت. کالوس از رویانهای نارس جو

 (Hordeum vulgare L.) تولید و در محیط کشت MS مایع و در دمای 25oC واکشت

گردید. سپس کشتها در دو دوره 5 و 10 روزه در محیط کشت حاوی 0.1 و 3 درصد

 ساکارز و تحت دمای 6oC به مدت 10 ساعت و 2oC به مدت 14 ساعت قرار گرفتند.

 پس از انجام آزمون انجماد، میزان سرماسختی از طریق ارزیابی زنده مانی و نیز

تخمین آسیب وارده به سلولها اندازه گیری گردید. RNA کل از کالوس های شاهد و

نیز از کشتهای تحت تیمارهای مختلف استخراج و میزان تجمع mRNA های مربوط به

 ژن های HmAP1t2.2, HmG1t4 و dhl با روش نورذرن بلاتینگ ارزیابی گردید. نتایج

بدست آمده افزایش سرماسختی در کشتهای قرار گرفته در معرض درجه حرارتهای

پایین (بالاتر از نقطه انجماد) (6oC/2oC (14 ساعت /10 ساعت)) را نشان می دهند.

 همچنین، تحمل به یخ زدگی در کشتهای انجام گرفته در غلظت %3 ساکارز و تحت

 دماهای 25oC و 6oC/2oC بسیار بالاتر از کشت های انجام گرفته در غلظت 0.1

درصد ساکارز در دماهای مذکور بود. تغییر در تجمع mRNA ژنهای مورد آزمایش نیز

به موازات تغییر در تحمل به سرما صورت گرفته، و همبستگی مثبتی بین میزان

سرماسختی و بیان ژنهای مذکور وجود داشت. نتایج ارزیابی ها همچنین نشان دادند

 که افزایش تحمل به سرما و بیان ژن در واکنش به افزایش غلظت ساکارز (از

0.1 به 3 درصد) حتی در دمای معمولی (25oC) بسیار بیشتر از افزایش ناشی

 از تغییر در دمای رشد کالوس از 25oC به 6oC/2oC می باشد. بنابراین، ساکارز

به عنوان عاملی مهم در فرایند سازگاری به سرما می تواند نقشی تعیین کننده

 را در تحمل به یخ زدگی و بیان ژنها در واکنش به سرما ایفا نماید.

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٥ دی ۱۳۸٧
مجله علمی کشاورزی شهریور 1386; 30(2):13-24.
 
اثر تنش سرمازدگی در مراحل مختلف فنولوژیک بر رشد و عملکرد نخود سیاه
 
چایی چی محمدرضا*,ملکی فراهانی سعیده
 
* گروه زراعت، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران
 
 

به منظور بررسی اثر تنش موقت سرما در مراحل مختلف فنولوژیک بر ویژگی های

 رویشی و زایشی نخود سیاه (تیپ دسی)، تعداد 5 نمونه از اکوتیپ های موجود

 در کلکسیون طرح حبوبات دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران در مراحل مختلف

رشد (شش برگی، ابتدای گلدهی، آغاز غلافبندی و آغاز پرشدن دانه) تحت تنش

 سرمازدگی قرار گرفتند. تنش سرمازدگی باعث کاهش ارتفاع و افزایش تعداد

شاخه در گیاه گردید. اعمال تنش در مراحل مختلف رشد، وزن زیست توده و تعداد

 غلاف در بوته نخود را نسبت به شاهد (بدون تنش) کاهش داد. تنش سرمازدگی

 در مراحل رشد زایشی نخود (ابتدای گلدهی و آغاز غلافبندی) اثرات منفی شدیدتری

 بر روی عملکرد دانه (به ترتیب 1.063 و 1.07 گرم در بوته) و اجزای عملکرد نسبت به

 مرحله ابتدایی رشد (1.194 گرم در بوته) داشت. واکنش اکوتیپ های مختلف نخود

 نسبت به تنش در مراحل مختلف رشد متناسب با ویژگی های ژنتیکی آنها و

شرایط آب و هوایی محل جمع آوری با یکدیگر متفاوت بود. اکوتیپ 4269 با تولید

 زیست توده هوایی بیشتر (5.77 گرم در بوته) و به تبع آن تامین مواد فتوسنتزی

 زیادتر توانست با تولید دانه های ریزتر و با دارا بودن ویژگی هایی مانند تولید بیشتر

 بذر در غلاف (0.79) و بذر در بوته (16.46)، نسبت به سایر اکوتیپ های مورد بررسی

 مقدار دانه بیشتری در بوته در شرایط تنش سرمازدگی تولید نماید. مرحله

 R2 (آغاز غلافبندی) حساسترین مرحله رشد گیاه نسبت به تنش سرماست و تنش

 در مرحله R3 (مرحله پرشدن دانه) که اواخر دوره رشد گیاه است تاثیر معنی داری

بر عملکرد دانه در بوته نداشت. با توجه به واکنش اکوتیپ 4269 نسبت به تنش

 سرمازدگی می توان از این اکوتیپ در کشت زمستانه استفاده کرد. در مورد

 اکوتیپ های حساس باید تاریخ کاشت را طوری تنظیم کرد که گیاه در مرحله

گلدهی و غلافبندی با سرمای دیررس بهاره مواجه نگردد.

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٥ دی ۱۳۸٧
مجله زیست شناسی ایران پاییز 1386; 20(3):206-217.
 

اثر پاکلوبوترازول بر تجمع آنتی آکسیدانها در نهالهای گوجه فرنگی

 تحت تنش سرما (.Lycopersicum esculentom L)

 
جعفری سیدرضا*,منوچهری کلانتری خسرو,احمدی موسوی عفت السادات
 
* کرمان، دانشگاه شهید باهنر، دانشکده علوم، گروه زیست شناسی
 
 

سرما موجب تغییر در فرآیند های بیوشیمیایی و فیزیولوژیکی گیاه می گردد.

 علاوه بر این کاهش دما موجب تغییر در ساختار غشا و محتوای پروتئین می شود.

 همچنین این تنش با جلوگیری از واکنشهای نوری و تاریکی میزان فتوسنتز را

 کاهش می دهد. در گیاهان حساس به سرما که قادر به کنترل فتوسنتز نیستند،

 انرژی اضافی موجب تشکیل اکسیژن فعال می گردد. ترکیبات تریازول یکی از باز

دارنده های رشد بوده و اثرات متعددی بر رشد و نمو گیاهان دارد. تحقیقات نشان

 می دهد که این ترکیبات اثرات زیانبار ناشی از تنشهای محیطی، از قبیل تنش

 سرما را کاهش می دهند. یکی از مهمترین ترکیبات تریازول، پاکلوبوترازول (PBZ)

 می باشد. هدف مطالعه حاضر تعیین تاثیر تنظیم کننده رشد و نمو، PBZ بر افزایش

 مقاومت به تنش اکسیداتیو و افزایش مقاومت نهالهای گوجه فرنگی در برابر تنش

 سرما است. PBZ در دو غلظت متفاوت (30 و 60 میلی گرم در لیتر) بر گیاهان پنج

 هفته ای اسپری، و سه روز پس از تیمار با PBZ، نهال ها در معرض تنش سرما قرار

گرفت. سرما در انکوباتور یک درجه سانتی گراد بمدت 6 ساعت اعمال، و سرمادهی

 روزانه بمدت 5 روز ادامه یافت. پس از تیمار نهالها، پارامترهای بیوشیمیایی مانند

مقدار آسکوربات و دهیدروآسکوربات، فعالیت آنزیمهای پراکسیداز، پلی فنل اکسیداز

و آسکوربات پراکسیداز برگ اندازه گیری، و نتایج بدست آمده با نرم افزار SPSS 9 آنالیز

شد. نتایج نشان داد که تنش سرما موجب افزایش مقدار آسکوربات برگ می شود،

 اما مقدار دهیدرو آسکوربات را کاهش می دهد. همچنین مشخص شد که PBZ مقدار

 دهیدرو آسکوربات را در برگ گیاهانی که در شرایط تنش قرار دارند افزایش می دهد.

در شرایط غیر تنش،  PBZ مقدار آسکوربات برگ را کاهش می دهد. تنش سرما،

فعالیت آنزیمهای پلی فنل اکسیداز و آسکوربات پر اکسیداز را کاهش می دهد و

تیمار PBZ در شرایط تنش سرما سبب افزایش فعالیت آنزیم اسکوربات پراکسیداز

گردید. نتایج حاصل بهبود علایم ناشی از تنش و آسیبها در نهالهای تیمار شده

 توسط PBZ را نشان می دهد، بنابراین پیشنهاد می شود که تیمار با PBZ تشکیل

 ترکیبات آنتی اکسیدان را تحریک نموده و باعث افزایش مقاومت به تنش اکسیداتیو

 در گیاه گوجه فرنگی می شود. 

 
کلید واژه: 
 
 مقاله
نویسنده: سجاد - چهارشنبه ۱۱ دی ۱۳۸٧

مجله علوم زراعی ایران پاییز 1384; 7(3):202-211.
 

مکان یابی ژن های کنترل کننده مقاومت به سرما در کلزا با

 استفاده از نشانگرهای ریزماهواره

 

اصغری علی,محمدی سیدابوالقاسم*,مقدم محمد,تورچی محمود,

دباغ محمدی نسب عادل

 
* دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
 
 

نشانگرهای ریزماهواره به علت اختصاصی بودن، ماهیت همبارز، داشتن چند شکلی

 بالا و مکان ژنومی مشخص، نشانگرهای مناسبی برای مکان یابی ژن های کنترل

 کننده صفات کمی هستند. به منظور شناسایی نشانگرهای مولکولی پیوسته با

ژن های مرتبط با مقاومت به سرما در کلزا جمعیت F2:3  حاصل از تلاقی دو رقم

SLMO46 به عنوان رقم پاییزه و مقاوم به سرما و کوانتوم به عنوان رقم بهاره و

حساس به سرما با استفاده از نشانگرهای ریزماهواره مورد ارزیابی قرار گرفت.

چند شکلی والدین با استفاده از 350 آغازگر ریزماهواره بررسی شد و از 32

آغازگر چند شکل در بین والدین برای ارزیابی 200 فرد از جمعیتF استفاده شد .LT50

 به عنوان معیاری برای ارزیابی مقاومت به سرما در خانواده های F3 حاصل از

بوته های F2 اندازه گیری شد. بر اساس تجزیه پیوستگی، نشانگرهای چند شکل

 به پنج گروه پیوستگی منتسب شدند. ارتباط نشانگرها باLT50  بر اساس تجزیه تک

 نشانگری، مکان یابی فاصله ای و مکان یابی فاصله ای مرکب ارزیابی شد. بر اساس

 نتایج حاصل، سه QTL مرتبط با مقاومت به سرما در جمعیت مورد ارزیابی

 شناسایی شد که مجموعا 13 درصد از تغییرات صفت را تبیین کردند.

 
کلید واژه: 
 
 pdf

نویسنده: سجاد - چهارشنبه ۱۱ دی ۱۳۸٧
پژوهش و سازندگی تابستان 1386; 20(2 (پی آیند 75) در زراعت و باغبانی):43-49.
 

تاثیر متیل جاسمونات در القاء مقاومت به سرمازدگی میوه انار

رقم ملس ترش ساوه

 
رنجبر حمید,ذوالفقاری نسب رحیم,قاسم نژاد محمود*,سرخوش علی
 
* گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان
 
 

حساسیت به سرمازدگی میوه های انار مهمترین عامل محدودکننده نگهداری طولانی

 مدت در دمای پایین انبار می باشد. بنابراین مقاوم کردن به سرمازدگی امکان نگهداری

 طولانی مدت میوه ها را در دمای پایین فراهم می کند. در این مطالعه اثرات سطوح

مختلف متیل جاسمونات (0، 8، 16و 24 میکرولیتر در هر لیتر فضای ظرف) بر القای

مقاومت به سرمازدگی و نیز کیفیت داخلی میوه انار رقم ملس ترش ساوه مورد ارزیابی

 قرار گرفت. صفات کیفی مختلف میوه های تیمار شده طی دوره نگهداری میوه ها

 در دمای پایین (2 درجه سانتی گراد) و نیز پس از پایان دوره انبارداری و نگهداری در

دمای محیط مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل نشان داد که متیل جاسمونات باعث

 کاهش سرمازدگی، حفظ کیفیت ظاهری و جلوگیری از آب از دست دهی میوه های

انار می گردد، بدون آنکه اثر نامطلوب روی کیفیت داخلی آن داشته باشد. با افزایش

غلظت متیل جاسمونات میزان سرمازدگی به طور معنی داری کاهش می یابد.

بیشترین شاخص سرمازدگی در تیمار شاهد و کمترین آن در میوه های تیمارشده با 24

 میکرولیتر در لیتر متیل جاسمونات در دمای پایین انبار و نیز پس از بالا بردن دما

 مشاهده گردید. از لحاظ میزان کاهش وزن میوه و میزان ویتامین ث تفاوت معنی داری

 بین میوه های تیمار نشده و شاهد وجود داشت اما هیچگونه اختلاف معنی داری

بین آنها از لحاظ میزان مواد جامد محلول و اسیدیته قابل تیتراسیون عصاره دیده نشد.

 در مجموع میوه های تیمار شده با 24 میکرولیتر در لیتر متیل جاسمونات بالاترین

کیفیت ظاهری با بیشترین اثر بازدارندگی روی سرمازدگی را داشت.

 
کلید واژه: 
 
 pdf
نویسنده: سجاد - چهارشنبه ۱۱ دی ۱۳۸٧
علوم کشاورزی ایران 1385; 37(1):157-165.
 

اثر دما و کلرور کلسیم در کاهش سرمازدگی میوه

پرتقال تامسون ناول و نارنگی ساتسوما

 

قاسم نژاد محمود*,بابالار مصباح,مستوفی یونس,

آقاجان زاده سیروس,عسگری محمدعلی

 
* پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج
 
 

چناچه میوه بیشتر ارقام مرکبات در معرض دماهای پایین ولی بالاتر از نقطه

 انجماد قرار گیرند، علایم سرمازدگی از خود نشان می دهند. در این بررسی

 اثر دما به تنهایی یا در ترکیب با کلرورکلسیم، روی القای تحمل به سرمازدگی

 در میوه پرتقال تامسون ناول و نارنگی ساتسوما مورد آزمایش قرارگرفت.

همچنین اثر تیمارهای فوق روی نشت یونی پوست، میزان پوسیدگی، سفتی

 بافت، اسیدیته قابل تیتراسیون و مواد جامد محلول میوه مورد ارزیابی قرار گرفت.

 آب گرم 52 درجه سانتی گراد، آب گرم 52 درجه سانتی گراد به همراه قرار دادن

 میوه ها در دمای 7 درجه سانتی گراد جهت مقاوم سازی و آب گرم 52 درجه

سانتی گراد دارای 2.5 درصد کلرور کلسیم، میزان سرمازدگی پرتقال تامسون

 ناول را پس از دو روز نگهداری اضافی تر در دمای 20 درجه سانتی گراد در

 پایان 60 روز نگهداری در دمای 2 درجه سانتی گراد کاهش داد. اما در نارنگی

 ساتسوما تفاوت معنی داری مشاهده نگردید. پس از دو روز نگهداری اضافی تر

 در دمای بالا در پایان دوره انبارداری آب گرم نشت یونی پوست پرتقال را به

 طور معنی داری کاهش داد ولی در نارنگی ساتسوما، کمترین میزان نشت یونی

 با آب خنک 20 درجه سانتی گراد دارای 2.5 درصد کلرور کلسیم بدست آمد.

پس از دو روز نگهداری در دمای 20 درجه سانتی گراد در پایان دوره انبارداری

کمترین میزان پوسیدگی در پرتقال با آب گرم به تنهایی یا به همراه مقاوم سازی

 بدست آمده است. ولی کمترین میزان پوسیدگی در نارنگی ساتسوما با تیمار

 آب خنک حاوی کلسیم و مقاوم سازی با دمای پایین بدست آمد. با افزایش دما

 در انتهای دوره 60 روزه انبار داری میوه های پرتقال و نارنگی که با آب گرم و آب

خنک حاوی کلسیم تیمار شده بودند سفتی خود را بهتر حفظ کردند. تنها در

 نارنگی ساتسوما هیچ تفاوت معنی داری بین محلول کلسیمی گرم و خنک وجود

 نداشت. نسبت قند به اسید تحت تاثیر تیمارهای بکاررفته قرار گرفت. کمترین

 نسبت در هر دو رقم پس از دوره دو روزه بالابردن دما، مربوط به آب گرم بود.

 
کلید واژه: 
 
 pdf
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۳ دی ۱۳۸٧
نهال و بذر اسفند 1386; 23(4):651-671.
 

ارزیابی اثربخشی قسمتی از دستاوردهای تحقیقاتی

 موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر

 

اسدی هرمز,جلال کمالی محمدرضا,دانشیان جهان فر,امیدی امیرحسن,

حسن آبادی حسن,فومن اجیرلو عزیز,ایمانی علی,ارشد یوسف,بیضایی اسماعیل,

حسینی عبدالحسین,شکوهی محمدحسن

 
 
 

این مطالعه در سال 1385 به منظور ارزیابی آثار تحقیقات، آشنایی با

دستاوردهای تحقیقاتی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر،

تعیین شاخص های اثربخشی و کارایی موسسه، برآورد هزینه و

 منافع فعالیت ها و تعیین اثربخشی قسمتی از دستاوردهای تحقیقاتی

 موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر انجام شد. بدین منظور،

 ابتدا با تشکیل جلسه های کارشناسی با مسوولان بخش های تحقیقاتی

 موسسه، اطلاعات لازم در مورد ارقام معرفی شده، بذر توزیع شده، سطح

 زیرکشت ارقام، مقدار افزایش عملکرد هر یک از ارقام اصلاح شده نسبت

 به ارقام شاهد در دوره 84-1379 جمع آوری شد و سپس با استفاده

 از روش های اقتصاد مهندسی، ارزش ناخالص جایگزینی ارقام، ارزش حال

 خالص و نسبت منفعت به هزینه فعالیت های تحقیقاتی موسسه برآورد گردید.

 برای دستیابی به هزینه های انجام فعالیت ها، کل هزینه های صرف شده

طی سال های مورد مطالعه از دفتر برنامه و بودجه موسسه دریافت شد.

بر اساس نتایج به دست آمده، در میانگین سه سال (84-1382)،

 شاخص های اثربخشی موسسه شامل توصیه های زراعی به کار گرفته

 شده 55 مورد، معرفی ارقام 29 مورد، معرفی گونه های گیاهی 16 مورد،

 ارایه ایده و روش های توسعه ای منجر به افزایش کمی و کیفی

 محصولات 56 مورد، ارتقای سطح علمی نیروی انسانی متخصص

 به ارزش 10.31 میلیارد ریال و توسعه و تکمیل و تجهیز فضاهای تحقیقاتی

در سطح 64.5 میلیارد ریال بود. شاخص های کارایی شامل، تعداد

 مقاله های چاپ شده محققان در مجلات علمی- پژوهشی داخلی

و بین المللی به ترتیب 157 و 20 مقاله، تعداد مقالات ارایه شده

در کنفرانس های مختلف 495 مقاله، تالیف و ترجمه کتاب 12 مورد،

 گزارش های نهایی طرح ها 458 فقره، نشریات فنی و ترویجی 92 عنوان،

تعداد مشاوره های علمی در پروژه های ملی و بین المللی 65 مورد،

برگزاری همایش ها و کارگاه های آموزشی مختلف 44 مورد و مشارکت

 در تدوین استانداردها 19 مورد مشخص گردید. ارزش حال افزایش درآمد

 ناخالص حاصل از جایگزینی برخی ارقام از محصولات مختلف موسسه

 طی دوره (84-1379) حدود 24579 میلیارد ریال و ارزش حال هزینه ها

 در همین دوره 620 میلیارد ریال برآورد گردید. ارزش حال خالص

 فعالیت های موسسه طی دوره مورد مطالعه 23959 میلیارد ریال محاسبه

 شد که به تفکیک ارزش حال خالص برخی بخش ها از جمله

بخش تحقیقات غلات، بخش تحقیقات دانه های روغنی، بخش

 تحقیقات سیب زمینی و پیاز، بخش تحقیقات ذرت و گیاهان

 علوفه ای طی دوره شش ساله به ترتیب 17941، 3530، 2006 و 756 میلیارد

 ریال برآورد شد. نسبت فایده به هزینه انجام فعالیت های موسسه طی

دوره مورد مطالعه 39.7 برآورد شد. البته منافع به دست آمده تنها بخشی

از اثربخشی دستاوردهای تحقیقاتی موسسه از بعد اقتصادی است.

 
کلید واژه: تحقیقات، دستاوردها، اثربخشی، کارایی ، هزینه و منافع
 
 
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۳ دی ۱۳۸٧
اقتصاد کشاورزی و توسعه زمستان 1380; 9(36):137-150.
 
اثر نهاده های جدید (بذر اصلاح شده) بر میزان تولید گندم
 
زارع مهرجردی محمدرضا,اکبری احمد
 
 
 

گندم به عنوان یکی از اصلی ترین مواد غذایی و مهمترین محصول زراعی،

از جایگاه ویژه‌ ای در کشور برخوردار است. با توجه به رشد روز افزون جمعیت،

اهمیت دستیابی به خودکفایی در مورد این محصول راهبردی روز به روز

 افزایش می یابد. در گزارش سازمان خواربار جهانی اظهار شده است

 که عملکرد گندم در واحد سطح (هکتار) در کشور ایران از متوسط عملکرد

در واحد سطح (هکتار) جهانی کمتر است. از مهمترین مواردی که

کارشناسان این سازمان به عنوان دلایل پایین بودن عملکرد این محصول

 در ایران ارایه داده اند. ناکافی بودن میزان دانش فنی کشاورزان است.

 (کرمی ، 1378). در این مطالعه تاثیر به کار گیری بذر اصلاح شده بر

تولید گندم درواحد سطح (هکتار) مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفته و این

 نتیجه به دست آمده است که استفاده از بذر اصلاح شده دو اثر

مستقیم و غیر مستقیم بر افزایش عملکرد دارد؛ در اثر مستقیم بدون

 تغییر در میزان مصرف نهاده های تولید، عملکرد در هکتار، 17 درصد

افزایش می یابد و در اثر غیر مستقیم، به کار گیری بذر اصلاح شده

باعث افزایش در استفاده از بعضی از نهاده های تولید می شود که

 در نتیجه، عملکرد در هکتار 18 درصد افزایش می یابد. در مجموع

 استفاده از بذر اصلاح شده میزان عملکرد را 35 درصد افزایش می دهد.

 
کلید واژه: فناوری، بذر اصلاح شده، گندم، تولید
 
 
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۳ دی ۱۳۸٧
علوم کشاورزی و منابع طبیعی بهمن - اسفند 1385; 13(6):47-56.
 

آبشویی خاک به منظور اصلاح خاک شور و قلیا در

 منطقه چاه افضل استان یزد

 

خاکساری وحید,چراغی علی محمد,موسوی علی اکبر*

,کامگارحقیقی علی اکبر,زندپارسا شاهرخ

 
* گروه آبیاری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
 
 

از آنجایی وجود املاح محلول اضافی خاک در منطقه ریشه می تواند مشکلاتی

 از قبیل کاهش جذب آب توسط گیاه به دلیل کاهش پتانسیل اسمزی

 محلول خاک و تخریب ساختمان خاک بدلیل سدیم تبادلی مازاد داشته باشد

و نیز مسمومیت برای گیاه ایجاد نماید، موضوع اصلاح خاک های شور و

 شور- سدیمی حایز اهمیت فراوانی است. در این تحقیق آزمایش اصلاح خاک

 شور و سدیمی به صورت کرت های خرد شده در زمان در قالب طرح پایه کامل

 تصادفی با چهار تکرار در ایستگاه تحقیقاتی مرکز ملی تحقیقات شوری واقع

در چاه افضل استان یزد انجام شد. تیمارهای آزمایشی در این طرح شامل

ترکیبی از دو سطح عمق آب آبشویی 15 و 20 سانتی متر و دو سطح فاصله

 زمانی آبشویی 3 و 6 روز می باشند. نتایج نشان داد که با مصرف 100 سانتی

 متر آب 85-80 درصد املاح از عمق 100 سانتی متری خاک خارج می گردد.

به علاوه چنین نتیجه گیری شد که عامل فاصله زمانی می بایست در معادلات

 مربوط به منحنی هاک آبشویی خاک وارد شود، زیرا منحنی آبشویی

 به دست آمده بر اساس نتایج هر کدام از تیمارها متفاوت از بقیه بود.

بر اساس نتایج این تحقیق، معادلات منحنی های شوری زدایی و سدیم

 زدایی با استفاده از اطلاعات تمام تیمارها به دست آمد.

 
کلید واژه: آبشویی، سدیم زدایی، چاه افضل
 
 
نویسنده: سجاد - جمعه ٢٢ آذر ۱۳۸٧
نهال و بذر اسفند 1385; 22(4):503-512.
 

واکنش ده رقم تجاری سیب زمینی به کرم های مفتولی و اثر نوع

و میزان قندهای موجود در غده ها بر درصد آلودگی

 
باقری محمدرضا,نعمت الهی محمدرضا
 
 
 

در تحقیقی که طی سال های 1379-1381 در منطقه شهرکرد انجام شد،

تعداد ده رقم تجاری سیب زمینی شامل دیاموند، آئولا، آگریا، کنکورد، مارفونا،

 آژاکس، دزیره، سانتانا، پیکاسو و کوزیما در قالب یک طرح بلوک های کامل

تصادفی، در سه تکرار در یک قطعه زمین آلوده به کرم های مفتولی کاشته شد.

 گونه های موجود در منطقه توسط تله های فرمونی جمع آوری و شناسایی شد.

در زمان برداشت درصد آلودگی غده ها به کرم های مفتولی در دو خط وسط هر

 تیمار تعیین شد. از هر تیمار تعداد ده غده غیر آلوده متوسط به صورت تصادفی

انتخاب و میزان قندهای گلوکز، فروکتوز و ساکاروز آن ها به روش HPLC

اندازه گیری شد. داده ها تجزیه مرکب شده و میانگین ها با آزمون دانکن

مقایسه گردید. همبستگی خطی بین درصد آلودگی با میزان قندهای موجود

 در غده ها و مجموع آن ها به تفکیک محاسبه شد. نتایج حاصل نشان داد که

 بین ارقام از نظر درصد آلودگی و میزان قندهای گلوکز، فروکتوز و مجموع قندها

 به ترتیب در سطوح یک، پنج، یک و پنج درصد اختلاف معنی دار وجود دارد.

ارقام آژاکس و آگریا به ترتیب با کسب حداکثر و حداقل درصد آلودگی در گروه های

 جداگانه قرار گرفته و با سایر ارقام اختلاف معنی دار داشتند. مقایسه ارقام از

 نظر میزان قند نشان داد که این دو رقم به ترتیب حایز حداکثر و حداقل هر سه

 نوع قند و مجموع آن ها بودند. با این توضیح که از نظر میزان ساکاروز بین

 ارقام اختلاف معنی دار وجود نداشت، در حالی که از نظر گلوکز، فروکتوز و

مجموع قندها این ارقام با سایر ارقام اختلاف معنی دار نشان دادند و در

 گروه های جداگانه قرار گرفتند. ضریب همبستگی خطی بین درصد آلودگی

 غده ها و میزان قندهای مختلف و مجموع آن ها در سطح یک درصد

معنی دار بود. به نظر می رسد که میزان قند موجود درغده ها بر

درصد آلودگی آن ها به کرم های مفتولی موثر باشد.

 
کلید واژه: سیب زمینی، کرم های مفتولی، قند، Agriotes
 
 
نویسنده: سجاد - جمعه ٢٢ آذر ۱۳۸٧
علوم کشاورزی ایران 1384; 36(2):485-492.
 

مقاومت آنتی زنوزی در ارقام نیشکر به ساقه خوار (.Sesamia nonagrioides

(Lef

 
عسکریان زاده علیرضا,محرمی پور سعید*,کمالی کریم,فتحی پور یعقوب
 
* دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس
 
 

آنتی زنوز نوعی مکانیسم مقاومت است که گیاه توسط آن اجازه استقرار

 و تشکیل کلنی را به حشره نمی دهد. این انتظار وجود دارد که گیاهان

 واجد مقاومت آنتی زنوز موجب کاهش آلودگی های اولیه نسبت به گیاهان

حساس شوند. این مکانیسم یکی از خصوصیات گیاه میزبان به شمار می آید

 که روی ترجیح تخمریزی و استقرار آفت تاثیر می گذارد. در این تحقیق

آزمایش های آنتی زنوزی در سه گروه مختلف شامل ترجیح تخمریزی،

 استقرار و جلب لارو نئونات در ارقام مختلف نیشکر انجام شد. برای این

 منظور قلمه های دوازده رقم نیشکر در گلدان های پلاستیکی

 (قطر 20 و ارتفاع 20 سانتی متر) کشت گردید. در آزمایش ترجیح تخمریزی،

 گلدان ها در قفس هایی با طول و عرض 2 و ارتفاع 1.5 متر با پوشش توری

 محبوس شد و به مدت 72 ساعت در اختیار پروانه های بالغ برای تخمریزی

 قرار گرفت. این آزمایش چهار مرتبه تکرار گردید. در آزمایش استقرار لارو نئونات

 هر گلدان به کمک تلق شفاف محصور شده و 50 عدد لارو نئونات به کمک

 قلم موی ظریف در یقه گیاه قرار گرفت. این آزمایش نیز چهار مرتبه تکرار شد.

 در آزمایش دیگری که به منظور بررسی میزان ترجیح لاروهای نئونات

در آزمایشگاه انجام گرفت، آزمایش هایی در قالب آزمون غیر انتخابی

(یعنی مقایسه تک تک رقم با رقم CP69-1062) و آزمون انتخابی که تمام

ارقام در اختیار لارو قرار می گرفت، طراحی شد. این آزمایشات هر کدام

در ده تکرار انجام شد. تجزیه آماری نشان داد که ترجیح تخمریزی در ارقام

مورد آزمایش در سطح پنج درصد معنی دار است. مقایسه میانگین ها با

 روش غیر پارامتری نشان داد که می توان ارقام را در سه گروه مختلف

 قرار داد. بیشترین میزان تخمریزی در رقم نسبتا حساس L60-40 دیده شد.

کمترین میزان تخمریزی در ارقامCP73-21 ، N51-539 ، NCO310 و

SP70-1143 بوده است. در آزمایش مربوط به استقرار لارو نئونات که

 درصد لاروهای مستقر شده در هر گلدان برای هر رقم بررسی گردید،

هیچ اختلاف معنی داری بین ارقام مورد آزمایش مشاهده نگردید.

 همچنین اختلاف معنی داری از جهت جلب لارو نئونات بین ارقام مورد

بررسی در هر دو نوع آزمایش انتخابی و غیر انتخابی مشاهده نشد.

براساس نتایج این تحقیق، می توان مکانیسم آنتی زنوزی در ترجیح

تخمریزی حشرات کامل Sesamia nonagrioides به عنوان یک عامل مهم

 در مقاومت ارقام نیشکر در نظر گرفت. این تحقیق به عنوان اولین گزارش

 از اثبات وجود ترجیح تخمریزی حشرات کامل

Sesamia Sesamia nonagrioides در ارقام نیشکر محسوب می شود.

 
کلید واژه: آنتی زنوز، ارقام نیشکر، ترجیح تخمریزی، مقاومت، Sesamia nonagrioides
 
 
نویسنده: سجاد - جمعه ٢٢ آذر ۱۳۸٧

سلم بر مهندسین کشاورزی

ما آماده دریافت مطالب شما از طریق پست الکترونیکی هستیم

نویسنده: سجاد - شنبه ۱٦ آذر ۱۳۸٧

مجموعه مقالات دومین همایش ملی کاربرد فناوری هسته ای در علوم کشاورزی و منابع طبیعی

 

محل برگزاری: کرج - سازمان ترویج، آموزش و تحقیقات کشاورزی پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی - سال 1387

تعداد مقالات: 46   تعداد صفحات: 382
تعداد مشاهده چکیده: 1766 بار   تعداد دریافت مقاله: 14 بار

مقالات

---------------------------------------------------

مجموعه مقالات دومین همایش دانشجویی فناوری نانو

 

محل برگزاری: دانشگاه کاشان - پژوهشکده علوم و فناوری نانو - سال 1386

تعداد مقالات: 301   تعداد صفحات: 1943
تعداد مشاهده چکیده: 20160 بار   تعداد دریافت مقاله: 242 بار

مقالات

---------------------------------------------------

مجموعه مقالات دومین همایش ملی کشاورزی بوم شناختی ایران

 

محل برگزاری: گرگان - دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان - سال 1386

تعداد مقالات: 286   تعداد صفحات: 4290
تعداد مشاهده چکیده: 35938 بار   تعداد دریافت مقاله: 234 بار

 

مقالات

---------------------------------------------------

منبع : سیویلیکا

نویسنده: سجاد - چهارشنبه ۱۳ آذر ۱۳۸٧

مقالات و مطالب خود را درباره کشاورزی دقیق جهت درج در مجله برای ما ارسال کنید

کشاورزی دقیق

کاربرد روبات ها در کشاورزی

کشاورزی هوشمند

و...

با تشکر

مدیریت مجله دانش سبز

نویسنده: سجاد - جمعه ۱ آذر ۱۳۸٧

30-8-86 به اطلاع میرساند استفاده آزمایشی از پایگاههای CAB ABSTRACT و GLOBAL HEALTH  تا پایان ماه دسامبر فراهم گشته است، برای استفاده از این پایگاهها با کلیک بر روی هر کدام وارد صفحه ای شده که رمز کاربری و عبور را به شما میدهد، پس از یادداشت کردن رمز دکمه GO را فشار داده و به صفحه بعد بروید.در این صفحه رمز کاربری و عبور را داده و وارد سیستم میشوید.لازم به ذکر است مقالات این 2 پایگاه به شکل چکیده بوده و در صورت امکان برخی از آنها به شکل کامل قابل دریافت است

 

24-2-86دسترسی آزمایشی به جامعه ترین کتابخانهء مجازی کتب مرجع و نیز معتبرترین پایگاه اطلاعاتی مجلات تمام متنThomson Gale ، به مدت یک ماه تا اواسط خرداد ماه سال جاری فراهم گردیده است.

* GVRL: Gale Virtual Reference Library دربرگیرندهء حدود 1000 عنوان از بهترین و کاملترین دائره المعارف ها، سالنماها و دیگر کتب مرجع در موضوعات مختلف به صورت الکترونیکی میباشد:

* پایگاه اطلاعاتی جامع ژورنالهای علمی Academic One File ، مجموعهء ارزشمند دیگری از Thomson Gale است که اختصاصا برای مراکز علمی، پژوهشی و دانشگاهی طراحی شده و با پوشش موضوعی گسترده ،شامل 8700 عنوان ژورنال معتبر علمی بوده که 5300 عنوان آن به صورت تمام متن و حدود 6400 عنوان آن Peer-Reviewed میباشد(یعنی توسط متخصصین مربوطه بازبینی شده و از اعتبار علمی بالایی برخودار است)

نکتهء مهم: بعد از کلیک بر روی لینک زیر، نام و ایمیل خود را در فیلدهای مربوطه وارد نمایید، در این صورت صفحه ای برای شما باز خواهد شد که میتوانید از هر کدام از پایگاههای فوق استفاده فرمایید.

 Thomson Gale

24-2-86  کتابهای الکترونیکی:به اطلاع کلیه اساتید محترم و دانشجویان دانشگاه مازندران میرساند، امکان دسترسی آزمایشی (Trial) از 500 کتاب الکترونیکی نمونه در سایت (Elsevier-Science Direct )در موضوعات مختلف از دوازدهم ماه می ِ سال جاری میلادی تا پایان ماه جولای (نهم مرداد ماه 86) فراهم گردیده است.لذا کاربران فعلی سایت Science Direct  با کلیک کردن بر روی دکمهء Browse (در سایت مذکور) ، قادر خواهند بود علاوه بر ژورنالهای الکترونیکی ، لیست کامل کتب الکترونیکی آزمایشی را مشاهده نموده و در صورت نیاز دانلود فرمایند.ضمنا خواهشمندیم از دانلود سیستماتیک ، خودداری نمایید.

همچنین لیست عناوین کتب فوق، در این لینک با فرمت اکسل قابل دانلود میباشد

16-10-85 به اطلاع میرساند ششمین نمایشگاه تخصصی ناشران خارجی، در دانشگاه فردوسی مشهد از تاریخ 16 لغایت 21 دی ماه سال 85 برگزار میگردد. ساعات بازدید از نمایشگاه 9 صبح الی 16 عصر میباشد.ضمناً این نمایشگاه، روز 18 دی ماه ، مصادف با عید غدیر خم تعطیل میباشد.
16-10-85 معاونت پژوهشی دانشگاه مازندران در نظر دارد به مناسبت "هفتمین دورهء بزرگداشت هفتهء پژوهش" ، نمایشگاه کتابی از انتشــارات این دانشـــگاه را با تخفیف 25% از تاریخ 25 لغایت 29 دی ماه سال جاری در محل کتابخانهء مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه برگزارنماید

14-9-85 احتراما به استحضار میرساند نمایشگاه کتب فارسی در تاریخ 20-9-85 به مدت یک هفته در ساختمان کتابخانه مجتمع برگزار میشود.از دانشجویان و اساتید گرامی دعوت میشود از این نمایشگاه دیدن فرمایند.

10-9-85 در نمایشگاه کتابی که به تاریخ 24-8-85 تا 9-9-85 در ساختمان ارشاد ساری برگزار شد، کتابخانه مجتمع موفق شد 206 عنوان کتابهای دانشگاهی را در زمینه علوم کشاورزی و 56 عنوان در زمینه منابع طبیعی را خریداری نماید.لیست کتب خریداری شده
12-4-85 پایگاه اطلاعات علمی جهاد کشاورزی:

معرفی نشریات علمی-پژوهشی کشور و نمایه سازی آنها

سرویس گزارشهای استنادی نشریات Journal Citation Reports-JCR

جستجو و ارایه چکیده مقالات علمی- پژوهشی کشور

دسترسی به متن کامل (Full Text) بخشی از مقالات

معرفی و ارائه مقالات نشریات ایرانی نمایه شده در ISI و مقالات چاپ شده محققان ایرانی در نشریات بین المللی

معرفی نشریات و نویسندگان مقالات پر استناد

سرویس ارسال الکترونیکی مقالات و رهگیری پیشرفت کار توسط نویسندگان  لینک به SID

 

8-3-85 دسترسی رایگان به مقالات تمام متن ِ مجموعه مجلات ALPS از پایگاه Swetswise  به مدت دو ماه دیگر تا تاریخ 15July 2006 تمدید گشته است. شایان ذکر است برای استفاده از این مقالات نیاز به username و password میباشد که به ایمیل اعضای محترم هیات علمی ارسال گردیده است. خواهشمندیم در صورت بروز هرگونه مشکل با بخش اطلاع رسانی کتابخانه مجتمع تماس حاصل فرمایید.
8-3-85 سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور ، اقدام به ایجاد پایگاه مقالات فارسی و غیر فارسی در حوزهء موضوعی اقتصادی، اجتماعی،فرهنگی و علوم اداری نموده است. پایگاه مقالات فارسی، حاوی اطلاعات کتابشناختی بیش از 84000 عنوان مقاله فارسی از سال 1368 تا کنون است و پایگاه مقالات غیر فارسی نیز ارائه کنندهء اطلاعات کتابشناختی بیش از 118000 عنوان مقاله غیر فارسی از سال 1365 میباشد. مقالات موجود در این پایگاهها شامل مقالات نشریاتی است که در کتابخانهء این سازمان نگهداری میگردد. لطفا برای جستجوی مقاله به لینک فوق مراجعه فرمایید:     کلیک نمایید
5-2-85 دسترسی به مقالات تمام متن پایگاه (Elsevier(Science direct  تا پایان سال 2006 میلادی امکان پذیر میباشد.لازم به ذکر است این پایگاه، فقط مقالات 5 سال  اخیر را به صورت تمام متن، در اختیار شما قرار خواهد داد.

28-10-84 در اینماه مبلغ ششصد هزار تومان جهت خرید کتب تخصصی(مراجع فارسی) از طرف معاونت محترم پژوهشی مجتمع به کتابخانه اختصاص یافت که این مراجع خریداری شده و در حال حاضر نیز آماده بهره برداری میباشد.

 

25-10-84 در آبان ماه سال جاری کتب، مراجع و منابع فارسی و لاتین گروه شیلات از دانشکده منابع طبیعی به کتابخانه مجتمع انتقال یافت و در حال حاضر تمامی خدمات فنی کتابخانه ای روی آنها صورت گرفته و آماده استفاده دانشجویان میباشد.

 

15-9-1384 با یاری خداوند متعال و با همکاری صمیمانه جناب آقای دکتر رنجبر معاونت محترم پژوهشی و جناب آقای دکتر اسماعیلی ریاست محترم کتابخانه استفاده از لوحهای فشرده آموزشی و پژوهشی موجود در کتابخانه  برای دانشجویان گرامی میسر گشته است.لذا دانشجویان محترم میتوانند با مراجعه به بخش اطلاع رسانی کتابخانه واقع در سالن مرجع از خدمات این بخش استفاده نمایند. برای دیدن لیست لوحهای فشرده کلیک کنید.

 

از آنجاییکه کتابخانه مرکزی دانشگاه مازندران برای اولین بار موفق به برگزاری نمایشگاه کتب تخصصی(لاتین) با دعوت از چند ناشر معتبر بین المللی از تاریخ 83/11/24 تا تاریخ 83/11/28 شده بود،کتابخانه دانشکده کشاورزی ساری بالغ بر سی میلیون ریال کتب تخصصی جهت گروههای مختلف  آموزشی را از این نمایشگاه خریداری نمود. علاقمندان جهت بازدید از زیر رده های موضوعی  میتوانند به محل کتابخانه دانشکده مراجعه نمایند.

 

 

منبع:http://clib.sanru.ac.ir/akhbar.htm.htm

نویسنده: سجاد - جمعه ۱٧ آبان ۱۳۸٧

فصلنامه

منبع :آرشیو فصلنامه

http://www.imp.ac.ir/journal_f.php

 

--------------------------------------------------------------------------------------------

معرفی فصلنامه گیاهان دارویی

 

 

 

.

 

صاحب امتیاز: جهاددانشگاهی

مدیر مسؤول: دکتر شمسعلی رضازاده (.Ph.D شیمی دارویی)
سردبیر: دکتر معصومه شفیعی (.Ph.D فارماکولوژی)
مدیر اجرایی: دکتر جلال زرین‌قلم مقدم
شورای اجرایی: مصطفی افضل، لیلا قوی‌پنجه، آزاده حاتمی و هاجر قوی‌پنجه
ویراستاران فارسی: دکتر جلال زرین‌قلم، لیلا قوی‌پنجه
ویراستار انگلیسی: دکتر مرتضی پیرعلی همدانی

حامی علمی نشریه: پژوهشکده گیاهان دارویی جهاددانشگاهی
سازمان علمی: جهاددانشگاهی

خلاصه مقالات این فصلنامه در بانک‌های اطلاعاتی زیر نمایه می‌شود:

Chemical Abstracts (CA), Index Copernicus, Elsevier’s Bibliographic Databases (EMBASE, Compendex, Geobase, Scopus), IMEMR, NAPRALERT, CABI, SID و SRLST

(( راهنمای اشتراک ))

نویسندگان محترم می‌توانند از طریق پایگاه اطلاعات علمی جهاددانشگاهی (SID) به نشانی www.sid.ir، مقالات خود را به صورت On-lineجهت بررسی به این نشریه ارسال نمایند. متن کامل مقالات هر شماره علاوه بر این سایت (آرشیو) در سایت SID هم قابل دسترسی است.

حق کپی‌رایت محفوظ است.
هر گونه استفاده از مطالب نشریه بدون ذکر منابع ممنوع است.

(( آرشیو فصلنامه گیاهان دارویی ))

 

 

.

 

راهنمای نگارش و ارسال مقاله برای فصلنامه علمی- پژوهشی گیاهان دارویی

اصول کلی


1- نشریه گیاهان دارویی به صورت فصلنامه منتشر می‌شود. این فصلنامه حاوی مقالاتی در زمینه‌های علوم پایه و بالینی مرتبط با گیاهان دارویی شامل فارماکوگنوزی، فارماکولوژی پایه و بالینی، سم‌شناسی پایه و بالینی و فارماسوتیکس می‌باشد.
2- نوع مقالاتی که در فصلنامه چاپ می‌شود عبارت است از:
- مقالات تحقیقاتی (Research Article): حاصل یافته‌های پژوهشی نویسندگان می‌باشد.
- مقالات مروری (Review Article): تألیف پژوهشگران مجربی که به تشخیص هیات تحریریه اشراف کافی به موضوع داشته باشند و تعدادی از منابع تجارب خودشان باشد.
-گزارش‌های موردی (Case Report): موارد استثنایی زمینه‌های مذکور را مطرح می‌نماید.
3- مقاله بایستی تاکنون در هیچ مجله داخل یا خارج کشور به چاپ نرسیده و همزمان برای چاپ به نشریه دیگری ارسال نشده باشد.
4- مسؤولیت صحت مطالب مندرج در مقاله به عهده نویسنده و یا نویسندگان است.
5- مقاله ارسال شده، توسط هیأت تحریریه بررسی می‌شود سپس توسط سه داور ارزیابی و بعد از آن به تایید نهایی هیأت تحریریه می‌رسد و فصلنامه دراصلاح دستوری و املایی آن مختار است.
6- تمام مقالات باید با رعایت اخلاق در تحقیقات بالینی و حیوانی و با توجه به بیانیه‌های مشخص در اخلاق پژوهش انجام شده باشد.

 

 

 

 

نحوه تهیه مقاله


- زبان فصلنامه فارسی است، لذا حتی‌المقدور باید از کلمات فارسی برای بیان مطالب علمی استفاده شود و مقاله بایستی فاقد اشکالات املایی یا نکات دستوری باشد.
- تمامی مطالب متن، منابع، ماخذ و جداول باید یک خط در میان (double space) تایپ شده و دارای حاشیه 5/2 سانتیمتر از هر طرف باشد. قلم به کار رفته ترجیحاً لوتوس و اندازه آن 12 باشد.
- تمامی مقالات باید مشتمل بر بخش‌های زیر باشد و هر بخش در صفحه جداگانه‌ای تایپ گردد.


1- عنوان مقاله: عنوان مقاله با قلم ضخیم (bold) تایپ شود. آنگاه نام نویسنده یا نویسندگان، رتبه علمی، آدرس دقیق (شامل نام دانشگاه یا دانشکده، موسسه و واحد تحقیقاتی مرتبط و ...) و کدپستی قید گردد. در پایان صفحه، آدرس مکاتبه‌ای به زبان فارسی همراه با آدرس دقیق و کدپستی، شماره نمابر، تلفن و درصورت امکان پست الکترونیک(E-mail) باشد. همچنین مؤلف مسؤول (corresponding author) با علامت * متمایز شود.

2- چکیده مقاله: چکیده فارسی بایستی دارای بندهای مقدمه، هدف از تحقیق، روش بررسی، یافته‌ها و نتیجه‌گیری بوده و آنها را به طور اختصار بیان نماید (حداقل 150 کلمه و حداکثر 250 کلمه). این نکته برای چکیده مقاله به زبان انگلیسی نیز صادق است.
     در پایان چکیده مقاله باید تعدادی گل واژه (Keyword) معرفی شود (حداقل 3 و حداکثر 5 عبارت، در چکیده فارسی به زبان فارسی و در چکیده انگلیسی به زبان انگلیسی).

3- مقدمه: مقدمه باید ضمن بیان هدف و مسأله مورد تحقیق، حاوی خلاصه‌ای از مطالعات و مشاهدات مرتبط با تحقیق مورد نظر در چند سال اخیر همراه با ذکر منابع و مأخذ آنها باشد. لازم به یادآوری است که نباید در این قسمت داده‌ها و یا نتیجه‌گیری کار گزارش شود.

4- مواد و روش‌ها: مواد و روش تحقیق به معنای بیان واضح موضوعات مشاهداتی یا آزمایشی است به طوری که تکرار آن در آزمایشگاه‌ها یا مراکز دیگر امکان پذیر باشد. مواردی که باید رعایت شوند، عبارت است از: الف- منابع تهیه مواد آزمایشگاهی ب- چگونگی انتخاب نمونه و کنترل ج- ذکر منبع و مرجع روش کار د- روش آماری به کار رفته.

5- نتایج: در این بخش بایستی نتایج به دست آمده از تحقیق بدون بحث بیان گردد و نباید داده‌های جداول، تصاویر و نمودارها مجدداً در این قسمت تکرار شوند. شماره جداول، تصاویر و نمودارها بایستی با دقت در متن ذکر گردند وهر کدام در صفحات جداگانه‌ای آورده و شماره گذاری شوند.

6- بحث: در این بخش باید نتایج به دست آمده از تحقیق با دیگر تحقیقات انجام شده در جهان مقایسه گردد و مورد بحث قرار گیرد. همچنین بایستی علت موارد اشتراک و اختلاف با مطالعات دیگر محققان آورده شود. در پایان بحث نتیجه کلی از تحقیقات و پیشنهادهای تحقیقاتی برای آینده حداکثر در 3 الی 5 سطر بیان گردد.

7- تقدیر و تشکر: در این بخش می‌توان از تأمین کنندگان بودجه و امکانات کار و اشخاص دیگری که در انجام تحقیق کمک نموده‌اند، سپاسگزاری نمود.

8- منابع و مأخذ: منابع به انگلیسی و به ترتیب ورود در متن، شماره‌گذاری شده و بر طبق همان شماره در فهرست منابع به صورت ذیل ذکر گردند:

مقاله: نام خانوادگی نویسنده یا نویسندگان/ نام کوچک نویسنده یا نویسندگان / عنوان مقاله/ نام اختصاری مجله/ سال انتشار/ شماره جلد/ شماره صفحه.
مثال:

Harkey MR, Henderson GL, Gershwin ME, Stem JS and Hechman RM. Variability in commercial ginseng products: an analysis of 25 preparations. Am. J. Clin. Nutr. 2001; 73: 1101- 1106


کتاب: نام خانوادگی نویسنده یا نویسندگان/ نام کوچک نویسنده یا نویسندگان/ نام کتاب/ شماره چاپ/ نام ناشر/ محل انتشار کتاب/ سال انتشار/ شماره صفحه.

مثال:

Duke JA. Handbook of Medicinal Herbs. 2nd ed. CRC Press LLC. USA. 2001, pp: 256-7
Wink M. Special Nitrogen Metabolism In: Dey PM and Harborne JB. Plant Biochemistry.
Acadmic Press. USA. 1997, pp: 439-57

 ذکر اسامی تمامی نویسندگان کتب و یا مقالات الزامی است.

9- تصاویر، نمودارها و جداول: نسخه اصلی تصاویر، نمودارها و جداول هر کدام در صفحات جداگانه و در کاغذ A4 گلاسه ارسال گردد. ذکر شماره هر کدام، نام نوسینده اول و جهت تصویر در پشت هر یک ضروری است. تعداد تصاویر، نمودارها و جداول نباید بیش از 6 مورد باشد. عکس‌ها حتی المقدور به صورت سیاه و سفید تهیه شود. در صورت تمایل برای چاپ رنگی هزینه بر عهده نویسنده می‌باشد.

10- زیرنویس تصاویر و نمودارها: در این بخش زیرنویس تصاویر و نمودارها در صفحه‌ای جداگانه با ذکر شماره آنها به دقت شرح داده می‌شود. لازم است اختصارات موجود در تصاویر، در زیرنویس فارسی توضیح داده شود.
- مقالات تحقیقاتی و موردی شامل موارد 1 تا 10 است.
- مقالات مروری شامل بخش‌های: خلاصه، مقدمه، اصل مقاله، تشکر و منابع می‌باشد.
- به کلیه نویسندگان هر مقاله، فصلنامه‌ای به رایگان اهدا خواهد شد.

 

نحوه ارسال مقاله:


نویسنده و یا نویسندگان باید اصل مقاله به انضمام سه نسخه کپی آن را به آدرس زیر ارسال دارند. لازم به ذکر است ارسال دیسکت حاوی متن مقاله با نرم‌افزار Word 2003 الزامی است. در ضمن ارسال مقاله از طریق این سایت (ارسال مقالات) و سایت www.sid.ir نیز امکان‌پذیر می‌باشد.

(( ارسال مقالات ))

 

آدرس دفتر نشریه:


تهران، خیابان انقلاب اسلامی، خیابان فخررازی، خیابان شهدای ژاندارمری، شماره 172، طبقه سوم، صندوق‌پستی: 1446- 13145.
تلفن: 66971191 - 021
پست الکترونیک:
contact@imp.ac.ir
وبگاه: www.imp.ac.ir

منبع :

http://www.imp.ac.ir/webpage_f.php?web=6-1_1_f

نویسنده: سجاد - جمعه ۱٧ آبان ۱۳۸٧

 

/SID، دریچه‌ای فراروی دانش ایرانی/
بانک جامع همایش‌های علمی کشور ایجاد می‌شود
متن کامل مقالات محققان ایرانی درپایگاه اطلاعات علمی جهاد قابل دسترسی است

معاون مهندسی و نرم افزار مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی با اشاره به این که پایگاه مرکز(SID) در دو بخش فارسی و انگلیسی به نمایه سازی 100 درصد چکیده‌ها و همچنین ارائه متن کامل مقالات محققان ایرانی می‌پردازد از ایجاد بانک جامع همایش‌های علمی کشور در این پایگاه در آینده نزدیک خبر داد.
به گزارش خبرنگار «علمی» خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، مهندس افشین صندوق‌دار که در کارگاه آموزشی معرفی امکانات و خدمات پایگاه «اس آی دی» در دانشگاه صنعتی شریف سخن می‌گفت، خاطرنشان کرد: نشریات علمی ــ پژوهشی یکی از غنی‌ترین منابع برای استفاده پژوهشگران و محققان است، زیرا عموما نتایج آخرین تحقیقات کشور به صورت مقاله تدوین و در این نشریات به چاپ می‌رسند.
وی افزود: بدیهی است ساماندهی (شناسایی، تهیه و به روز رسانی و ارائه) بیش از 370 عنوان نشریه علمی ــ پژوهشی مصوب برای هر دانشگاه و مراکز علمی در سراسر کشور از جمله مناطق محروم، مستلزم صرف وقت و هزینه بسیار خواهد بود، بنابراین بهره‌مندی از پایگاههای اینترنتی اطلاعات علمی بهترین یا تنها راه حل می‌باشد.
صندوق‌دار خاطر نشان کرد: جهاد دانشگاهی به عنوان یک نهاد عمومی غیر دولتی و ملی در راستای توسعه اطلاع‌رسانی علمی، ایجاد ارتباط و تعامل بیشتر پژوهشگران، ارتقای کیفی فعالیت‌های پژوهشی و همچنین جلوگیری از انجام پژوهش‌های تکراری در کشور، پایگاه اطلاعات علمی را به نشانی اینترنتی
WWW.SID.IR در مرداد ماه سال 83 راه‌اندازی کرد.
وی تصریح کرد: این بانک در دو بخش فارسی و انگلیسی به نمایه سازی 100 درصد چکیده‌ها و همچنین ارائه متن کامل مقالات می‌پردازد.
معاون مهندسی و نرم افزار مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، با بیان این که ماهانه بیش از 5 میلیون مراجعه کننده در تمامی گروههای علمی به طور آزاد و بدون محدودیت از این اطلاعات بهره می‌برند، اظهار داشت: یکی دیگر از خدمات منحصر به فرد و ممتاز پایگاه اطلاعات علمی ارائه سرویس گزارش‌های استنادی نشریات به صورت کاملا پویا (آنلاین) می‌باشد.
وی در این خصوص ادامه داد: در این سرویس امکان ارزیابی و رتبه بندی نشریات بر اساس معیارهای جهانی علم سنجی از طریق شاخص تاثیر و شاخص آنی و همچنین امکان شناسایی مقالات و نویسندگان پر استناد به طور سالانه مسیر می‌باشد.
صندوق‌دار افزود: با توجه به وجود مقالات و امکان شناسایی استنادات همه نویسندگان نشریات علمی ــ پژوهشی در پایگاه SID شرایط بررسی و ارزیابی عملکرد نویسندگان و نیز اخذ تصمیم برای حمایت از برترین‌های پژوهش و تحقیق در تمام موضوعات علمی در سطح کشور فراهم شده است.
وی اعلام کرد: به زودی اطلاعات جمع‌آوری شده همایشهای علمی برگزار شده و آتی کشور در پایگاه SID نمایه شده و محققان و علاقمندان می‌توانند از بانک جامع و روزآمد همایشهای علمی کشور نیز بهره‌مند شوند.
معاون مهندسی و نرم افزار مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، ضمن اعلام این که استفاده از مقالات این بانک به صورت رایگان می‌باشد، اظهار کرد: در حال حاضر در بخش پزشکی، 96 نشریه به فارسی و 39 نشریه به زبان انگلیسی، علوم پایه 19 نشریه فارسی و 9 نشریه انگلیسی، فنی و مهندسی 29 نشریه فارسی و 21 نشریه انگلیسی، کشاورزی 38 نشریه فارسی و 9 نشریه انگلیسی و در بخش هنر و معماری سه نشریه فارسی در این بانک پوشش‌دهی شده‌اند.ح/الف

منبع:

http://www.acecr.net/frmArticle_fa-IR.aspx?ID=458724&CategoryID=15

نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٢ آبان ۱۳۸٧
: علوم خاک و آب 1383; 18(2):208-218.
 
تخمین تعرق خیار گلخانه‌ ای با استفاده از شبکه عصبی مصنوعی
 
فتحی پرویز,کوچک‌زاده مهدی
 
 

 پیش‌بینی دقیق تعرق گیاه در مدیریت بهینه گلخانه‌ها، جهت تولی

د محصول با کیفیت و کمیت بالا، نقش حیاتی دارد. از جمله دقیق‌ترین

 روش‌ها برای اندازه‌گیری تعرق، استفاده از لیسیمتر‌های وزنی و یا

 روش بیلان آبی می‌باشد. به علت هزینه بالا و طولانی بودن زمان

 اندازه‌گیری و همچنین نیاز به انجام آزمایشات دقیق، اندازه‌گیری

تعرق با روش‌های فوق‌الذکر در گلخانه‌های موجود در سطح کشور

 معمولاً امکان‌پذیر نبوده و به صرفه نیست. علاوه بر آن اندازه‌گیری‌های

 انجام شده، خاص گلخانه مورد آزمایش بوده و قابل تعمیم به سایر

 گلخانه‌ها نمی‌باشد. تاکنون تحقیقات فراوانی برای یافتن ارتباط

میان مقدار تعرق و متغیرهای اقلیمی داخل گلخانه صورت پذیرفته

است که در آنها معمولاً سعی شده با اندازه‌گیریهای آزمایشگاهی،

 منحنی مناسبی بر داده‌های حاصل برازش شود. لیکن معمولاً ا

رتباط آنها به صورت خطی در نظر گرفته می‌شود و همین موضوع

 موجب ایجاد خطا در تخمین تعرق گیاهان گلخانه‌ای می‌گردد.

هدف از این تحقیق استفاده از شبکه عصبی جهت تخمین نیاز آبی

 خیارگلخانه‌ای می‌باشد. به همین منظور، شبکه‌ای از نوع

پرسپترون چند لایه با قانون یادگیری پس انتشار خطا برای بازیابی

 نگاشت غیرخطی میان تشعشعات خورشیدی داخل گلخانه و

 مقدار تعرق خیارگلخانه‌ای طراحی و به کمک آن مقدار تعرق

تخمینی بدست آمد. نتایج نشان داد که انطباق خوبی بین

 مقادیر پیش‌بینی شدة تعرق بوسیله شبکة عصبی مصنوعی

 و داده‌های اندازه‌گیری شده، وجود دارد و خطای ایجاد شده

کمتر از روش تجربی ارائه شده بوسیله یانگ می‌باشد.

 
کلید واژه: تخمین هوشمند، تعرق، خیار گلخانه‌ ای، شبکه عصبی مصنوعی
 
 
نویسنده: سجاد - یکشنبه ٢۸ مهر ۱۳۸٧
یافته های نو در مورد کشت بافت چغندر قند

عنوان یافته تحقیقاتی: ریزازدیاد کلونی ژنوتیپهای منتخب به روش کشت درون شیشه

مقدمه: چغندرقند یک گیاه دو ساله و دگرگشن است. تکثیر غیر جنسی این گیاه به روش ریزازدیاد کلونی در شرایط درون شیشه موجب دستیابی به یکنواختی بیشتر در اجرای آزمایشهای ترکیب پذیری و نیز حفظ منابع ژنتیکی مورد نیاز برنامه های بهنژادی این گیاه می گردد. تولید جوانه های نا به جا از بافتهای گوناگون امکان پذیر است. با توجه به این که صفات زراعی بوته های انتخاب شده در سال اول مورد بررسی قرار می گیرد استفاده از بافت ساقه گلدهنده پس از اجرای این بررسیها بهترین نتایج را حاصل می آورد. بافت ساقه گلدهنده بوته های مورد نظر پس از نمونه برداری در آزمایشگاه استریل می گردد و در محیط های غذایی منتخب حاوی هورمونهای رشد در چرخه ازدیاد قرار می گیرد.

شرح یافته وتوصیه های کاربردی: آزمایشهای به اجرا در آمده موجب کسب نتایج معتبر و قابل تکرار در زمینه مراحل مختلف کشت در شرایط آزمایشگاهی گردیده است. ساقه گلدهنده گیاه ورنالیزه شده چغندرقند پس از شستشو و استریلیزاسیون با محلول الکل 70% و سپس با هیپوکلریت سدیم 2-1% و آبکشی با آب استریل در محیطهای 1- القا جوانه های رویشی 2- ازدیاد جوانه ها 3- ریشه زایی حاوی ترکیب نمکهای اصلی و فرعی, هورمونهای رشد، قند و ماده آگار کشت می گردند. میزان ازدیاد جوانه ها در ژنوتیپها متغیر است اما در هر چرخه 4 هفته, این میزان بین 5 و 7 برابر می باشد. نگهداری جوانه ها در محیط سردخانه و نور ملایم امکان پذیر می باشد.

روش ازدیاد و نگهداری جوانه های رویشی حاصل از ریزازدیاد کلونی ژنوتیپهای برتر در شرایط درون شیشه در حال حاضر بخشی از عملیات مورد نیاز در برنامه های بهنژادی بسیاری از گیاهان از جمله چغندرقند می باشد.

اهمیت اقتصادی: یکنواختی، تکرارپذیری عملیات دورگ گیری و نگهداری منابع ژنی مورد استفاده در برنامه های به نژادی موجب تسهیل و تسریع در امر دستیابی به نتایج تلاقی های گونه های زراعی و نیز گونه های وحشی و معرفی ارقام جدید چغندرقند می گردد.


ادامه مطلب ...
نویسنده: سجاد - یکشنبه ٢۸ مهر ۱۳۸٧

اصلاح مقاومت به خشکی در گیاهان زراعی

اباذر رجبی، عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه بذر چغندرقند، کرج

 چکیده

تنش خشکی مانع از تظاهر کامل پتانسیل ژنتیکی گیاهان زراعی می شود و از اینرو موجب کاهش تولیدات کشاورزی می گردد. در مقاومت به خشکی سه مکانیزم دخالت دارند که عبارتند از فرار از خشکی، اجتناب از خشکی و تحمل به خشکی. صفات مختلف مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی باعث ایجاد مقاومت به خشکی می شوند. نحوه توارث (تک ژنی و چند ژنی بودن) و نوع عمل ژن (افزایشی و غیرافزایشی بودن) در صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی متفاوت است. با این حال، ژنهای مسؤل بیوسنتز انواع مواد محلول سازگار (compatible solutes) شناسایی و از موجودات مختلفی همچون گیاهان، مخمر، موش و انسان همسانه سازی (کلون) شده اند. روشهای اصلاحی مختلفی برای مقاومت به خشکی وجود دارند که هر یک دارای مزایا و معایبی هستند. در هر برنامه اصلاحی وجود روشهای کارآمد برای شناسایی و انتخاب ژنوتیپ های مناسب ضروری می باشد. شناسایی و انتقال ژنهای مسئول بیوسنتز متابولیت های متعددی همچون پرولین، ترهالوز، و پلی آمینها از موجودات مختلف به گیاهان زراعی از طریق مهندسی ژنتیک بطورموفقیت آمیزی صورت گرفته است. به عنوان مثال، ژن hva1  جو که مسئول سنتز پروتئین های فراوان در اواخر دوره جنین زایی (Late embryogenesis abundant proteins) می باشد از طریق روش انتقال تصادفی (shotgun) به برنج منتقل شده و منجر به تولید برنج تراریخت گردیده است. فقدان یک رهیافت تلفیقی و روشهای دقیق غربال کردن، دانش کم درباره اساس ژنتیکی مقاومت به خشکی،  همبستگی منفی بین مقاومت به خشکی و عملکرد، و نبود ژنهای مناسب برای تولید گیاهان تراریخت از عوامل اصلی محدود کننده اصلاح ژنتیکی مقاومت به خشکی  می باشند. در برنامه های تحقیقاتی آینده برای مقاومت به خشکی لازم است موارد زیر لحاظ شود:  جستجو برای یافتن تنوع ژنتیکی وسیع در صفات مرتبط با مقاومت به خشکی، انتقال همزمان چندین ژن از طریق روشهای اصلاحی متداول یا مهندسی ژنتیک، استفاده از تکنیک  RNA ناهمسو ، ارزیابی پلی پپتید های القاء شده در شرایط تنش خشکی واستفاده از یک رهیافت تلفیقی.

            خشکی در واقع یک رویداد هواشناختی است که با عدم وقوع بارندگی در یک دوره زمانی همراه می باشد، دو‌‌‎‎ره ای که به اندازه کافی بلند است تا باعث تخلیه رطوبتی خاک و تنش کمبود آب همراه با کاهش پتانسیل آب در بافتهای گیاهی گردد. اما از دیدگاه کشاورزی، خشکی عبارت است از ناکافی بودن مقدار و توزیع آب قابل استفاده  در طی دوره رشد گیاه که این امر موجب کاهش بروز توان کامل ژنتیکی گیاه می گردد. خشکی عامل اصلی محدود کننده تولیدات کشاورزی می باشد که گیاه را از رسیدن به حداکثر توان محصولدهی باز می دارد (٨). اثر خشکی بر عملکرد و درآمد نهایی زارع کاملا شناخته شده است. اغلب گیاهان زراعی بویژه در طی دوره گلدهی تا نمو بذر به تنش کمبود آب حساسند. حتی گیاهانی مانند ارزن دم روباهی، سورگوم و لوبیا چشم بلبلی نیز  که در نواحی خشک و نیمه خشک کشت می شوند در مرحله زایشی تحت تاثیر تنش خشکی قرار می گیرند.

 در کشاورزی، مقاومت به خشکی عبارت است از  توانایی یک گیاه زراعی برای تولید محصول اقتصادی با حداقل کاهش عملکرد در شرایط تنش نسبت به شرایط بدون تنش (٨). برای اینکه متخصص ژنتیک بتواند ژنوتیپ های برتر را از طریق روشهای متداول اصلاح نباتات و یا با استفاده از بیوتکنولوژی اصلاح نماید لازم است درک درستی از اساس ژنتیکی مقاومت به خشکی داشته باشد.


ادامه مطلب ...
نویسنده: سجاد - پنجشنبه ٢٥ مهر ۱۳۸٧
پژوهشهای جغرافیایی مهر 1380; 33(40):1-18.
 

پژوهشی جغرافیایی درباره مساله ضمانت تهیه غذا در ایران به منظور توسعه

 
به فروز فاطمه*
 
* گروه جغرافیا، دانشگاه تهران
 
 

این پژوهش مبتنی بر آنست که مسئله ضمانت تهیه غذا در ایران که همراه

با هدفمندیهای توسعه و رفاه است، در مقطعی از زمان یعنی دو دهه گذشته،

 مورد بررسی و تحلیلهای جغرافیایی قرار گیرد. با توجه به مفاهیم نظری و عملی

 ارائه شده توسط دانشگاههای معتبر جهت تامین ضمانت کافی و موفق در زمینه

 تهیه و تولید غذا، در کشورمان می توان به عناوینی چون انقلاب سبز، ترویج

کشاورزی و روستایی، نوآوری، تکنولوژی زیستی و نیز مدلهای توسعه و توسعه

 پایدار که در برخی از کشورهای آسیایی هم ارائه شده اند، بذل توجه نمود.

در هر حال، با آینده نگری، مسئله ضمانت تهیه غذا اهمیت بیشتری خواهد یافت.

 درصد شاغلان در فعالیتهای کشاورزی معادل با 27.6 می باشد که وضعیتی

حد متوسط و خوب از کشورمان را در آسیا نشان می دهد. مسائل مورد مطالعه

 در این تحقیق مشتمل بر تولید و بازرگانی در محصولات اصلی غذایی گیاهی

و تولید و بازرگانی محصولات غذایی دامی می باشند. سنجش و تحلیل مورد نظر

 درباره اقلام مذکور از لحاظ جنبه های مربوط به میزان تولید و ملاحظات واردات

 و صادرات مرتبط در مقطع زمانی مورد مطالعه و به ازای هر یک هزار نفر از جمعیت

کشور در سال خاص انجام یافته است. کشور ما در آغازه بهره گیری از کاربرد انقلاب

 سبز در کشاورزی (زراعی و دامی) قرار دارد و نیاز به افزایش تولید کافی و تخصصی

 مواد غذایی دارد. بهره مندیها از سرمایه گذاریهای مالی مملکتی در سطوح

ناحیه ای و ملی در ابقا و توسعه مراکز مهم کشاورزی و روستایی که تولیدکننده

 غذا هستند، حیاتی محسوب خواهند شد و خودکفایی غذایی ما را در آینده بطور

 قاطعانه تری تضمین خواهند نمود.

 

کلید واژه: جمعیت و توسعه، رفاه انسانی، کشاورزی مکانیزه و تخصصی،

توسعه پایدار، تولید مواد غذایی، بازرگانی مواد غذایی، پیشرفت مراکز روستایی

 
 
نویسنده: سجاد - پنجشنبه ٢٥ مهر ۱۳۸٧
اقتصاد کشاورزی و توسعه بهار 1381; 10(37):133-155.
 

بررسی رابطه مبادله منتخبی از محصولات کشاورزی جهان و ایران

طی چند دهه گذشته

 
حسینی میرعبداله,شاه مرادی منوچهر
 
 
 

مقاله حاضر ابتدا به تبیین مبانی نظری و تاریخی "رابطه مبادله" می پردازد،

 سپس رابطه مبادله منتخبی از محصولات کشاورزی مبادله ای را در مقایسه با

کالاهای صنعتی ساخته شده در بازارهای جهانی و ایران طی چند دهه گذشته

 مورد محاسبه، بررسی و تحلیل قرار می دهد. به عبارت دقیق تر در این مقاله

 اولا مباحث نظری و تعاریف متعدد و متعارف از "رابطه مبادله" و نحوه محاسبه آن

 به اختصار ارایه می شود. ثانیا نتایج حاصل از پاره ای پژوهشها و شواهد تجربی

 در خصوص روند دراز مدت و تغییرات کوتاه مدت رابطه مبادله در بین مواد اولیه و

محصولات کشاورزی از یک سو و کالاهای ساخته شده صنعتی از سوی دیگر، مورد

بررسی قرار می گیرد. در این زمینه، نتایج به دست آمده از پژوهشها و همچنین

 نقدهای صورت گرفته بر آنها مورد توجه قرار گرفته است.
ثالثا نتایج حاصل از
تحقیق در دو محور به شرح زیر ارایه می شود. ابتدا 20 قلم از

محصولات کشاورزی و فرآورده های آن در بازارهای جهانی طی سالهای 1968-1997

انتخاب و رابطه مبادله پایاپای (تهاتری) خالص این محصولات در مقایسه با کالاهای

ساخته شده صنعتی محاسبه و تحلیل می شود، سپس 15 قلم از محصولات مهم

 صادراتی کشاورزی ایران انتخاب می گردد و رابطه مبادله پایاپای خالص و درآمدی آن

 برای دوره زمانی 1976-1998 محاسبه و بررسی می شود.
در پایان مقاله نیز علاوه بر جمعبندی، ملاحظات پایانی و توصیه های سیاستی منتج

از پژوهش ارایه می گردد.

 

کلید واژه: رابطه مبادله پایاپای خالص، رابطه مبادله درآمدی، محصولات کشاورزی،

کالاهای صنعتی

 
 
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٤ مهر ۱۳۸٧

 

2 : اقتصاد کشاورزی و توسعه تابستان 1386; 15(58 (ویژه سیاستهای کشاورزی)):61-90.
 
قیمتگذاری آب کشاورزی در ایران مطالعه موردی اراضی زیر سد طالقان
 
اسدی هرمز*,سلطانی غلام رضا,ترکمانی جواد
 
* موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج
 
 

این پژوهش به منظور تعیین ارزش بازده نهایی آب آبیاری، محاسبه هزینه تمام شده آب کشاورزی، برآورد متوسط هزینه تولید یک هکتار محصولات گروههای مختلف بهره برداری، تعیین کشش قیمتی تقاضای آب کشاورزی و تعیین نرخ آب به روش گاردنر در سال 1375 در دشت قزوین انجام شده است. در این تحقیق زمینهای تحت پوشش سد طالقان، بر اساس هزینه تمام شده آب و فاصله کانال تا محل آبگیر سد، به پنج ناحیه همگن تقسیم شدند. داده های مورد نیاز تحقیق از 127 بهره بردار با استفاده از روش نمونه گیری از 27 آبادی منطقه جمع آوری گردید. در پژوهش حاضر از روشهای برنامه ریزی خطی، اقتصادسنجی و اقتصاد مهندسی جهت تعیین تقاضای آب آبیاری و قیمت سایه ای آب استفاده گردید. در این راستا از نرم افزارهای QSB و TSP بهره گرفته شد.
نتایج تحقیق نشان داد که کشش قیمتی محاسبه شده در بیشتر نواحی منفی و کوچکتر از یک و مبین کشش ناپذیر بودن تقاضای آب نسبت به قیمت است. همچنین ارزش بازده نهایی آب کشاورزی بیشتر از آب بهای دریافتی در منطقه می باشد. متوسط نرخ یک مترمکعب آب آبیاری در منطقه به روش گاردنر معادل 65 ریال محاسبه شد. ارزش بازده نهایی یک مترمکعب آب آبیاری
)قیمت سایه ای آب( در نواحی 5 گانه مورد مطالعه برای گروه بهره برداری دارای زمین کمتر از 10 هکتار به ترتیب 65، 148، 190، 230 و 102 ریال و برای گروه بهره برداری دارای زمین بیشتر از 10 هکتار به ترتیب 208، 113، 77، 69 و 120 ریال برآورد گردید.

 
کلید واژه: آب آبیاری، قیمتگذاری، قیمت سایه ای، کشش قیمتی، سد طالقان

نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱٤ مهر ۱۳۸٧

 : علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی تابستان 1380; 5(2):15-25.
 
بررسی عملکرد بیمه فراورده های کشاورزی در ایران: مطالعه موردی گندم کاران
 
ترکمانی جواد*
 
* دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
 
 

هدف اصلی این پژوهش بررسی تاثیر بیمه فراورده های کشاورزی بر کارایی فنی و ریسک گریزی کشاورزان بود.

داده های مورد نیاز از پرسش نامه های موسسه پژوهش های برنامه ریزی و اقتصاد کشاورزی برگرفته شد.

کارایی فنی و روحیه کشاورزان در برخورد با مخاطرات، در شرایط بهره مندی و عدم بهره مندی از بیمه،

برای گروه های «بیمه شده» و «بیمه نشده» مناطق مورد بررسی،به ترتیب، با برخورداری از تابع تولید

 مرزی تصادفی و روش معادل قطعی محتمل برابر محاسبه شد.
نتایج این پژوهش نشان داد که تاثیر بیمه بر کارایی فنی کشاورزان سه منطقه از مناطق آب و هوایی

مورد بررسی مثبت، و از نظر آماری معنی دار است. برآورد درجه ریسک گریزی کشاورزان نمونه گویای این بود که

 به طور کلی، بیمه بر نحوه نگرش کشاورزان به مخاطره تاثیر گذاشته و موجب کاهش آن شده است. با این حال،

این تاثیر از نظر آماری تنها در دو منطقه آب و هوایی معنی دار است.

 
کلید واژه: بیمه فراورده های کشاورزی، کارایی فنی، ریسک گریزی، ریسک
 
 

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۳ تیر ۱۳۸٧
"بن سای" آمیزه ای از هنر و باغبانی
نوشته شده نرگس عرفانی   ۱۳۸۵/۰۶/۰۵
بن سای مجموعه ای از باغبانی و هنر است که به واسطه آن گیاه با یک تغییر شکل تحمیل شده به یک مجسمه زنده تبدیل می شود. هنرمند با استفاده از مفاد زیبایی، وهمی از طبیعت را در غالب شکل مینیاتوری پدید میآورد.

مقدمه:

بن سای مجموعه ای از باغبانی و هنر است که به واسطه آن گیاه با یک تغییر شکل تحمیل شده به یک مجسمه زنده تبدیل می شود. هنرمند با استفاده از مفاد زیبایی، وهمی از طبیعت را در غالب شکل مینیاتوری پدید میآورد. بنسای یک آرایش غیرطبیعی نیست بلکه در قالب یک تغییر شکل ساده، طبیعت اصلی را ذهن آدمی تداعی میکند.
بن سای در اصل واژهای ژاپنی و به معنی کاشت گیاهان در گلدانهای کم عمق است . به این ترتیب که گیاه در گلدانهایی کم عمق با خاک کم و در شرایط محدود کننده از نظر رشد قرار میگیرد و با آرایش زیبا وتربیت صحیح به درختی مسن ولی کوچک تبدیل می شود. برای تحقق این هدف تمام قسمتهای گیاه اعم از ریشه ها، تنه، شاخه ها، میوه ها و گلها حایز اهمیت هستند.

ریشه ها:

ریشه های گیاه بنسای شده، در عین استحکام، سلامت و گستردگی، باید ظاهری کهن به درخت ببخشند. درروشهای متقارن، نامتقارن و اریب، ریشه ها در تمام جهات گسترده شده اند. اما در روشهای بادزده، صخره،رویشی و .... ریشه ها غالباً در جهت خلاف انحنای تنه گسترده شده اند. تا بدین ترتیب به گیاه ظاهری متقارن ببخشند. تعدادی ازریشه ها روی خاک قرار داده میشوند تا قدمت درخت را از نظر ظاهری افزایش دهند و تصور فرسایش خاک را در سالهای گذشته در ذهن القا کنند. برای تحقق این مهم، در زمان انتقال گیاه به گلدان بزرگتر، تعدادی از ریشه ها را روی خاک قرار می دهند و روی آنها را با خزه اسفاگنوم و مقدار کمی خاک می پوشانند. در طی آبیاری های مکرر، این پوشش نازک، از بین میرود و پوست ریشه در معرض نور خورشید، سخت میشود و بدین ترتیب هدف ما در القای تصور کهن بودن گیاه تحقق می آید.
برای تشکیل ریشه های جدید در جهت مناسب، می توان ریشه را تا لایه کامبیوم خراش داد و روی آن را با خاک و خزه پوشاند. بعد از چند هفته، در محل زخم ریشه های جدیدی ایجاد میشود.

تنه:

گرچه همه قسمت های گیاه بن سای شده مهم است ، اما تنه گیاه اولین قسمتی است که توجه ناظر را به خود جلب میکند .تنه بن سای باید پوستی ضخیم ، یک پارچه و تودرتو داشته باشد . تنه باید به گونه ای باشد که هرچه به راس نزدیک میشود ضخامت آن کمتر شود . روی یک تنه خوب نباید آثار زخم ناشی از سیم پیچی دیده شود .

شاخه ها:

گیاهان در طبیعت ممکن است شاخه های در هم پیچیده داشته باشند . ولی در بن سای با سیم پیچی ، شاخه ها را به گونه ای تربیت می کنند ، که گیاه زیبا جلوه کند . معمولاً شاخه ها از نظر قطر و طول تفاوت دارند . شاخه های پایین تر ضخیم تر و بلندتر هستند و بخوبی در همه جهات گسترده می شوند . شکل هر شاخه به تنهایی نیز مد نظر است . در هنر بن سای بسیاری از شاخه های گیاه مطلوب به نظر نمی رسد . از این رو این شاخه ها را قطع می کنند .

برگها:

در یک بن سای خوب برگ ها سبز ، متراکم و کوچک است . گیاهانی که برگهای بزرگ دارند یا تعداد برگ آنها کم است ،برای بن سای مناسب نیستند . گیاهانی که برگ های کمی دارند ،درختی خزان کرده را تداعی می کنند . برگ های بزرگ نیز نسبت به اندازه کلی درخت بن سای شده، نامتناسب به نظر می رسند، برای آن که اندازه برگها کوچک شود ، از روش بیبرگی یا هرس برگ استفاده می کنند. این روش در کاهش اندازه برگ موثر است ولی در تغییر اندازه گلها و میوه ها زیاد مورد توجه نیست.

راس ساقه:

تنه به تدریج باریک می شود ، تا در انتها به راس منتهی شود. هرگاه به ارتفا‎ع کمتری نیاز باشد، می توان راس آن را قطع کرد و شاخه پایینتر از راس را که در راستای تنه است یا زاویه کمی با راستای تنه دارد ،به عنوان راس انتخاب و باپیچیدن سیم آن را تربیت کرد. در هر حال درخت بنسای شده باید دارای راس باشد.

پشت و روی یک بن سای:

بنسای را نباید به صورت یک گیاه طبیعی در گلدان رها کرد. بلکه باید آن را طبق طرح مورد نظر کاشت و تربیت کرد. بنسای باید در نظر یک ناظر به خوبی جلوه گری کرده و قسمت جلو و پشت آن با هم فرق کند. کاملترین قسمت، قسمت جلو است . برآمدگی تنه نباید در جلو قرار گیرد.انتهای تنه باید قابل رویت بوده و تنه در یک طرف انحنا داشته باشد. نوک ساقه یا راس در قسمت جلو باید به طرف ناظر باشد.در قسمت جلو نباید شاخهها درهم پیچیده باشند. همچنین نباید به طرف جلو رشد کنند و باید تمام شاخه ها به وضوح قابل دید باشند. قسمت پشت ، عمق مشخص و دیدگاه سه بعدی به گیاه می دهد، لذا یک یا دو شاخه در این قسمت تعبیه می گردد.

طرق مختلف پرورش بن سای

پرورش نهالی

 1- مابوری یا پرورش نهالی که از طبیعت گرفته می شود.
2- پرورش نهالی که از طریق خوابانیدن به وجود می آید.
3-پرورش نهالی که از طریق جدا کردن به وجود می آید.
4- پرورش نهالی که از قلمه زدن به وجود می آید.
5- پرورش نهالی که از طریق پیوند زدن به وجود می آید.
6- پرورش نهالی که از طریق کاشت بذر به وجود میآید.
7- پرورش نشا که از یک خزانه فراهم شده است .

مشهورترین بنساهای ژاپنی به همین طریق پرورش یافته اند. نهالی که در طبیعت به دلیل شرایط نامناسب رشد، خود به خود کوتاه و کوچک مانده است ، برای مبدل شدن به یک بنسای زیبا تنها احتیاج به یک تربیت صحیح دارد.گیاهانی نظیر کاج سیاه ژاپنی ، کاج قرمز ژاپنی ، کاج سوزنی ، عرعر و ... را میتوان از این طریق بنسای نمود.
مزیت این روش ، صرفه جویی در وقت است . زیرا برای تهیه بنسای از طریق کشت بذر، حداقل به 5 الی 10 سال زمان نیاز داریم. در ژاپن گیاهانی را که با توجه به خصوصیات بنسای از طبیعت جمع آوری میکنند، «آراکی» می نامند. بسیاری از گیاهانی که در صخره ها و کوهستانهای مناطق گرمسیری و معتدل در شکاف صخره ها رشد کرده اند ، به علت شرایط خاص موجود در منطقه و محیط کشت، خود به خود بنسای و تبدیل به درختانی مسن، با ارتفاع کم شده اند.

خصوصیات آراکی:

گیاهی که از طبیعت انتخاب وجمع آوری می شود می بایستی واجد خصوصیات زیر باشد:

 - در عین کامل بودن به اندازه کافی کوچک باشد تا در گلدان کم عمق و کوچک جای گیرد.
 - ریشه های قوی و گسترده داشته باشد.
 - شاخه ها باید به نحو مطلوب ، بسته به شیوه بنسای مورد نظر، آراسته باشند.
 - شاخه ها باید به نحو زیبا و دلپذیری در اطراف تنه اصلی پراکنده شده باشند.البته اگر شیوه بنسای مورد نظر روش نردبانی باشداین خصوصیت مورد توجه قرار نمی گیرد.
 - به اندازه کافی سرزنده ، شاداب ، سالم و قوی به نظر برسد، تا نیاز به مراقبت و نگهداری ویژه نداشته باشد.
 - ارتفاع زیادی نداشته باشد.
 - گیاه انتخابی باید از نوع درختانی باشد که طول عمر زیادی دارند.

بعد از انتخاب آراکی دورتا دور گیاه را خالی کرده و گیاه را سالم و بارعایت نکات باغبانی از محل رویش خارج میکنند.و با حصیر یا گونی دورتادور ریشه را میپوشانند. سپس با نخ و سیم، گونی یا حصیر را می بندند. قطع ریشه ها تا یک فاصله معینی از تنه، ضروری است. روش برش باید به صورت مورب باشد. گیاه را بعد از انتقال به گلخانه، در گلدانی می کارند. ته گلدان شن درشت، سپس یک لایه خاک و شن و پس از آن یک لایه ماسه و کود حیوانی و بعد شن شسته شده،ریخته میشود.
گیاه بعد از ترمیم، آماده بنسای و تربیت مخصوص شیوه مورد نظر است.

 چند تذکر در این مورد ضروری به نظر میرسد:

1- نباید گیاه را در معرض باد قرار داد.
2- خاک اطراف گیاه نباید خشک شود.
3- در 2 روز اول نباید گیاه در معرض نور مستقیم قرار گیرد، ,مگر آن که نور تنها به گلدان گیاه بتابد.
4- به گیاهی که کاملا ریشه نگرفته نباید زیاد کود داد.
5- در صورتی که گیاه جوانه های متعددی تولید کرد، با توجه به شیوه بنسای انتخابی، جوانه های مناسب را نگه داشت و از تولید شاخه توسط بقیه جوانه ها جلوگیری کرد.
6- پس ازآن که گیاه کاملا شکل گرفت، میتوان آن را به گلدان زیباتری منتقل کرد.این عمل باید در ماه فروردین و اردیبهشت صورت گیرد.

 

پرورش به طریق خوابانیدن  :

دومین روش آسان پرورش بنسای، روش خوابانیدن است . درختانی برای این روش مناسب هستند که بتوانند از طریق تنه یا شاخه، ریشه تولید کنند. برای نمونه میتوان از درختانی نظیر انار، افرا، نارون و یا صنوبر نام برد. درابتدا شاخهای را که جلوه مناسبی برای ایجاد یک بنسای دارد، انتخاب و قسمتی از شاخه را حلقه برداری میکنند. سپس آن را با اسفنج یا خزه اسفاگنوم می پوشانند . و اطراف آن را با پلاستیک مسدود میکنند. بعد از یکی از دو سال میتوان ساقه را قطع کرد و قسمت مورد نظر را به گلدان منتقل کرد. پس از آن روشهای تربیتی و سیم پیچی آغاز میشود.

سایر روشها

برای بنسای کردن گیاه از روشهای دیگری مانند پیوند زدن نیز استفاده میشود. در این روش از گیاهانی که به شرایط محدود بنسای، مقاوم هستند، به عنوان پایه استفاده میشود. پیوند آن نیز از نوع زینتی است.

شیوه های بنسای:

درختان در طبیعت در شرایط و موقعیت مختلفی رشد میکنند. بعضی از آنها عوامل رشد مناسب را در اختیار دارند در حالی که برخی از گیاهان در کوهستانها و مناطق شیبدار یا در کنار دریا و بادهای تند رشد میکنند. به همین دلیل مجبورند در برابر این عوامل نامساعد مقاومت کنند. این مبارزه، باعث تغییر شکل در گیاه میشود و شکلهای گوناگونی که غیرقابل شمارش هستند؛ پدید می آید. در یک بنسای خوب، سعی میشودکه از اشکال اصلی که در طبیعت وجود دارد تقلید شود. برای انتخاب شیوه بنسای آگاهی از طبقه بندی آنها ضروری است.
بنسایهایی که زیر 15 سانتیمتر ارتفاع دارند بنسای مینیاتوری نامیده میشود.بن سای کوچک 15 تا 32 سانتیمتر ؛ بن سای متوسط 32 تا 60 سانتیمتر و بن سای بزرگ بیش از 60 سانتیمتر ارتفاع دارند . اندازه یک بن سای باید با اندازه یک درخت روییده شده در طبیعت متناسب باشد . برای مثال بوته هایی مانند رزهای پا کوتاه یا شاه پسند درختی ؛ وقتی به رشد کامل می رسند 5/0 تا 2 متر ارتفاع دارند . بنابراین برای بن ساهای مینیاتوری یا کوچک متناسب هستند . درختانی که در طبیعت ارتفاع آنها به 2 تا 4 متر می رسد ؛ مثل ختمی درختی برای بن ساهای متوسط مناسب هستند . درختانی که تا ارتفاع زیادی رشد می کنند مثل چنار ؛ کاج ها و .......... برای بن ساهای بزرگ مناسب هستند .

 

روش تربیت بن سای ساقه


راست متقارن:

در این روش درخت در یک مسیر مستقیم رشد می کند . ریشه ها نیز در همه جهات عمود بر ساقه گسترده شده اند . در این روش ، درخت را به گونه ای تربیت می کنند که درختی رشد کرده در شرایط کاملاً مناسب و طبیعی ، در ذهن تداعی شود . برای ایجاد شکل ساقه راست متقارن ، باید پایین ترین شاخه را در حدود یک سوم ارتفاع تنه حفظ کرد و با سیم پیچی مانع حرکت آن به سمت جلو شود. آشفتگی شاخه ها باعث پنهان شدن قسمت عقبی و پشت درخت میشود. تعیین اولین شاخه مهم است زیرا موقعیت شاخه دوم با توجه به شاخه اول معین میشود. دومین شاخه بلند در قسمت دیگر وکمی بالاتر باشد. این شاخه باید کمی به قسمت پشت متمایل باشدو به گونهای پرورش داده شود، که مقداری از قسمت زیر شاخه در دید ناظر قرار گیرد. این شاخه به تاج درخت عمق میبخشد. سومین شاخه در قسمت عقب و کمی بالاتر از دومین شاخه قرار میگیرد. چهارمین شاخه در راستای دومین شاخه است. شاخه های دیگر نیز به همین ترتیب و به صورت متناوب قرار خواهند گرفت. شاخه ها نباید در دید ناظر بالای سر یکدیگر قرار گیرند زیرا در این صورت به یک میزان از نور خورشید و جریان هوا، بهره مند نخواهند شد.

روش ساقه راست نامتقارن :

در این روش، مانند روش متقارن، درخت رو به بالا رشد میکند ولی تنه دارای انحناهای بسیار زیبایی است. انحناها بیشتر به صورت زیگزاگ است. اما شاخه ها وضعیتی مشابه با روش متقارن دارند. در این روش راس ساقه اندکی به یک طرف کج شده است.

روش اریب :

این روش بسیار آسان است و برای افراد مبتدی در نظر گرفته میشود، در زمانی کوتاه نیز میتوان آن را ایجاد کرد. در این روش تنه درخت با انحنایی حدود 45 درجه به طرف راست یا چپ متمایل میشود. بدین ترتیب تنه ابتدا به یک طرف مایل شده و دوباره بعد از طی فاصله کوتاه درمسیر اولی قرار میگیرد. اولین شاخه، قوی و نیرومند است و در مکانی که انحنای تنه شروع میشود، واقع شده است. این شاخه یا به صورت افقی گسترده میشودیا روبه بالا متمایل میگردد و بیشترین نور را دریافت میکند. روش تنه کج، درختی را درذهن القا میکند که در اثر نیروهای طبیعی، به این شکل درآمده است.
گستردگی ریشه بیشتر در خلاف انحنای تنه است. این روش خلق یک بنسای و یک نمونه جالب را برای هنرمندان امکانپذیر می سازد.

روش بادزده:

در روش بادزده، یک بنسای را باید آن گونه شکل داد که همانند یک درخت یا گروهی از درختان باشد که در یک مکان بادخیز یا در مجاور ساحل یا در نوک تپه رشد کرده اند.
در این روش تنه مستقیم است، ولی با زمین زاویه میسازد( عمود بر زمین نیست). زاویه خط تنه از راستای شاقولی حدود 45 درجه است. راس ساقه نیز در مسیرخمیدگی است. شاخه ها باید همچنان به صورت افقی حفظ شوند. خمیدگی درخت و وضع شاخه ها، این تصور را درذهن ناظر القا میکند که درخت در پیکاری طولانی با بادهای شدید است.

روش نردبانی :

این روش، که بسیار ساده است، برای بنسای کردن گیاهانی که از طریق خوابانیدن ریشهدار شدهاند. استفاده میشود. این گیاهان را به گونهای تربیت میکنند که تمام شاخه های آنها در یک جهت قرار گیرند. سپس تنه گیاه را به صورت افقی، به طوری که شاخه ها رو به بالا قرار گیرند، دریک ظرف قرار میدهند و روی آن خاک می ریزند. برای تسریع ریشه زدایی، در زیر هر شاخه قسمتی از تنه را زخمی میکنند.
میتوان بین شاخه ها قطعات سنگ قرار داد تا بنسای نمای کوهستانی به خود بگیرد. بدین ترتیب سیمای یک جنگل در ذهن القا میشود.

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۳ تیر ۱۳۸٧
رو شهای پیشگیری از خسارت آفات درگلخانه
نوشته شده علی جوینده   ۱۳۸۵/۰۶/۰۵
شرایط ایجاد شده در گلخانه بهتــــرین وضعیت را برای استقرار انواع حشرات و کنه های آفت بوجود می آورد . افزایش سریع جمعیت آفات در گلخانه گاهی اوقات آنچنان غاقل گیر کننده است که تنها یک مدیریت کارآمد می تواند از خسارت آنها به محصول جلوگیری کند . برای کنترل آفات در گلخانه استفاده بی رویه از سموم دفع آفات راه حل مناسبی نیست و به هیچ وجه توصیه نمی شود .

شرایط ایجاد شده در گلخانه بهتــــرین وضعیت را برای استقرار انواع حشرات و کنه های آفت بوجود می آورد . افزایش سریع جمعیت آفات در گلخانه گاهی اوقات آنچنان غاقل گیر کننده است که تنها یک مدیریت کارآمد می تواند از خسارت آنها به محصول جلوگیری کند . برای کنترل آفات در گلخانه استفاده بی رویه از سموم دفع آفات راه حل مناسبی نیست و به هیچ وجه توصیه نمی شود . مدیریت صحیح آفات گلخانه بیشتر بر استفاده از روشهای پیشگیری استوار است . زیرا این روشها به مراتب آسانتر و کم هزینه تر از روشهای مبارزه با  آفات پس از ظهور آنها در گلخانه است . پیشگیری از وقوع آفات عمدتاً بر رعایت اصول بهداشت زراعی متکی است که شامل نابودی یا حذف نه تنها مواد آلوده به آفت  بلکه کلیه منابع بالقوه آلودگی می باشد . عملیات پاکسازی می بایست هم در داخل گلخانه و هم در اطراف آن انجام  گیرد و در هر مرحله از تولید محصول می بایست انجام پذیر باشد. رعایت اصول بهداشتی در گلخانه فرآیندی مداوم و در تمام طول سال است.

حفاظت و پیشگیری از آفات را میتوان در سه مرحله اجرا کرد:
الف - مرحله تولید نشاء و کاشت.
در این مرحله می توانید از تله های زرد چسبنده به ابعاد 13×8 سانتیمتر ( یک تله برای هر50 تا100 متر مربع) برای ردیابی اولیه مگس های سفید ، تریپس ها و شته ها استفاده کنید این تله ها می بایست درطول راهروهای داخل گلخانه ، نزدیک در و پنجره ها و محلهای ورودی هوا نصب شود و حداقل هفته ای یکبار مورد بازدید قرا گیرد . علاوه بر بازدید تله ها بهتر است بوته های نشاء یا گیاهچه ها را نیز بصورت هفتگی از نظر وجود کنه یا شته بررسی کنید . وجود کنه های تارعنکبوتی را می توانید از طریق مشاهده مستقیم  کنه بر روی گیاه یا مشاهده آثار خسارت آن مشخص نمایید. بر اثر تغذیه کنه های دو نقطه ای ( کنه های تار عنکبوتی ) نقاط زرد رنگی در سطح برگ بوجود می آید . از آنجائیکه تله های زرد تنها برای ردیابی حشرات بالدار قابل استفاده است ردیابی آفات بی بالی مانند کنه ها و یا شته های بی بال بصورت مشاهده مستقیم در نشاء ( یا گیاهچه) بسیار مهم است . شته ها بیشتر در زیر برگها  یا اطراف جوانه های رویشی و زایشی گیاه مستقر می شوند و از طریق وجود پوسته های سفید رنگ آنها و یا ترشحات چسبنده براق آنها به نام عسلک بر روی اندامهای مختلف گیاه قابل ردیابی هستند.
علفــــهای هرز می توانند منبع مهمـــی برای استقرار حشرات و کنه ها در طول سال باشند . بنـــابر این می بایست کلیه علفهای هرز داخل و اطراف گلخانه را نابود کنید . از قرار دادن هر گونه گیاه زینتی در اطراف نشاء ها یا گیاهچه های جوان خودداری کنید زیرا این نوع گیاهان نیز می توانند به صورت منبعی برای استقرار آفات عمل کنند.
ب - مرحله تولید محصول
در این مرحله عملیات توصیه شده در طی مرحله قبل می بایست ادامه یابد.

 توصیه های بیشتر عبارتند از :
1- کلیه بقایای گیاهی را از مسیر راهروها و مسیر آبیاری به سرعت جمع آوری کنید و هیچگونه توده زباله را داخل و یا نزدیک گلخانه به حال خود رها نکنید
2- به منظور جلوگیری از گل آلوده شدن و مرطوب شدن سطح خاک که محل مناسبی برای  تکثیر مگس های پوسیده خوار ایجاد می کند . خاک را بخوبی زهکشی کنید.
3- هرگز گیاهان متفرقه مانند انواع گیاهان زینتی و درختچه هارا داخل گلخانه قرار ندهید  چرا  که اینها بعنوان پناهگاههای جایگزین برای حشرات، کنه ها و سایر آفات عمل می کنند.
4- در جاهائیکه امکان پذیر است از توریهای محافط استفاده کنید تا از ورود حشرات جلوگیری شود استفاده از توری یک راه موثر و ساده برای جلوگیری از ورود آفات درشت مانند انواع پروانه های آفت، سوسکها ، زنبورها و سن ها به داخل گلخانه است.
5- حداقل یک محوطه به پهنای 10 متر فضای عاری از هر گونه گیاه یا چمن زنی شده در اطراف گلخانه ایجاد کنید  ( در صورتیکه از علف کشها برای پاکسازی استفاده میکنید از عدم پاشش آنها در اطراف پنجره ها و هواکشهای گلخانه اطمینان حاصل کنید ). گیاهان زنیتی و سبزیجات خانگی محلهای استقرار خوبی برای حشرات و کنه ها هستند و به همین خاطر در نزدیک گلخانه این گیاهان به عنوان علف هرز در نظر گرفته می شود.

ج) مرحله پایان برداشت محصول
در صورتیکه بوته به حشرات و کنه های آفت آلوده شده با شد  بلافاصله پس از آخرین برداشت محصول و قبل از حذف بوته ها اقدام به مبارزه با  آفت نمایید تا جمعیت انتقالی آفت از یک دوره کشت به دوره دیگر نابوده شده یا به حداقل برسد. این کار فرصت باقی ماندن و پخش یا پنهان شدن آفت را در درزها و شکاف گلخانه و دیگر جاهای امن آن به حداقل میرساند.  روشهای مبارزه با آفات در این مرحله می تواند شیمیایی و یا غیر شیمیایی باشد . استفاده از یک آفت کش مناسب قبل و پس از حذف بوته ها از داخل گلخانه معمولا" منجر به از بین رفتن بخش عظیمی از جمعیت حشرات و کنه ها می شود. از توصیه های کارشناســان در این مورد استفاده کنید . پس از مصرف آفت کشها و قبل از ورود به داخل گلخانه از انجام تهویه مناسب و کافی در داخل گلخانه اطمینان حاصل کنید.
درجه حرارتهای بالا بصورت یکنواخت و سراسری حداقل به میزان 40 درجه سانتیگراد و رطوبت نسبی کمتر از 50 درصد به مدت حداقل 3 تا4 روز بطور موثری حشرات و کنه ها را کنترل خواهد کرد . پس از حذف بوته ها این روش می تواند تکرار شود . این روش در ماههای گرم تابستان به آسانی و با هزینه کمتری قابل اجرا است.
پس از اجرای روشهای فوق الذکر و حذف بوته ها می بایست با استفاده از تله های زرد چسبنده آفات بالدار احتمالی از قبیل تریپس ها ، مگس های سفید و شته ها ردیابی شوند . بطور منظم  این تـله ها را بازدید کنید و اگر آفتی مشاهده کردید با استفاده از یک روش مناسب ضربه دیگری به آن وارد کنید

ضد عفونی بستر کشت
ضد عفونی بستر کاشت ، ذخیره آفات بویژه کنــه های تار عنکبوتی و تریپسها را کاهش خواهد داد . روشهای مختلف ضد عفونی بستر کشت عبارتند از :
الف - ضد عفونی خاک با استفاده از بخار
برای گرفتن نتیجه بهتر از این روش یهتر است خاک تا عمق 15 تا 20 سانتی متر به خوبی زیرورو شده و رطوبت آن در حد مناسبی باشد. از دماسنجهای خاک برای اطمینان از گرم شدن خاک در حدود 80 درجه سانتیگراد و به مدت 30 دقیقه اطمینان حاصل کنید اگر درجه  حرارت یا مدت زمان آن افزایش یابد ممکن است مشکلاتی از قبیل افزایش املاح یا از بین رفتن آمونیاک خاک پیش بیاید
ب - ضد عفونی خاک با استفاده از گازهای شیمیایی
گاز متیل بروماید به عنوان  مرسوم ترین مــاده شیمیایی جهت ضد عفونی خاک بکـــار می رود . گاز دهی می بایست در خاکی که حداقل  تا عمق 15 سانتیمتر به خوبی زیرورو شده است و حرارت آن حداقل 15 درجه سانتیگراد بوده و از رطوبت مناسبی برخوردار است انجام شود . پس از گازدهی خاک می بایست به خوبی به مدت 3 تا 7 روز هوادهی شود چرا که این گاز برای گیاهان و پستانداران بسیار سمی است .متیل بروماید نباید قبل از کشت محصولاتی که برگهای آن مورد استفاده قرار می گیرد( مانند کلم ) استفاده شود. زیرا بروماید بیشتر در برگها و ساقه های گیاه تجمع پیدا می کند. برای ضد عفونی خاک بخار دادن مزیت بیشتری نسبت به گاز دهی دارد زیرا علاوه بر نابودی اکثر آفــات با این روش هیچ گونه اثر سمی پس از مصرف از خود بجای نمی گذارد . علاوه بر این کشت محصول می تواند بلافاصله پس از سرد شدن خاک و آبیاری انجام شود.
ج- ضد عفونی خاک با استفاده از انرژی خورشیدی
با استفاده از انرژی خورشیدی بعنوان یک منبع انرژی ارزان میتوان تا حد بسیار زیادی آفات و عوامل بیماریزای خاکزی و همچنین بذر علفهای هرز را نابود کرد.
بهترین زمان برای اینکار ماههای گرم تابستان است . مانند دو روش قبل بهتر است زمین قبل از اجرای روش بخوبی زیرورو شده و رطوبت آن در حد مناسبی باشد سپس سطح خاک توسط یک لایه بدون درز و روزنه از جنس پلاستیک شفاف که از آن نور عبور کند پوشانده میشود. برای بررسی بهتر تغییرات درجه حرارت در عمق های مختلف می توان از دما سنج های خاک استفاده کرد.توصیه می شود قبل از کشیدن پلاستیک  روی خاک مقداری کود دامی تازه با خاک مخلوط شود تا اثر آفت کشی این روش افزایش یابد

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۳ تیر ۱۳۸٧

مصرف بهینه کود راهکاری برای بهبود کمی و کیفی چای
نوشته شده شهرام صداقت حور   ۱۳۸۵/۰۶/۰۵
چای (Camellia sinensis) یکی از نوشیدنیهای عمده و ساده درجهان بالاخص در کشور ما می‌باشد. مصرف سرانه چای در کشور حدود 7/1 کیلوگرم بوده و حدود 6/1 برابر مصرف سرانه دنیاست که این امر بازگو کننده گرایش فوق العاده مردم ایران به مصرف چای می باشد ...

خاکهای مناسب پرورش و نیاز غذایی بوته چای :

چای گیاهی دائمی با محصولی برگی و اسیدی پسند است و در PHحدود 5/5-5/4 رشد بهتری دارد. چون چای نیاز فراوانی به AlوMn دارد لذا در خاکهای اسیدی بهتر رشد می‌کند. چای خاکهای سبک و سرشار از مواد آلی را ترجیح می دهد و به رطوبت خاک نیاز فراوان دارد و در عین حال نفوذپذیری خاک و زهکشی مناسب حائز اهمیت است. در خاکهای زیر کشت چای سطح آب زیر زمینی باید پایینتر از cm90 باشد و چنانچه بارندگی زیاد و خاک خیلی سنگین باشد محدودیت کشت پیش می آید. بافت ایده آل برای پرورش چای لوم شنی تا لوم می باشد .

عناصر غذایی اصلی : { ازت ، فسفر ، پتاسیم }

ازت: یکی از مهمترین عناصر تشکیل دهنده کلروفیل، اسیدهای آمینه، پروتئین ها، پرتوپلاسم، هورمونها و ویتامین ها می باشد. محصول برداشت شده چای حدود 4الی5 درصد ازت براساس ماده خشک را شامل می شود. هنگامی که مقدار ازت موجود در برگها کمتر از 3 د رصد در ماده خشک چای باشد، علائم کمبود ظاهر می شود و این کمبود رشد همه جانبه گیاه را تحت تاثیر قرار می دهد. ونتیجه آن کوتاه شدن دوره رشد سریع، زردی عمومی برگها، کوچکتر و کوتاه شدن میان گره ها و در کل بد شکل شدن بوته ها ی چای و خزان عمومی گیاه می باشد. با توجه به مقدار مواد آلی و هوموس خاکهای چای و برای رفع کمبود ازت باغهای چای استعمال کودهای ازتی ضروری می باشد. گیاهان چای قادر به استفاده از هر دو یون نیترات و آمونیوم ( NH4+) می باشند ولی یون آمونیوم را ترجیح می دهند. در خاکهایی با PH 5الی 6 سولفات آمونیوم (SOA) بهترین منبع ازت در مقایسه با نیترات آمونیوم و اوره برای چای می باشد زیرا سولفات آمونیوم نه تنها آمونیوم و سولفات را برای تغذیه چای فراهم می سازد بلکه مواد غذایی را نیز از ذخایر خاک آزاد می سازد. نیترات آمونیوم که هم محتوی ازت آمونیوم و هم ازت نیترات می باشد بهترین منبع ازت برای مصرف زمستانه مزارع چای در صورت رعایت تقسیط تشخیص داده شده است. اوره ارزانترین منبع ازت بوده و قسمت بیشتر ازت سالانه در شرایط رطوبی به صورت آمونیوم و نیترات در اختیار گیاه قرار داده می شود. استعمال اوره در هوای سرد و یا در ارتفاعات زیاد، سبب تولید علایم مسمومیت بواسطه تجمع نیتریت می شود که در اثر نیتریفیکاسیون کند بوجود می آید. برای راندمان بهتر ، توصیه می شود که از کل ازت مصرفی، حدود 20 درصد به شکل سولفات آمونیوم برای استعمال در اوایل بهار ، 65 درصد به شکل اوره برای استفاده بین ماههای اردیبهشت تا مهر برای اجتناب از آبشویی و 15 درصد باقیمانده به شکل نیترات آمونیوم برای استفاده در اوایل زمستان در نظر گرفته شود.

فسفر: یکی از عناصر ضروری که در خاکهای اسیدی با محدودیت جذب توسط گیاه مواجه می‌شود و نقش مهمی در تشکیل چوب و ریشه های جدید و تشکیل ATP ایفا می کند. فسفر برای تقسیم سلولی و رشد ضروری بوده و بدون فسفر کافی، محصول چای به سطح عملکرد اقتصادی نمی رسد. به طور متوسط مقدار فسفر در شاخساره‌های تازه چای حدود 18/. درصد تا 34/0 درصد ماده خشک می باشد و مقدار فسفر کمتر از 18/0 درصد برای چای حد بحرانی (کمبود) می‌باشد.

کمبود فسفر با تیره تر شدن برگهای بالغ پایینی بوته و از بین رفتن شفافیت برگها مشخص می‌شود. بر اثر کمبود فسفر ساقه ها باریک، میان گره ها کوتاه‌تر و تشکیل ریشه ها کاهش می یابد. کمبود این عنصر منجر به کاهش برگهای بوته و حتی مرگ سر شاخه ها می شود. در مناطق چای خیز توصیه می شود فسفر در عمق 15-25 سانتی متری خاک در حفره هایی که با دیلم در کنار بوته های چای ایجاد می شود قرار داده شود. برای رفع نیاز فسفر باغهای چای، استعمال خاکی فسفر بهتر است هر دو سال یکبار انجام شود .

پتاسیم : بعد از ازت مهمترین ماده غذایی برای بوته چای می باشد. پتاسیم نقش مهمی را در نگهداری آب، تقسیم سلولی، رشد بوته چای و تشکیل ساختارهای دیواره و اسکلت گیاهان جوان بازی می کند. اهمیت پتاسیم در شرایطی که درجه حرارت پایین و فصل خشک طولانی باشد بیشتر محسوس و قابل توجه است. چای خشک به طور متوسط دارای 5/1 تا 2 درصد پتاسیم خشک می باشد. در مراحل اولیه کمبود پتاسیم، کاهش تدریجی در محصول مشاهده می شود. در مراحل پیشرفته تر، علایم به شرح ذیل مشهود است:

الف) نکروز حاشیه ای در برگهای بالغ ،

ب)خزان بی موقع و باقیماندن برگهای جوان در نوک شاخساره ،

ج)رشد چوب و سر شاخه های باریک و

د) سرانجام مرگ بوته‌ها

در اکثر باغهای قدیمی خزان، تضعیف برگها و افزایش رنگ قرمز بوته ها بیشتر از علایم دیگر مشاهده می شود که عامل اصلی آن کمبود پتاسیم تشخیص داده شده است. تقسیط کودهای پتاسه به طور معنی داری عملکرد بوته چای را بالا می برد- مصرف پتاسیم عملکرد چای سیاه را 16-5 درصد افزایش می دهد و بعلت افزایش مقدار پلی فنلها در چای سیاه کیفیت آن را بهبود می بخشد. از کودهای پتاسه، سولفات پتاسیم در افزایش رشد رویشی مزرعه چای موثرتر است.

عناصر غذایی ثانوی: { کلسیم ، منیزیم ، گوگرد }

کلسیم : در اقتصاد آب گیاه، سنتز پروتئین ها، خنثی کردن اسیدهای داخل گیاه، توسعه مناسب ریشه‌ها، جذب ازت و رشد مریستمهای انتهایی موثر می باشد. مقدار متوسط ونرمال کلسیم موجود در شاخساره های تازه حدود 3/0 -9/0 درصد ماده خشک گزارش شده است .

کمبود کلسیم بوسیله برگهای پیر شکننده و با برگهای جوان پوشیده از نواحی رنگ پریده در کناره‌های پهنک که بعدا" به رنگ قهوه ای تیره در می آید مشخص می شود. از سوی دیگر زیادی کلسیم در خاکها از سرعت رشد می کاهد. در اثر کمبود کلسیم برگهای جوان زرد شده و به طرف داخل لوله می شوند و نوک و حاشیه برگها در اکثر حالات سیاه سوخته شده و در نهایت بوته برگهایش را از دست می دهد. برای تغذیه بهینه کلسیمPH 5/4 – 5/5 مناسب می باشد. آهک دهی فقط برای باغهای چای بالغ که برداشت منظم دارند قابل توصیه است و برای زمینهای واکاری شده و باغهای چای جوان قابل توصیه نمی باشد.

منیزیم : از نظر رشد اقتصادی گیاهان چای بعد از ازت و پتاسیم در درجه سوم اهمیت قرار دارد. تنها ماده تشکیل دهنده ملکول کلروفیل که فتوسنتز را کنترل می کند و در انتقال قندها موثر می باشد. اضافه کردن منیزیم به همراه پتاسیم به باغات چای باعث افزایش 18-10% عملکرد چای سیاه می‌شود. کمبود منیزیم با ریزش بی موقع برگ دربوته های مبتلا و زردی برگهای پیر و تشکیل موزائیک با رنگ قهوه ای - زرد مشخص می شود و در بین رگبرگها شکلV معکوس دیده می شود. مقدار منیزیم در خاکهای پرورش چای عموما" پا یین تر از حد متوسط می باشد و برای حفظ باروری پایدار، کافی نبوده که با مصرف آهک دولومیتی نیاز بوته چای به منیزیم نیز تا حدود زیادی بر طرف می شود. همچنین استفاده از سولفات منیزیم یا سولفات پتاسیم منیزیم به صورت محلول پاشی یا مصرف خاکی نیز در باغهای چای توصیه می شود .

گوگرد : یک ماده حیاتی برای بوته های چای است. کمبود گوگرد به نام زردی چای (Tea Yellows) معروف و مشهودترین علامت آن شبکه ای شدن رگبرگها در برگهای جوان می‌باشد به طوری که حاشیه برگها زرد رنگ شده و رگبرگها به طور برجسته به رنگ سبز تیره و در مراحل پیشرفته تر میان گره ها کوتاهتر شده و رشد جوانه های جانبی به صورت شاخه های کوچک و سرانجام بوته خالی از برگ شده و به تدریج سر خشکیدگی شاخه ها و عاقبت مرگ کل بوته ها پیش می آید واز منابع کودی گوگرد سولفات آمونیوم در دسترس می‌باشد.

ریز مغذیها : { روی ، مس ، آلومینیوم }

روی : روی تنها ریز مغذی است که کمبود آن در بیشتر خاکهای پرورش چای گسترش وسیعی دارد و مصرف آن برای حفظ باروری بالای چای لازم است. روی به جذب ازت و فسفر توسط گیاهان کمک می کند. علایم کمبود زمانی مشاهده می شود که مقدار روی در برگها کمتر از 10ppm در ماده خشک باشد. کمبود روی با میان گره های خیلی کوتاه، برگهای داسی شکل و کلروز و شاخساره های جانبی کوتاه (روزت) مشخص می شود. ریشه بوته های مبتلا اغلب کم بوده و بر روی عملکرد اثر منفی دارد. محلولپاشی بهترین روش مصرف روی برای چای می باشد و روی محلولپاشی شده بر روی شاخه و برگ در عرض 24 ساعت جذب شده و ثابت شده در 8 ساعت اول حداکثر جذب صورت می‌گیرد در حالیکه 3 هفته برای جذب کامل روی مصرف شده در خاک وقت لازم است. همچنین استعمال روی بصورت محلولپاشی در خزانه باعث تقویت رشد گیاهان جوان می شود . مصرف روی برای باغ هرس شده خیلی خطرناک است و باید با دقت زیادی انجام شود .اولین مصرف روی بایستی در طول دوره بهبود بوته های هرس شده و مصرف نوبت دوم آن در مرحله هرس سرزنی انجام شود. براساس آزمایشات انجام شده محلول یک درصد سولفات روی برای محلولپاشی بهتر است و مناسبترین زمان مصرف آن اوایل صبح می باشد .

مس : اهمیت بسزایی در مرغوبیت چای دارد به طوری که با دخالت در عمل تخمیر برگ سبز چای مستقیما" در طعم ورنگ آن اثر می گذارد.هر گاه میزان مس به کمتر از ppm15 تقلیل یابد از مرغوبیت چای کاسته می شود. زیرا مس فعال کننده پلی فنل اکسیداز است که در عمل تخمیر اثر مستقیم دارد. در بوته های مبتلا به کمبود مس، نوک برگها زرد شده و رگبرگ اصلی بد شکل می‌شود و به سرعت دچار آفات مختلف می گردند. از بین ریز مغذی ها مس بیش از هر عنصر دیگری در فرآیند تعرق موثر می باشد. بوته های مبتلا ، مقاومت در برابر خشکی، حرارت، سرما و یخبندان را از دست می دهند. از سولفات مس برای محلولپاشی بوته های چای استفاده می کنند .

آلومینیوم : موجب جذب بهتر فسفر در گیاه می شود و بیشتر بدین سبب چای را گیاهی آلومینیوم دوست می نامند. غلظت آلومینیوم محلول در خاک با کاهشpH خاک بالا می رود و رشد چای به علت تشکیل فسفات آلومینیوم بهتر صورت می گیرد. در برخی از مناطق مسمومیت ناشی از Al دیده می‌شود. ولی بوته های چای جزو مقاومترین گیاهان در خاکهای اسیدی به زیادی Al می باشد و تا غلظت PPM700 راتحمل می کنند.

دیگر ریزمغذیها :آهن و منگنز به مقدار فراوانی در خاکهای اسیدی قابل دسترس هستند. به طوریکه کمبود آنها ناممکن بوده و مسمومیت ناشی از آنها نیز نادراست. کمبود آهن در باغهای چای به صورت زردی عمومی برگها ظاهر می شود. اماغلظت منگنز با بالا رفتن سن برگها، زیاد می شود و کمبود آن بیشتر در خاکهای شدیدا" اسیدی دیده می شود و کمبود آن با برگهای بالغ شکننده مشخص می شود .

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۳ تیر ۱۳۸٧
سن گندم خطرناکترین آفت گندم در ایران
نوشته شده برنا رستم کلایی   ۱۳۸۵/۰۶/۰۵
پای سوابق تاریخی ونیز از منظر اهمیت اقتصادی دو آفت ملخ و سن گندم در مملکت ما همیشه مطرح بوده وقدیمی ترین نوشته ها از خسارتهای جدی این دو که گاه در مناطقی در حد قحطی می رسیده در دست است. بدیهی است که قبل از رواج سمپاشی بر علیه سن گندم خسارت افت غالبا در مناطق اصلی فعالیت آفت به صورت طغیانهای دوره ای و تقریبا منظم صورت می گرفته ...

پای سوابق تاریخی ونیز از منظر اهمیت اقتصادی دو آفت ملخ و سن گندم در مملکت ما همیشه مطرح بوده وقدیمی ترین نوشته ها از خسارتهای جدی این دو که گاه در مناطقی در حد قحطی میرسیده در دست است.
خشکیده باد بال و پر سن که هیچگاه       در ملک فارس کس نشنیدی گدای کاه                                   

این شعر که منسوب به محمد رفیع  مرودشتی  در حدود  یکصد سال  پیش می باشد نشان  از خسارت سن در مزارع گندم میدهد به نحوی که حتی کاه نیز برداشت نشده است .
بدیهی است که  قبل از رواج  سمپاشی بر علیه سن گندم خسارت افت غالبا  در مناطق اصلی فعالیت آفت به صورت طغیانهای دوره ای و تقریبا منظم صورت می گرفته که در این رابطه به نظر می رسد عامل غذا نقش اصلی تری بازی می کرده است .
گسترش و طغیان سن گندم   Eurygaster   integriceps  را در ایران میتوان مثا ل خوبی برای گسترش و طغیان حشرات در اثر دخا لت انسان در محیط طبیعی ذکر کرد. در گذشته های دور محیط اصلی و محل دائمی زندگی سن گندم  دامنه های نواحی  کوهستانی   بوده و پوشش  گیاهی این مناطق را گرامینه های وحشی تشکیل می داده که میزبان اصلی این حشره
به شمار می رفته است . علاوه بر این گیاهان چند سا له مثل گون Astragalus    و   درمنه
Artemisia)) و برگهای خزان کرده درختانی مثل  بلوط  پناهگاههای  زمستانه این  آفت را تشکیل می دهند. در سالهای اخیر دخا لت های انسان در محیط طبیعی نظیره چرای بی رویه دام و مصرف گیاها ن چند ساله و مصرف درختان و درختچه های جنگلی به عنوان سوخت و تخریب مراتع و کشت گندم در این منا طق با عث به هم خوردن تعادل زیستی محیط و گسترش مناطق انتشار و افزایش جمعیت این آ فت گردیده است .

حشره کامل  8/12-8 و عرض آن 8 -5 میلیمتر است و علت اصلی دامنه  نسبتا  وسیع تغییرات در اندازه حشره کامل شیوه زندگی آ فت است که بر اساس بررسیها و مشا هدات در
سراسر مناطق سن خیز کشور این حشره 2 شیوه زندگی دارد که این خود منجر به تغییراتی دراندازه آ فت شده است .
جمعیتی از این حشره که در زیستگاههای طبیعی واقع در ارتفا عات زندگی می کنند و ضمن
تغذیه از گیاهان غیره  زراعی به خصوص گندمیا ن و بدون آ نکه  پروازهای قا بل  توجهی انجام دهند , به زاد و ولد می پردازند , افراد این گروه کوچک و طول و عرض آ نها به ترتیب 5/10-8  و 8/6- 5 میلیمتر است در حالی که گروه دوم از این حشره که از  گندم و  جو تغذیه می کنند به خصوص آ نهایی  که به مزارع آ بی  حمله ور می شوند جثه ای  بزرگتر  دارند  و طول و عرض آ نها به ترتیب 8/12-8/9  و 6/8 – 2/6 میلیمترمی باشد .
رنگ حشره کامل بسیار متغیر بوده و رنگ عمومی آ نها  قهوه ای و زرد  خاکی  است که این نیزاز روشن تا تیره تغییر می کند .به علاوه نمونه هایی به رنگ  سیاه ,  قرمز  ,مسی  و  زرد کهربایی نیز دیده می شود .
سطح پشتی حشره کامل ممکن است عاری از هر گونه  لکه مشخص و یا دارای لکه های تیره با ابعاد و شکلهای مختلف به خصوص روی  سپر دیده می شود .در روی سپر و در حد فاصل آن با پیش گرده 2 لکه روشن کوچک به چشم می خورد. سر حشره مثلثی  است و نوک آن  به جلو امتداد دارد. نزدیک خط فاصل بین سر و سینه دو چشم ساده و در دو گوشه  جانبی سر دو چشم مرکب دیده می شود .

شاخک 5 بندی است که بند پنجم  آن بلندترین بند می باشد و پس از آن بند  دوم  بلند تر از بقیه است و بند سوم کوچکترین و بند اول و چهارم مساوی می باشد .پیش گرده شش ضلعی است و  پا ها رنگ کلی بدن را دارند .و هر پنجه 3 بند دارد. سپر بسیار بزرگ و رشد کرده است و به استثنای قسمت کوچکی از کوریوم , بالهای رویی و دو حا شیه جانبی شکم , همه  پشت  حشره را می پوشاند . در حاشیه جانبی شکم  که از زیر سپر بیرون می ماند   5 لکه تیره رنگ  دیده می شود که مشخص کننده مو قعیت 5 بند شکمی است .

تنها اختلاف در شکل ظاهری حشرات کامل نر و ماده مربوط به قطعات بیرونی دستگاه تناسل  آنهاست که در انتهای قسمت زیرین شکم واقع است .  این قطعه  در حشرات  نر ساده است  و هیچ گونه تقسیم بندی در آن دیده نمی شود در حالی که در  حشرات ماده به 6 قسمت  بزرگ و دو (2) قسمت کوچک تقسیم می شود .
تخم حشره کروی و قطر آن یک میلیمتر است .  رنگ تخم  تازه سبز روشن است و روی تخم سوراخهای تنفسی (MICROPYLE) واقع است . رنگ  پوره های سن اول  بلافاصله بعد از خروج از تخم سبز بسیار روشن است که پس از چند ساعت متمایل به سیاه می شود .

از سن دوم به بعد رنگ اصلی پوره ها نمایان می شود . وجه تمایز پوره ها به خصوص  پوره های سنین 4 و 5 بسیار بارز است و بدین معنی که بال از سن چهارم  پورگی جوانه می زند و در سن پنجم مشخصتر می شود.
مناطق انتشار سن گندم در حال حاضر از طرف باختر به مرز های ایران با عراق  و ترکیه و از طرف خاور به مرز های کشور با افغانستان و پاکستان می رسد , به  عبارت  دیگر از مرز های غربی تا شرقی بجز کویرهای مرکزی  فلات ایران زیر پوشش این حشره قرار دارد . در شمال کشور این حشره به  جز در نوار ساحلی  دریای  خزر در بقیه  مناطق  فعالیت  خود  را گسترش داده است و تا مرزهای ترکمنستان , آذربایجان و ارمنستان پیش رفته است در جنوب کشور نیز فقط نوار ساحلی دریای عمان و خلیج فارس و قسمتی از جلگه خوزستان از حملات این آفت مصون مانده است .

انتشار سن گندم در ایران به 3 عامل اصلی زیر بستگی دارد:
1- وجود منابع غذایی
2 - وجود اماکن مناسب جهت دوره طولانی دیاپوز
3 – وجود شرایط اقلیمی مناسب جهت فعالیت آفت 

گیاهان میزبان سن گندم 
سن  گندم  عمدتا از گرامینه ها  تغذیه می کنند  ,  بخصوص از گندم و جو و چاودار و ذرت و نازک برگان و گیاهان وحشی دیگر مثل شاهدانه و علف های پهن برگ به عنوان میزبان  دوم که عمدتا شامل خار شتر می باشد و نیز بعضی درختان خزان کننده مثل درخت بلوط .
در طول دوره زیستی سن گندم فقط 1  تا 5/2  ماه  را به عنوان یک  حشره کامل بر روی گیاه سبز به  سر  می برد و  بقیه  سال را به حالت استراحت  در زیر پوشش  گیاهی  دامنه   تپه ها می گذرانند . این دوره استراحت شامل 2 فاز است
1- تابستان گذرانی در طول ماههای گرم و خشک آخر تابستان و پا ئیز
2- زمستان گذرانی در طول ماههای خیلی سرد و زمستان
جمعیت آفت در محلهای استراحت یا زمستانگذرانی  اغلب  خیلی کپه ای و مجتمع  هستند ,  با تراکم 10 تا 60 سن در هر متر مربع .کوهستانهای مخصوص زمستا نگذرانی آفت معمولا در
حدود 10 تا 20 کیلو متر از مزارع گندم فاصله دارند .اگر چه حشره می تواند تا مسافت  150
کیلومتری دورتر نیز پرواز کند و در بهار سن های بالغ زمستانگذران به پایین به سمت مزارع مهاجرت می کنند . مهاجرت می تواند متناوب صورت گیرد و حد اکثر در طول یک ماه کامل شود. بعد از تغذیه جفت گیری صورت می گیرد و سپس تخمریزی انجام می شود   , با  تکمیل سن پورگی و در نهایت ظهور حشره کامل نسل جدید یک نسل کامل تشکیل می شود .
*قابل ذکر است که اولین پیشتازها در اولین فرودها معمولا حشرات نر هستند

سیکل زندگی :
تخم ها در دسته های کوچک , معمولا 14 تایی روی برگهای گیاه در مناطق آلوده  گذاشته می شود . دوره رشد و نمو تخم ها که در eurygaster spp سبز رنگ هستند در شرایط مزارع و
در دمای 20 درجه سانتی گراد حدودا 9 تا 10 روز طول می کشد .بعد از تفرخ تخمها پوره ها
قبل از آنکه  به سمت  خوشه ها پراکنده شوند به  صورت دسته جمعی  در اطراف  پوسته های تخمشان باقی می مانند .  قبل از تبدیل شدن  به حشره کامل پوره ها  5  بار پوست اندازی  می کنند  و 4  سن پورگی هر  کدام حدود  4  روز طول می کشد و در حالیکه آخرین مرحله  رشد طولانی تر بوده  و در حدود 10 تا 11 روز به طول می انجامد . مراحل رشد و نمو از تخم  تا
حشره کامل حداقل 35 تا 37 روز و حداکثر 50 تا 60 روز بوده که بستگی به 2 فاکتور دارد:
1- دسترسی به غذا
2- شرایط آب و هوایی

تغذیه حشره:
پوره ها بیشتر عمرشان را روی ساقه  و خوشه غلات  سپری می کنند و در صو رت  گر می هوا قادرند  تغذیه خود را در طول شب انجام دهند .  با این وجود در طول گرمای  روز بیشتر
پوره ها در جستجوی پناهگاهی در برگهای پایین و یا در خاک هستند . 5 مرحله پورگی وجود دارد و سن های بالغ نسل جدید به بیشترین وزن نیاز دارند چرا که بقای انها در آینده بستگی به
ذخایر چربی دارد که انباشته اند .
در سنین آخر پوره ها تحرک کمتری دارند و اغلب به مدت  چند  ساعت بی حر کت باقی  می مانند در این مرحله اگر گندم ها زود برداشت شده باشند ,  این حشرات قادر نخواهند بود که به میزان کافی ذخیره چربی در بدنشان بسازند و این مسئله در بقاء آنها در آینده تاثیرزیادی دارد.

تغییرات جمعیت :
جمعیت سن گندم بوسیله :
- عوامل زنده: شامل شکارچی ها و پارازیتها
- عوامل غیر زنده: شامل عوامل اقلیمی , عملیات کشاورزی , و کاربرد آفتکش ها تنظیم می شود.
عوامل زنده:
سن های غلات اگر چه مورد حمله تعداد کثیری قرار می گیرند ولی در این میان شکارچیان  بند پا مانند عنکبوتها , سوسکها از خانواده carabidae  و مگس های    tachinid کلیدی تر هستند .اگر چه حشرات شکارچی دیگری مثل زنبورها, سن های nabidae و بالتوری ها نیز
می توانند تحت شرایط خاصی مهم باشند .  سن های  گندم  همچنین  مورد حمله  پارازیتهای اختصاصی تر قرار می گیرند گه مهمترین انها از  ( Hymenoptera )   بوده و تخم سن را پارازیته می کند و عوامل زنده دیگر شامل نماتد ها و میکروارگانیسم ها هستند که درمورده
آنها مطالعات و شواهد کمتری وجود دارد .

عوامل غیر زنده در کنترل جمعیت سن گندم:
1) اقلیم و هوا ( محیط )
به عوامل مختلفی مثل در دست بودن یا نبودن غذا , شرایط اقلیمی ,  کاربر د حشره کش ها  و
غیره به عنوان عوامل غیر زنده موثر بر دینامیسم جمعیت افت اشاره کرده اند.
الف – غذا
نا کافی بودن غذا اغلب می تواند عامل اصلی مرگ ومیر باشد .این رخداد در طول طغیانهای بزرگ و یا بعد از آن روی می دهد .  یعنی وقتی که سن های مادر مزارع گندم ر ا قبل از آن که گندم به خوشه بنشیند از بین می برند . بنابراین پوره ها قبل از بلوغ به دلیل عدم وجود غذا و یا عدم توانایی در ذخیره کردن چربی کامل در مراحل زمستانگذرانی می میرند .
ب – شرایط اقلیمی :
در بهار شرایط اقلیمی  بسیار مهم است چرا که اگر هوا سرد و مرطوب باشد مانعی جدی برای تولید مثل و بقای پوره ها ی  جوان محسوب می شود .
اگر غذای فراوان وجود داشته باشد و هوا مطلوب باشد این حشرات می توانند ذخایر چربی مورد نیاز خود را در طول 10 روز و یا کمی بیشتر انباشته نمایند   , با این وجود بارانهای سنگین می تواند تغذیه را کم کند یا مانع آن شود. این ذخایر چربی است که تعیین می کند چه
مسافتی را حشره می تواند به نواحی  زمستانگزرانی  مناسبتری مهاجرت کند و یا چه مدت   می تواند در اماکن تابستان گذران یا زمستان گذران زنده  بماند .  گفتنی است  که   سن گندم
یک حشره گرما وآفتاب دوست است و تمام مراحل زیستی  از قبیل مهاجرت  بهاره ,   بلوغ جنسی , تغذیه , تخمریزی , تفرخ تخمها و رشد و نمو پورگی و... اگر هوای گرم و مرطوب
و بادهای شدید وجود نداشته باشد با موفقیت بیشتری روی می دهد .  هوای نمناک  و بادهای شدید اثر نا مطلوب بر رشد و نمو جمعیت و در نتیجه بقای آنها دارد .
 ج – دما:
مطالعات در مورد واکنش  سن گندم  به  درجه  حرارت  نشان داده است  که  بسته  به حالت فیزیولوپیکی حشره از درجه حرارت 6 تا 25 درجه سیلیسیوس بصورت افزایشی  فعال  می شوند و بین 25 تا 37 درجه فعالیتشان کاهش می یابد و این در حالی است که در فاصله   37 تا  48  درجه  افزایش  فعالیت  مجدد  وجود  دارد  که به  این مقطع فعالیت  بیماریزایی   یا
Pathologic  activity    )  ) گویند . بعد از این مرحله و در درجه حرارت  حدود   5/49
درجه سیلیسیوس حشره می میرد . در نواحی ایران سن گندم حداکثر دمای 30 درجه و حداقل
دمای5/2- تا  3 -  درجه سانتی گراد را می تواند تحمل کند .
د –آب , باران و رطوبت نسبی :
حشره کامل نسل جدید می تواند بر روی گندم خشک تغذیه کرده و  آب  مورد  نیاز خود را به
صورت آب آزاد یا از طریق شیره گیاهی تا مین کند .  در صورت وجود غذا و عدم وجود آب
حشره 9 تا 10 روز بعد می میرد . گفتنی است که بارانهای سنگین مرگ و میر تخم ها و پوره
ها را افزایش می دهد .
ه – باد:
وقتی سن های با لغ برای  پرواز آماده شدند  و  در عین حال شرایط د ر مزارع  مناسب باشد  آنها شروع به پرواز مهاجرتی می کنند , باید توجه کرد که اکثریت سن ها شروع به پرواز در جهت  باد  می کنند  و اگر این جهت انها را به نواحی  مساعد  ببر  (  کوهستانها در مهاجرت تابستانی و دشتهای زیر کشت در بهار ) پرواز موفقیت امیز خواهد بود . در غیر این صورت
مرگ ومیر زیادی در نتیجه این پروازها حادث می شود که دلیلی است بر ضرورت مهاجرت آفت .

پیشگیری و کنترل :
به منظور پیشگیری و کنترل سن گندم از کاربرد مداوم  آفت کش ها در بلند  مدت  می بایست خوداری کرد . در اغلب آفات مثل  حشرات  –  کنه ها-  نماتدها  و  بیماری ها و علفهای هرز ثابت شده است که یک مدریت تلفیقی ,  شامل بکارگیری عملیات زراعی و  کنترل بیولوزیکی
می باشد .  آفت کش ها فقط  زمانی  به  کار  گرفته  می شوند که سایر روشهای کنترل  نتواند جمعیت آفت را به زیر سطح زیان اقتصادی پایین بیاورد .  بهترین  روش  برای  کنترل  آفت روشی است که بتواند بر مبنای  محاسبات اقتصادی قابل دوام  و بی خطر برای محیط  زیست
باشد .
1- کنترل زراعی:
این روش ها شامل مجموعه اقداماتی است که می تواند از طغیانهای جدی سن گندم بدون نیاز به کاربرد آفت کش جلوگیری کند و غالبا نقش پیشگیری دارند ,متنند:
- برداشت زود هنگام
- زود کاشتن ویا کاشت واریاته های مقاوم تر
- وجین کردن کامل علفهای هرز در تمام طول فصل
- تناوب کشت با محصولاتی غیر از غلات
- به زراعی در کشت غلات که باعث می شود گیاه بهترین رشد ونمو را داشته و در نتیجه زودتر برداشت شود .
2- کنترل بیولوزیکی :
به   دلیل اثرات  فوری و آشکار بسیاری از آفت کش ها ی در دسترس  ,   استراتزی  مبارزه بیولوزیک  در مقایسه با مزایای روش های شیمیایی کاملا مورد غفلت قرار گرفته است .
3 – کنترل شیمیایی :
به صورت کلی همه آفت کش ها اثر مرگ ومیر لازم روی سن گندم را دارند ولی کاربرد آفت
کشها همیشه با عث کاهش جمعیت سن  گندم نمی شود . از سم هایی  که برای  کنترل  این آفت استفاده می شود می توان پیرتروئیدهای مصنوعی  ما نند  دلتامترین  (   دسیس-  دلتا مترین و دلتارین ) به دلیل سمیت کم برای  پستانداران به  کار گرفته می شود  و  نیز از  آفت کش های متداول دیگر می توان  هیدروکربنهای کلره,   و ارگانوفسفاتها  مرگ ومیر بالا برای  سن گندم دارند .
باید دقت شود  که  اگر  کاربرد  سموم در زمان  مناسب از  نظر شرایط  آب و هوایی صورت نگیرد اثرات لازم را نخواهد داشت و سم پاشی باید تکرار شود .
به طور کلی حشرات کوچکتر خیلی راحتر توسط  یک  حشره کش  کشته  می شوند  ,  بهترین
زمان سم پاشی در سن های غلات به خصوص سن گندم وقتی است که پوره های جوان شروع به تفرخ می کنند . باید توجه کرد که سن های بالغ زمستان گذران در صورت داشتن تراکم بالا
باید قبل از جفتگیری کنترل شوند .

منابع :
1- عبد الهی , غلام عباس , رهیافتی تحلیلی بر مدریت سن گندم در ایران , نشر آزمون کشاورزی , چاپ اول – 1383
2- رجبی , غلامرضا , اکولوزی سن های زیان آور گندم و جو در ایران , سازمان تحقیقات –آموزش و ترویج کشاورزی , چاپ اول 1379
3- افشار, جلال,  1312- نشو ونما- طرز زندکی و اکولوزی سن در ایران ,سازمان چاپ و انتشارات کیهان .
4- رجبی , غلامرضا, علل بنیادی گسترش و طغیان سن گندم در سالهای اخیر,از انتشارات موسسه تحقیقات آفات و بیماری های گیاهی .

نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٢ خرداد ۱۳۸٧
علوم خاک و آب 1384; 19(1):1-8.
 
تاثیر سطوح مختلف پتاسیم و عناصر کم‌ مصرف بر روی عملکرد ارقام پیشرفته گندم نان
 
لطف الهی محمد,ملکوتی محمدجعفر,بازرگان کامبیز
 
 
 

به منظور بررسی‌ کاربرد مقادیر‌ مختلف‌ پتاسیم به همراه عناصر کم مصرف برعملکرد

سه‌ رقم‌ گندم (Triticum aestivum L.)‌ مهدوی (M-70-12)، شیراز (M75-10) و پیشتاز

 (M-75-7) این‌ تحقیق‌ با 6 تیمارکودی در دو سال زراعی 79-78 و80-1379 در خاکهای

 کرج بافت سبک انجام گرفت. تیمار اول= مصرف کود مطابق عرف زارعین

 (اوره + سوپر فسفات تریپل)؛ تیمار دوم= تیمار اول + مصرف پتاسیم بر مبنای آزمون

 خاک از منبع سولفات پتاسیم؛ تیمار سوم= تیمار اول + مصرف پتاسیم دو برابر

 توصیه کودی از منبع سولفات پتاسیم؛ تیمار چهارم= تیمار اول + کودهای محتوی

عناصر کم مصرف؛ تیمار پنجم= تیمار دوم + کودهای محتوی عناصر کم مصرف و

 تیمار ششم= تیمار سوم + کودهای محتوی عناصر کم مصرف. در این مطالعه

از طرح کرتهای خرد شده با 54 واحد استفاده گردید. نسبتهای مختلف کودی

در کرتهای فرعی و ارقام گندم در کرتهای اصلی قرار گرفتند. اوره‌ به‌ مقدار 300 کیلوگرم

درهکتار،  فسفات‌ آمونیم‌100 کیلوگرم‌ در هکتار و سولفات پتاسیم‌ در

دو مقدار K1250 و K2  500 کیلوگرم‌ در هکتار مصرف‌ گردید. کودهای محتوی عناصر

 کم مصرف شامل روی‌، منگنز، آهن، مس‌ و بور براساس‌ آزمون‌ خاک‌ مصرف‌ گردید.

 عملکرد گندم اندازه گیری شده و نتیجه مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. باتوجه‌ به‌ نتایج

بدست‌ آمده در سال اول رقم پیشتاز در تیمار چهارم بهترین عملکرد دانه (5700 کیلوگرم

 در هکتار) را داشت. از لحاظ وزن‌ کل‌ اندام‌ هوائی‌ نیز رقم پیشتاز بهترین‌ بود ولی‌

ما بین‌ سه‌ رقم ‌اختلاف‌ معنی‌ داری‌ در سطح‌5 درصد مشاهده نگردید. در سال دوم

بیشترین عملکرد کل در رقم مهدوی (6660 کیلوگرم در هکتار) از تیمار سوم، در

رقم‌های پیشتاز و شیراز به ترتیب 8550 و8610  کیلوگرم در هکتار از تیمارهای

 دوم و سوم عاید گردید که در سطح 5% با شاهد اختلاف معنی‌داری نشان داد.

در سال دوم بهترین‌ تیمار کودی‌در رابطه با درصد پروتئین (84/14) در رقم شیراز

با تیمار دوم و در رقم مهدوی با تیمار ششم (57/14) و در رقم پیشتاز (53/13)

 با تیمار پنجم بدست آمده با توجه به میانگین نتایج دو ساله مشاهده ‌گردید که

 ارقام مختلف عکس العمل‌های متفاوتی را نسبت به عناصر غذایی از خود نشان دادند.

 بنابراین موضوع کودپذیری ارقام مختلف باید بیشتر مورد توجه قرار گیرد و در هر حال

 رعایت اصول مصرف بهینه کودی در تمامی ارقام پیشرفته گندم الزامی است. انجام

 تحقیقات بیشتر در این زمینه برای انتخاب کاراترین رقم در خاکهای بافت سبک

 پیشنهاد می شود.

 

 
کلید واژه: ارقام، گندم، پتاسیم، کم مصرف، عملکرد، درصد پروتیین
 
 
نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٢ خرداد ۱۳۸٧
علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی پاییز 1380; 5(3):33-47.
 

مقایسه موفقیت واحدهای مکانیزه تعاونی های روستایی، تعاونی های تولید

و شرکت های مکانیزه استان فارس

 
آزادی حسین,کرمی عزت اله
 
 
 

تعاونی، یکی از تشکل هایی است که به سبب پیشرفت ها و موفقیت های

 درخشانش، به عنوان نهادی که در پاسخ گویی به دشواری های بنیادین توسعه

تلاش دارد، همواره مورد توجه کشورهای گوناگون قرار گرفته است. روند تکاملی

 راه اندازی این نهادها و فلسفه وجودی تشکیل آنها، همگام با نظریات توسعه و

 به منظور پاسخ گویی به اهداف اساسی آن نضج یافته است، چنان که برداشت

ناقص و نگرش بسته و ابتدایی از این نهادها به عنوان تشکل هایی وابسته و دولتی،

که فلسفه وجودی آنها غالبا در چارچوب افزایش تولید مطرح می شد، کم کم جای

خود را به نهادهایی مردمی و مستقل، با زیربنای فلسفی همکاری و برابری اعضا داده،

 و بدین ترتیب پاسخ گویی به اهداف جدید توسعه را در اولویت قرار داده است. پژوهش

 حاضر، با هدف تعیین میزان موفقیت تشکل های مکانیزاسیون استان فارس

(شامل 12 شرکت مکانیزه، 24 تعاونی روستایی و 8 تعاونی تولید) در دست یابی

 به اهداف کهن و جدید توسعه، با بهره گیری از روش پژوهش پیمایشی انجام گردید.
نتایج نشان داد که واحدهای مکانیزه تعاونی های تولید در ایجاد درآمد بیشتر برای

 کشاورز، همکاری افراد روستایی در سطح جامعه، افزایش برابری و رفاه شغلی،

در مقایسه با دیگر تشکل ها، موفقیت بیشتری نشان می دهند، در حالی که

شرکت های مکانیزه بیشترین انعطاف پذیری و مشارکت را در تصمیمات مربوط به

 انجام فعالیت های کشاورزی و نیز نحوه پرداخت اجرت میان تشکل های گوناگون

 دارا می باشند. به سخن دیگر، تعاونی های تولید در مجموع توانسته اند در دست یابی

 به اهداف توسعه (افزایش درآمد،مشارکت بیشتر، کاهش نابرابری و افزایش رفاه)

 موفقیت بیشتری کسب نمایند. پس از این واحدها،شرکت های مکانیزه قرار دارند.

 در هر حال، تعاونی های روستایی پایین ترین سطح موفقیت را نشان دادند.

 
کلید واژه: توسعه روستایی، تعاونی روستایی، تشکل روستایی، مقایسه تشکل ها، مکانیزاسیون
 
 
نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٢ خرداد ۱۳۸٧
علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی تابستان 1380; 5(2):195-208.
 
بررسی آسیب های مکانیکی پنج نوع ماشین سیب زمینی کن در منطقه فریدن اصفهان
 
همت عباس,تاکی اورنگ
 
 
 

هر گونه نیروی مکانیکی وارده به غده های سیب زمینی در حین برداشت می تواند

 موجب آسیب های مکانیکی به غده ها گردد. از بین بردن قسمت های هوایی بوته ها

 مدتی پیش از برداشت، در بهبود خواص رئولوژیک غده ها و کاهش آسیب های

مکانیکی موثر است. به منظور بررسی اثر ماشین های سیب زمینی کن زنجیر نقاله ای

 و غربال لرزشی بر افت کمی (غده ها برداشت نشده، مدفون شده، بریده شده

و له شده) و کیفی (آسیب های مکانیکی) غده های سیب زمینی، و مطالعه تاثیر

 از بین بردن و نبردن قسمت های هوایی گیاه دو هفته قبل از برداشت بر کاهش

 آسیب های مکانیکی، آزمایش هایی در منطقه فریدن اصفهان انجام گرفت. دو تیمار

 از بین بردن یا نبردن قسمت های هوایی بوته سیب زمینی پیش از برداشت، با پنج

ماشین سیب زمینی کن (به ترتیب با زنجیر نقاله بلند با تکان دهنده، با زنجیر نقاله

 دو قسمتی با تکان دهنده، با زنجیر نقاله یک قسمتی با تکان دهنده، با زنجیر نقاله

 یک قسمتی بدون تکان دهنده، و سیب زمینی کن غربال لرزشی) با کارگیری طرح

بلوک های نواری در چارچوب بلوک های کامل تصادفی در چهار تکرار ارزیابی شد.

رقم مارفونا در مزرعه کاشته شده بود.
نتایج نشان داد که از میان پارامترهای مربوط به افت کمی محصول، تنها در عملکرد

ماشین های مورد آزمایش در درصد غده های کنده نشده و مدفون شده تفاوت معنی دار

 وجود داشت. وجود دیسک های کناری و یا چرخ های تثبیت عمق در سیب زمینی کن

 و تنظیم غلط ماشین، در ایجاد این افت های کمی موثر بود. مقایسه ماشین

 سیب زمینی کن با غربال لرزشی، با دستگاه های سیب زمینی کن با غربال

 زنجیر نقاله ای نشان داد که این دستگاهی است با توانایی غربال کنندگی کم،

 در نتیجه غده ها مدت زیادی برای غربال شدن روی آن حرکت می کنند. این امر باعث

 می گردد که درصد غده های سالم در این ماشین کمترین، و درصد غده های مدفون

 شده بیشترین باشد. عملیات سرزنی در کاهش آسیب به عمق کمتر از سه میلی

متر موثر بود. اگرچه سیب زمینی کن با زنجیر نقاله یک قسمتی بدون تکان دهنده دارای

 کمترین شاخص آسیب مکانیکی بود، ولی میان سیب زمینی کن های زنجیر نقاله ای

 آزمایش شده نیز تفاوت معنی داری در سطح پنج درصد وجود نداشت.

 

کلید واژه: برداشت مکانیزه سیب زمینی، سیب زمینی کن زنجیر نقاله ای،

سیب زمینی کن غربال لرزشی، آسیب های داخلی و خارجی

 
 
نویسنده: سجاد - چهارشنبه ٢٢ خرداد ۱۳۸٧

علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی پاییز 1383; 8(3):193-206.
 
کنترل بیولوژیکی و زراعی بیماری نقطه سیاه سیب زمینی
 
نصراصفهانی مهدی,مرتضوی بک احمد
 
 
 

بیماری نقطه سیاه سیب زمینی یک بیماری قارچی بوده

 و عامل ایجاد آن Colletotrichum coccodes (syn. C.atramentarim) است که با تولید آسروول به صورت نقاط سیاه رنگ

روی قسمت های زیرزمینی گیاه آلوده بالاخص ساقه زیرزمینی

 ظاهر می گردد. بررسی ها نشان داد که بیماری معمولا در اواسط فصل

 ایجاد شده و تا اواخر فصل ادامه و گسترش می یابد. برای تعیین میزان

 آلودگی سیب زمینی به بیماری نقطه سیاه و نیز اثر کشت سایر

 محصولات قبل از سیب زمینی روی این بیماری در منطقه فریدن

 اصفهان بازدیدهایی از مزارع مورد کشت سیب زمینی به عمل آمد.
نتایج مشخص نمود که میانگین آلودگی گیاهان سیب زمینی مورد

کشت در این منطقه 39.86 درصد است. تجزیه داده های حاصل از

بررسی های زراعی در منطقه نشان داد که آیش یک ساله از کمترین

 آلودگی به ترتیب در مقایسه با کشت گندم، یونجه و جو برخوردار است.

بررسی مبارزه بیولوژیکی بیماری نقطه سیاه قالب یک طرح بلوک های

کامل تصادفی با استفاده از اسپور قارچ آنتاگونیست

Trichoderma harizanum  در آغشتن غده های بذری سیب زمینی،

افزودن آن در ردیف های کشت با سه غلظت متفاوت و نیز تلفیق آغشتن

 غده های بذری و افزودن اسپور در ردیف های کشت غده های سیب زمینی

 نشان داد که قارچ آنتاگونیست موجب کاهش بیماری نقطه سیاه

سیب زمینی شده است. هر چند کمترین آلودگی در تیمار تلفیقی آغشتن

 غده های بذری و افزودن اسپور قارچ آنتاگونیست به خاک در مقایسه با سایر

تیمارها بود. البته میزان کاهش بیماری بستگی به روش کاربرد و مقدار اسپور

مورد استفاده داشته است. بررسی تعداد ساقه، اوزان تر و خشک، رشد طولی

 گیاه و میزان محصول نشان داد که این قارچ آنتاگونیست موجب ازدیاد رشد

و نمو گیاه سیب زمینی و هم چنین محصول آن شده است. بررسی و مقایسه

 حساسیت 24 رقم سیب زمینی تجاری به بیماری نقطه سیاه معلوم داشت

که ارقام مورد بررسی واکنش های متفاوت و معنی داری نسبت به بیماری از

خود نشان می دهند. به طوری که رقم دزیزه کمترین آلودگی را داشته و پس

 از آن به ترتیب ارقم اسکورت، کیزر، کاسموس، کارلیتا و مورن با اختلاف بسیار

کمی واقع شدند. بیشترین آلودگی روی رقم ماریجک دیده شد و پس از آن ارقام

 کوزیما و مونالیزا قرار گرفتند و بقیه ارقام در حد فاصل این دو طیف واقع شدند.

 

کلید واژه: سیب زمینی، نقطه سیاه، Colletotrichum coccodes، ارقام سیب زمینی

، مبارزه بیولوژیک، به زراعی

 
 

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱۳ خرداد ۱۳۸٧

Fennel

From Wikipedia, the free encyclopedia

This is an old revision of this page, as edited by AlexGWU (Talk | contribs) at 03:03, 15 April 2008. It may differ significantly from the current revision.
Jump to: navigation, search
Fennel
Fennel in flower
Fennel in flower
Scientific classification
Kingdom: Plantae
Division: Magnoliophyta
Class: Magnoliopsida
Order: Apiales
Family: Apiaceae (Umbelliferae)
Genus: Foeniculum
Species: F. vulgare
Binomial name
Foeniculum vulgare
Mill.

Fennel (Foeniculum vulgare) is a plant species in the genus Foeniculum (treated as the sole species in the genus by most botanists). It is a hardy, perennial, umbelliferous herb, with yellow flowers and feathery leaves, grows wild in most parts of temperate Europe, but is generally considered indigenous to the shores of the Mediterranean, whence it spreads eastwards to India. It has followed civilization, especially where Romans have colonized, and may be found growing wild in many parts of the world upon dry soils near the sea-coast and upon river-banks.[1] It is a member of the family Apiaceae. It is a highly aromatic and flavorful herb with culinary and medicinal uses, and is one of the primary ingredients of absinthe. Fennel is used as a food plant by the larvae of some Lepidoptera species including the Mouse Moth and the Anise Swallowtail.

Contents

[hide]

Appearance

Fennel is a perennial herb, meaning that it grows year-round. It is erect, glaucous green, and grows to heights of up to 2.5 m, with hollow stems. The leaves grow up to 40 cm long; they are finely dissected, with the ultimate segments filiform, about 0.5 mm wide. Its leaves are similar to those of dill, but thinner. The flowers are produced in terminal compound umbels 5–15 cm wide, each umbel section having 20–50 tiny yellow flowers on short pedicels. The fruit is a dry seed from 4–10 mm long, half as wide or less, and grooved.[2]

Cultivation and uses

Florence fennel bulbs
Florence fennel bulbs
Fennel, bulb, raw
Nutritional value per 100 g (3.5 oz)
Energy 30 kcal   130 kJ
Carbohydrates     7.29 g
- Dietary fiber  3.1 g  
Fat 0.20 g
Protein 1.24 g
Thiamin (Vit. B1)  0.01 mg   1%
Riboflavin (Vit. B2)  0.032 mg   2%
Niacin (Vit. B3)  0.64 mg   4%
Pantothenic acid (B5)  0.232 mg  5%
Vitamin B6  0.047 mg 4%
Folate (Vit. B9)  27 μg  7%
Vitamin C  12 mg 20%
Calcium  49 mg 5%
Iron  0.73 mg 6%
Magnesium  17 mg 5% 
Phosphorus  50 mg 7%
Potassium  414 mg   9%
Zinc  0.20 mg 2%
Manganese 0.191 mg  
Percentages are relative to US
recommendations for adults.
Source: USDA Nutrient database

Fennel is widely cultivated, both in its native range and elsewhere, for its edible, strongly-flavoured leaves and seeds. The flavour is similar to that of anise and star anise, though usually not as strong.[3]

The Florence fennel (Foeniculum vulgare Azoricum Group; syn. F. vulgare var. azoricum) is a Cultivar Group with inflated leaf bases which form a bulb-like structure. It is of cultivated origin,[4] and has a mild anise-like flavour, but is more aromatic and sweeter. Its flavour comes from anethole, an aromatic compound also found in anise and star anise. Florence fennel plants are smaller than the wild type and have inflated leaf bases which are eaten as a vegetable, both raw and cooked. There are several cultivars of Florence fennel, which is also known by several other names, notably the Italian name finocchio. In North American supermarkets, it is often mislabelled as "anise".

Fennel has become naturalised along roadsides, in pastures, and in other open sites in many regions, including northern Europe, the United States, southern Canada and in much of Asia and Australia. It propagates well by seed, and is considered an invasive species and a weed in Australia and the United States[5] (see Santa Cruz Island).

Florence fennel was one of the three main herbs used in the preparation of absinthe, an alcoholic mixture which originated as a medicinal elixir in Switzerland and became, by the late 19th century, a popular alcoholic drink in France and other countries. Due to the belief that absinthe possessed psychoactive properties beyond those of alcohol, it was banned in most countries by 1915, but a recent relaxation of laws governing its production, importation and sale has caused a moderate resurgence in modern day consumption. Fennel itself is known to be a stimulant,[6] although many modern preparations marketed under the name "absinthe" do not make use of it.

Culinary uses

Fennel, from Koehler's Medicinal-plants (1887)
Fennel, from Koehler's Medicinal-plants (1887)
Fennel seeds
Fennel seeds

The bulb, foliage, and seeds of the fennel plant are widely used in many of the culinary traditions of the world. Fennel pollen is the most potent form of fennel, but also the most expensive. Dried fennel seed is an aromatic, anise-flavoured spice, brown or green in colour when fresh, slowly turning a dull grey as the seed ages. For cooking, green seeds are optimal.[3] The leaves are delicately flavored and similar in shape to those of dill. The bulb is a crisp, hardy root vegetable and may be sauteed, stewed, braised, grilled, or eaten raw.

Fennel seeds are sometimes confused with those of anise, which are very similar in taste and appearance, though smaller. In India, it is common to chew fennel seed (or saunf) as a mouth-freshener. Fennel is also used as a flavouring in some natural toothpaste. Some people employ it as a diuretic. Others use it to improve the milk supply of breastfeeding mothers, but it has shown neurotoxicity in certain cases where the mother ingested it as an herbal tea to enhance her breast milk.[7]

Fennel is most prominently featured in Italian cuisine, where bulbs and fronds appears both raw and cooked in side dishes, salads, pastas, and risottos. Fennel seed is a common ingredient in Italian sausages and meatballs and northern European rye breads.

Many cultures in the Indian subcontinent and the Middle East incorporate fennel seed into their culinary traditions. It is an essential ingredient in the Bengali/Oriya spice mixture panch phoron and in Chinese five-spice powders. It is known as saunf or mauti saunf in Hindi and Urdu, mouri in Bengali, shombu or peruncheeragam in Tamil language, variyali in Gujarati, and barishap in the malay language.

Many egg, fish, and other dishes employ fresh or dried fennel leaves. Florence fennel is a key ingredient in some Italian and German salads, often tossed with chicory and avocado, or it can be braised and served as a warm side dish. It may be blanched or marinated, or cooked in risotto. In all cases, the leaves lend their characteristically mild, anise-like flavour.

Medicinal uses

Fennel seeds close-up
Fennel seeds close-up

Fennel contains anethole, which can explain some of its effects: it, or its polymers, act as phytoestrogens.[8] On account of its aromatic and carminative properties, Fennel is chiefly used medicinally with purgatives to allay their side effects and for this purpose forms one of the ingredients of the well-known compound Liquorice Powder. Fennel water has properties similar to those of anise and dill water: mixed with sodium bicarbonate and syrup, these waters constitute the domestic 'Gripe Water,' used to correct the flatulence of infants. Essential oil of Fennel has these properties in concentration. Fennel tea, formerly also employed as a carminative, is made by pouring boiling water on a teaspoonful of bruised Fennel seeds. Syrup prepared from Fennel juice was formerly given for chronic coughs. Fennel is also largely used for cattle condiments. It is one of the plants which is said to be disliked by fleas, and powdered Fennel has the effect of driving away fleas from kennels and stables. [9]

Etymology and history

Closeup of wild fennel flowers
Closeup of wild fennel flowers

The word fennel developed from the Middle English fenel or fenyl, which came from the Anglo-Saxon fenol or finol, which in turn came from the Latin feniculum or foeniculum, the diminutive of fenum or faenum, meaning "hay". The Latin word for the plant was ferula, which is now used as the genus name of a related plant.

In Ancient Greek, fennel was called marathon (μάραθον), and is attested in Linear B tablets as ma-ra-tu-wo. John Chadwick notes that this word is the origin of the place name Marathon (meaning "place of fennel"), site of the Battle of Marathon in 490 BC; however, Chadwick wryly notes that he has "not seen any fennel growing there now".[10] In Greek mythology, Prometheus used the stalk of a fennel plant to steal fire from the gods. Also, it was from the giant fennel, Ferula communis, that the Bacchanalian wands of the god Dionysus and his followers were said to have come.[11]

In medieval times fennel was used in conjunction with St John's wort to keep away witchcraft and other evil things. This practice may have originated from fennel's use as an insect repellent.[citation needed]

Fennel is thought to be one of the nine herbs held sacred by the Anglo-Saxons. (The other eight are not entirely certain, but were probably mugwort (Artemisia vulgaris), greater plantain (Plantago major), watercress (Nasturtium officinale), wild chamomile (Matricaria recutita), stinging nettle (Urtica dioica), crab apple (Malus sylvestris), chervil (Anthriscus cerefolium), and viper's bugloss (Echium vulgare).)

Production

India is leader in production of Fennel followed by Syrian Arab Republic.

Top Ten Fennel Producers — 2005
CountryProduction (Int $1000)FootnoteProduction (MT)Footnote
Flag of India India 59,375 C 110,000 F
Flag of Syria Syria 56,676 C 105,000 F
Flag of the People's Republic of China People's Republic of China 18,352 C 34,000 F
Flag of Mexico Mexico 17,543 C 32,500 F
Flag of Iran Iran 16,193 C 0,000 F
Flag of Bulgaria Bulgaria 13,494 C 25,000 F
Flag of Morocco Morocco 12,415 C 23,000 F
Flag of Egypt Egypt 11,875 C 22,000 F
Flag of Turkey Turkey 6,639 C 12,300 F
Flag of Canada Canada 5,398 C 10,000 F
No symbol = official figure,F = FAO estimate, * = Unofficial figure, C = Calculated figure;

Production in Int $1000 have been calculated based on 1999-2001 international prices
Source: Food And Agricultural Organization of United Nations: Economic And Social Department: The Statistical Devision

 

References

Wikimedia Commons has media related to:
  1. ^ botanical.com - A Modern Herbal | Fennel
  2. ^ Blamey, M. & Grey-Wilson, C. (1989). Flora of Britain and Northern Europe. ISBN 0-340-40170-2
  3. ^ a b Katzer's Spice Pages: Fennel (Foeniculum vulgare Mill.)
  4. ^ Germplasm Resources Information Network: Foeniculum vulgare
  5. ^ Common Fennel
  6. ^ Database Entry: Fennel - Foeniculum vulgare, Fennel - Foeniculum vulgare, Fennel - Foeniculum vulgare
  7. ^ Rosti, L. A. Nardini, M. Bettinelli, and D. Rosti. Toxic effects of a herbal tea mixture in two newborns. Acta Paediatrica. Vol. 83, 1994:683
  8. ^ Fennel and anise as estrogenic agents, J. Ethnopharmacology PMID 6999244
  9. ^ botanical.com - A Modern Herbal | Fennel
  10. ^ John Chadwick, The Mycenaean World (Cambridge: University Press, 1976), p. 120
  11. ^ Liddell and Scott, A Greek-English Lexicon, s.v.

External links

نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٦ اردیبهشت ۱۳۸٧
نهال و بذر شهريور 1386; 23(2):217-232.
 
اثر تراكم و آرايش كاشت بر عملكرد ذرت دانه اي رقم سينگل كراس 700
 
رفيعي مسعود*
 

* بخش تحقيقات اصلاح و تهيه نهال و بذر، مرکز تحقيقات کشاورزي و منابع طبيعي لرستان،

 خرم آباد

 
 

به منظور تعيين تراكم و آرايش كاشت مناسب ذرت رقم KSC700 آزمايشي با استفاده

 از طرح بلوك هاي كامل تصادفي به صورت استريپ پلات- فاكتوريل با چهار تكرار طي

دو سال زراعي (3-1382) در شرايط آب و هوايي خرم آباد به اجرا درآمد. دو فاصله رديف

 60 و 75 سانتي متر در كرت هاي افقي و دو تيمار الگوي كاشت يك و دو رديف روي

پشته و تراكم در چهار سطح 95, 80, 65 و 120 هزار بوته در هكتار به صورت فاكتوريل

 در كرت هاي عمودي مورد بررسي قرار گرفتند. نتايج نشان داد كه با الگوي كاشت

دو رديفه امكان افزايش تراكم وجود دارد به طوري كه آرايش كاشت دو رديفه با فاصله

 رديف كاشت 75 سانتي متر و تراكم 95 هزار بوته در هكتار با 12.24 تن در هكتار عملكرد

 دانه برتري معني داري نسبت به ساير تيمارها داشت. در آرايش كاشت يك رديفه،

فاصله رديف 60 سانتي متر با تراكم 80 هزار بوته در هكتار با عملكرد 10.9 تن در هكتار

 در مرتبه بعدي قرار گرفت.
 
كليد واژه: ذرت، تراكم و آرايش كاشت، عملکرد
 
 
نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٦ اردیبهشت ۱۳۸٧
 

اثرات تنش خشكي، مقادير فسفر و روي بر توزيع عمودي سطح برگ، نفوذ نور

 در سايه اندازه و رابطه آن ها با عملكرد دانه ذرت (Zea mays L.)

 
رفيعي مسعود,كريمي مهدي,نورمحمدي قربان,ناديان حبيب اله
 
 
 

سطح برگ وتوزيع آن در سايه اندازه گياه ذرت (Zea mays L.) تعيين کننده نفوذ نور

براي فتوسنتز مي باشد که تحت تاثير ميزان رطوبت وعناصر غذايي موجود درخاک

 قرار مي گيرند. بدين منظور تحقيقي با سه ميزان تنش خشکي از طريق آبياري

 بر اساس رسيدن رطوبت خاک به 70(I70) ، 60 (I60) ، (I50) 50 درصد ظرفيت مزرعه (FC)

به عنوان سطوح فاکتور اصلي و عناصر روي در سه ميزان صفر(Zn0) ،

10 (Zn10)10  و  (Zn20)20 کيلوگرم در هکتار Zn و فسفر در دو ميزان صفر (P0)  و

  (P150)150 کيلوگرم در هکتار P2 O5 در قالب طرح بلوک هاي کامل تصادفي به صورت

 اسپليت - پلات فاکتوريل با چهار تکرار به اجرا گذاشته شد. منحني پلي نوميال

زنگوله اي شکل رابطه ميان سطح تک برگ و تعداد برگ را با بيشترين تراکم سطح برگ

 در بخش مياني سايه انداز منعکس نمود. رابطه ميان شاخص سطح برگ (LAI) و ارتفاع

 گياه در زمان ظهور گل تاجي نيز از يک معادله درجه سه پلي نوميال (R2?0.95) پيروي

 نمود. نتايج نشان داد که تنش خشکي موجب کاهش سطح تک برگ، تعداد نهائي

 برگ و شاخص سطح برگ در ذرت مي گردد. با افزايش تنش خشکي، درصد نفوذ

نور (PAR) به کف سايه انداز گياهي به طور معني داري افزايش يافت. مصرف بيش

 از حد فسفر نيز تاثيري مشابه تنش خشکي ولي با شدت کمتر بر صفات ياد شده

داشت. اختلاف معني داري ميان سطوح روي مشاهده نشد و اثرات متقابل نيز براي

 هيچ يک از صفات معني دار نبود. رابطه خطي قوي ميان عملکرد دانه با شاخص سطح

 برگ کل، زير بلال و بالاي بلال و هم چنين درصد جذب نور در سايه اندازه ذرت در زمان

 ظهور گل تاجي مشاهده شد.
 
كليد واژه: ذرت، توزيع سطح برگ، تششع فعال فتوسنتزي، تنش خشكي، فسفر، روي
نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٦ اردیبهشت ۱۳۸٧
تحقيقات ژنتيك و اصلاح گياهان مرتعي و جنگلي ايران 1383; 12(3):317-326.
 

اثر تنش كمبود آب بر هيدرات هاي كربن غيرساختماني در گونه هاي

 Onobrychis viciifolia و Onobrychis radiate

 
رامك پروين*,خاوري نژاد رمضان علي,حيدري شريف آبادي حسين,رفيعي مسعود
 
* مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي استان لرستان، خرم آباد،
 
 

تغييرات هيدرات هاي كربن غيرساختماني با استفاده از طرح كاملا تصادفي به صورت

 فاكتوريل شامل تيمار تنش كمبود آب از طريق آبياري بر اساس كسري از درصد رطوبت

 ظرفيت مزرعه در سه سطح (50، 75 و 100 ظرفيت مزرعه) طي دوره هاي رويشي و

زايشي در گونه هاي O. viciifolia و O. radiate در شرايط گلخانه بررسي و مقايسه شد.

 حداكثر دماي گلخانه 38 درجه سانتيگراد و دماي حداقل 14 درجه سانتيگراد بود.

تيمارهاي تنش 40 روز پس از كاشت اعمال شد.
بر اساس نتايج گونه O. viciifolia قادر به تحمل سطح تن FC 50% نبود، در حالي كه

گونه O. radiate به راحتي اين سطح از تنش را تحمل كرد. بررسيهاي بيوشيميايي

 نشان داد كه ميزان قندهاي محلول در ريشه و اندام هوايي در هر دو گونه با افزايش

 شدت تنش، نسبت به شاهد افزايش داشت، در حالي كه ميزان نشاسته با افزايش

 شدت نسبت به شاهد كاهش نشان داد. مقايسه دو گونه O. viciifolia و O. radiate

 نشان داد كه گونه O. radiate به هنگام تنش ميزان قند محلول بيشتري داشت و از اين

نظر با گونه O. viciifolia تفاوت معني داري را نشان داد، بنابراين، نتايج اين بررسي را

مي توان در مطالعات اصلاحي و گزينش در جهت افزايش مقاومت به خشكي در گياهان

 بكار گرفت.
 

كليد واژه: هيدرات هاي كربن غيرساختماني، قندهاي محلول، نشاسته، رطوبت مزرعه و تنش

 كمبود آب

 
 
نویسنده: سجاد - دوشنبه ۱٦ اردیبهشت ۱۳۸٧
17 : علوم كشاورزي ايران 1383; 35(1):235-243.
 
اثرات تنش خشكي و مقادير روي و فسفر بر غلظت و كل جذب عناصر در ذرت
 
رفيعي مسعود*,ناديان حبيب اله,نورمحمدي قربان,كريمي مهدي
 
* استان لرستان
 

 عملكرد دانه در گياه ذرت (Zea mays L) كه متاثر از ساير صفات زراعي ميباشد، شديدا

تحت تاثير عوامل محيطي قرار ميگيرد. تنش خشكي و عناصر غذايي از مهمترين اين عوامل

 ميباشند. بدين منظور تحقيقي با سه سطح تنش خشكي از طريق دور آبياري براساس

I__70)70 ، (I__60)60 ) و I__50)50 ) درصد FC، به عنوان سطوح فاكتور اصلي و عناصر

 روي در سه سطح

 صفر Zn__0) ، (Zn__10)10 ) و Zn__20)20) كيلو گرم در هكتار zn از منبع سولفات روي

 و فسفر در دو سطح صفر (P__0) و P__150)150) كيلوگرم در هكتار p2o5 در قالب طرح

بلوك‌هاي كامل تصادفي به صورت اسپليت پلات- فاكتوريل در چهار تكرار و طي دو سال به

اجرا گذاشته شد. صفات اندازه گيري شده شامل غلظت فسفر، روي، آهن، منگنز و مس

 در برگ پرچم و دانه و همچنين كل جذب عناصر در دانه بود. نتايج نشان داد كه تنش خشكي

 موجب كاهش غلظت عناصر در برگ پرچم گرديد، ليكن به دليل افت شديد عملكرد دانه ناشي

 از تنش خشكي، غلظت اين عناصر در دانه افزايش و كل جذب عناصر در دانه كاهش يافت.

 مصرف بيش از حد فسفر موجب افزايش غلظت آن در برگ پرچم گرديد، ليكن غلظت ساير

عناصر را كاهش داد. كاربرد روي غلظت اين عنصر در برگ پرچم و دانه ذرت را به طور معني

 داري افزايش داد.

 
كليد واژه: ذرت، تنش خشكي، فسفر، روي، آهن، منگنز، مس
 
 
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۱٠ اردیبهشت ۱۳۸٧

 گیاهان دارویی زمستان 1384; 5(17):7-15.

     بررسی تغییرات کمی و کیفی اسانس گیاهان آویشن (.Thymus vulgaris L) و ترخون (.Artemisia racunculus L) در اندام‌های خشک و تر گیاه

     یزدانی داراب*,شهنازی سحر,جمشیدی امیرحسین,رضازاده شمس علی,مجاب فراز

    * پژوهشکده گیاهان دارویی جهاددانشگاهی، تهران، خیابان انقلاب اسلامی، خیابان قدس، خیابان بزرگمهرغربی، شماره 97      

مقدمه: گیاه آویشن (Thymus vulgaris L.) متعلق به خانواده Lamiaceae می‌باشد که در ایران 14 گونه معطر و چند ساله دارد. گیاه ترخون نیز با نام علمی Artemisia dracunculus L. متعلق به خانواده Asteraceae است که در ایران 34 گونه علفی و چندساله دارد. این دو گونه به صورت خودرو در ایران وجود نداشته بلکه به صورت کاشته شده و زراعی وجود دارند. با توجه به کاربرد وسیع اسانس این دو گونه در صنایع مختلف، تاثیر میزان رطوبت گیاه در هنگام اسانس‌گیری بر روی راندمان تولید اسانس و اجزای آن از اهمیت خاصی برخوردار می‌باشد.
هدف: بررسی تغییرات کمی و کیفی اسانس دو گونه مذکور در اندامهای خشک و تر گیاه
روش بررسی: در این تحقیق سرشاخه
های هوایی آویشن و ترخون جمعآوری گردید و استخراج اسانس آنها با استفاده از دستگاه کلونجر و به روش تقطیر با آب انجام گرفت. سپس عملکرد اسانس و اجزای اسانس‌های به دست آمده با استفاده از دستگاه GC/MS تعیین شد.
یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که در گیاه ترخون در مقایسه گیاه تازه با گیاه خشک شده در دمای 35 درجه سانتی‌گراد تفاوت چندانی در میزان و اجزای اسانس دیده نمی‌شود ولی در مورد گیاه آویشن خشک کردن گیاه در دمای 35 درجه سانتی‌گراد موجب کاهش میزان اسانس و ترکیبات اصلی می‌گردد.
نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که برای تهیه اسانس گیاه ترخون می‌توان از گیاه تازه و یا خشک شده در دمای محیط استفاده نمود اما برای تهیه اسانس گیاه آویشن بهتر است از گیاه به صورت تازه استفاده شود.

    کلید واژه: آویشن، ترخون، اسانس، گیاه خشک   

     

منبع: http://www.sid.ir

نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۱٠ اردیبهشت ۱۳۸٧
پژوهشهای زراعی ایران 1382; 1(2):139-154.
 
مطالعه پویایی مکانی جمعیت های علف هرز یک مزرعه ذرت با استفاده از ژئواستاتیستیک
 
اشرافی آزیتا,بنایان محمد,راشدمحصل محمدحسن
 
 
  اهمیت توزیع مکانی در روشهای نمونه برداری، مدلسازی دینامیک جمعیت و مدیریت درازمدت علفهای هرز اهمیت خاصی را برای روشهای توصیف و آنالیز توزیع مکانی ایجاد کرده است. به همین منظور در سال 1381 در مزرعه دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، علفهای هرز مزرعه ذرت در 171 نقطه در بخشی به مساحت 1 هکتار با استفاده از سیستم شبکه ای 7 متر در 7 متر در سه نوبت به ترتیب قبل از مدیریت پس رویشی، بعد از مدیریت پس رویشی و پیش از برداشت شناسایی و شمارش شدند. به منظور بررسی ساختار مکانی علفهای هرز و پویایی لکه ها از تکنیک ژئواستاتیستیک استفاده شد. در مجموع 15 گونه علف هرز در مزرعه مشاهده شد. تجزیه و تحلیل سمی واریوگرام برای گونه های متداول نشان داد که دامنه تاثیر از 3.5 تا 236.5 متر بسته به گونه علف هرز و مرحله نمونه برداری متغیر است. در حالیکه 51% تا 85% واریانس در تراکم نیز حاصل همبستگی مکانی بود. در طی فصل پارامترهای مدل سمی واریوگرام برای پیچک تغییر اندکی کرد که پایداری نسبی لکه های این علف هرز چندساله را در طی فصل نشان داد. سوروف تیمار شیمیایی دریافت ننمود و با مساعدشدن شرایط در طی فصل حتی اندکی گسترش یافت. برای بقیه علفهای هرز دامنه تاثیر کاهش یافت ولی ساختار مکانی تا حد زیادی ثابت بود، که پایداری نقاط مرکزی پرتراکم لکه را نشان داد. همچنین اثر جهت داری بصورت لکه های ممتد و کشیده در جهت عبور ابزار آلات مزرعه و شیار آبیاری مشاهده شد. نتایج این مطالعه نشان داد که توزیع مکانی سبب بهبود تصمیم گیریهای مدیریتی و افزایش درک ما از دینامیک جمعیت علفهای هرز خواهد شد.
 
کلید واژه: لکه، پویایی مکانی، ژئواستاتیستیک،‌ مدیریت متناسب با مکان علفهای هرز
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱ اردیبهشت ۱۳۸٧
www.aeka.persianblog.ir
 
نویسنده: سجاد - شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۸٧
 عکاس سجاد احمدی 1387/01/29
 
از چویل چه می دانید؟ 
منتظر مطالب شما هستیم. 
نویسنده: سجاد - شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۸٧
پژوهش و سازندگی بهار 1380; 14(1 (پی آیند 50) در منابع طبیعی):67-71.
 
بررسی پایداری عملکرد علوفه ارقام یونجه (Medicago sativa) در استان لرستان
 
انصاری ناصر,یوسفی بایزید
 
 
 

آزمایش، بررسی پایداری عملکرد علوفه ارقام یونجه (Medicago sativa) در استان لرستان، میزان پایداری تولید علوفه 6 رقم یونجه چند ساله (همدانی، کدی، کریساری، سیمرچنسکایا، قره یونجه و مائوپا) را در قالب طرح آماری بلوک های کامل تصادفی با 4 تکرار در دو مکان (زاغه و قائد رحمت) در استان لرستان در طی سال های 1364 الی 1369 براساس روش Russell و Eberhart مورد ارزیابی قرار داده است. نتایج به دست آمده نشان می دهد که هیچ کدام از ارقام مورد بررسی دارای واریانس انحراف از خط (S2di) معنی دار نبودند این امر نشان می دهد که ارقام یونجه دارای رابطه خطی با محیط های مورد آزمایش بودند. براساس جدول تجزیه پایداری واریانس خطی رقم × محیط که بیانگر ضرایب رگرسیون ارقام بر محیط می باشد در سطح احتمال %5 معنی دار شده است به عبارت دیگر ارقام عکس العمل های متفاوتی را به تغییرات محیطی نشان می دهند. براساس نمودار پایداری ارقام یونجه چند ساله که دو پارامتر ضریب رگرسیون ارقام بر محیط (bi) و عملکرد علوفه ارقام را به صورت توام مورد بررسی قرار می دهد. از بین ارقام مورد بررسی رقم قره یونجه با b=1.082 و عملکرد علوفه 1626.86 کیلوگرم در هکتار دارای بیشترین پایداری تولید علوفه در محیط های مورد آزمایش بود. پس از رقم قره یونجه ارقام کدی b=0.94 و عملکرد علوفه )1613.24 کیلوگرم در هکتار( وسیمر b=1.099 و عملکرد علوفه 1599.3 کیلوگرم در هکتار جزو پایدارترین ارقام بودند. در این آزمایش رقم یونجه کریساری علی رغم عملکرد علوفه بالا )1769.31  کیلوگرم در هکتار( به دلیل شیب زیاد خط رگرسیون آن با محیط های آزمایشی )اختلاف بسیار معنی دار ضریب رگرسیون بر محیط آن (b=1.25)] با [1 ارقام ناپایدار بود. )منظور این است که چون ضریب رگرسیون رقم یونجه کریساری بر محیط یعنی b=1.25 با خط رگرسیون یعنی 1 اختلاف معنی دار دارد لذا پایدار نیست(.

 
کلید واژه: یونجه چند ساله، رقم، عملکرد، پایداری
نویسنده: سجاد - شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۸٧
پژوهش و سازندگی زمستان 1384; 18(4 (پی آیند 69) در زراعت و باغبانی):96-103.
 
بررسی امکان به کارگیری کود مرغی در تغذیه ذرت دانه ای در منطقه لرستان
 
فلاح سیف اله*,قلاوند امیر,خواجه پور محمدرضا
 
* دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده کشاورزی، گروه زراعت
 
 

در راستای ایجاد پایداری در حاصل خیزی خاک و نیز تولیدات کشاورزی لازم است از منابع تجدید شونده از جمله کودهای آلی استفاده گردد. در این رابطه، آزمایشی در سال 1383 در مزرعه تحقیقات کشاورزی اداره هواشناسی لرستان در فاصله 30 کیلومتری شمال شرقی خرم آباد اجرا شد. آزمایش به صورت کرت های خردشده در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار اجرا گردید که در آن دو روش اختلاط کود مرغی با خاک (توسط فاروئر یا دیسک) به عنوان عامل اصلی و سطوح مختلف کود مرغی )شامل صفر، 10، 20 و 30 تن در هکتار( به عنوان عامل فرعی در نظر گرفته شد. نتایج حاصل نشان داد که اختلاط کود با خاک توسط فاروئر در مقایسه با دیسک باعث افزایش معنی دار تعداد دانه در ردیف، وزن هزار دانه، عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیک گردید. ولی تعداد ردیف در بلال در تیمار اختلاط کود توسط دیسک بیشتر از فاروئر بود. همچنین شاخص برداشت در دو روش اختلاط کود اختلاف معنی داری نداشت. سطوح مختلف کود نیز موجب افزایش معنی دار کلیه صفات مذکور گردید. اثر متقابل نحوه اختلاط کود مرغی در سطوح مختلف آن بر صفات یاد شده به استثنای تعداد دانه در ردیف معنی دار نبود. بیشترین مقدار عملکرد دانه و بیولوژیک در تیمار 30 تن کود دامی در هکتار به دست آمد ولی اختلاف عملکرد دانه این تیمار با تیمار 20 تن کود دامی در هکتار معنی دار نبود. عملکرد دانه در روش اختلاط کود توسط فاروئر 800 کیلوگرم در هکتار بیشتر از روش اختلاط کود توسط دیسک بود. فاروئر باعث قرار گرفتن کود در زیر پشته می شود و در نتیجه در این شرایط دسترسی ریشه به مواد غذایی بهتر بوده و رشد و عملکرد بهبود می یابد.

 
کلید واژه: کود مرغی، روش اختلاط کود، تغذیه گیاه، ذرت
 
نویسنده: سجاد - شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۸٧
یافته تابستان 1384; 7(2 (پیاپی 25)):37-43.
 
اثرات ضد قارچی اسانس گیاه ساتور یا خوزستانیکا منطقه لرستان به روش invitro
 
سپهوند اصغر*,کردبچه پریوش,دلفان بهرام,زینی فریده,هاشمی سیدجمال,محمودی محمود
 
* خرم آباد، گلدشت، جنب بیمارستان تامین اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، دانشکده پزشکی، گروه انگل و قارچ شناسی
 
 

مقدمه: با توجه به محدود بودن داروهای ضد قارچی، عوارض جانبی ناخواسته آن ها و ظهور سوش های مقاوم به دارو، تحقیق و پژوهش برای یافتن داروهای ضد قارچی جدید با عوارض جانبی کمتر، لازم وضروری می نماید. در این پژوهش اثرات ضد قارچی اسانس گیاه ساتوریا خوزستانیکا که بومی استان لرستان است بر روی ده قارچ کپکی و مخمر مورد ارزیابی قرار گرفت.
مواد و روش ها: جهت تهیه اسانس گیاه ساتوریا خوزستانیکا عملیات اسانس گیری با روش تقطیر با آب و دستگاه کلونجر انجام شد. محیط های سابورو دکستروز آگار حاوی غلظت های گوناگونی از اسانس، برای بررسی در ماتوفیت ها و ساپروفیت ها تهیه و میانگین قطر رشد کلنی ها، پس از 7 و 14 روز اندازه گیری گردید. در بررسی مخمر کریپتوکوکوس نئو فورمنس دیسک ها با غلظت های گوناگون تهیه و میانگین قطر هاله عدم رشد پس از 7 و 14روز اندازه گیری گردید. اطلاعات حاصله به وسیله نرم افزار
SPSS مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفتند.
یافته ها: نتایج این بررسی نشان داد که غلظت
%2 mg/ml ≤ اسانس مرزه خوزستانی، رشد «تریکو فایتون متناگروفیتس، میکروسپوروم جیپسئوم و اپیدرموفایتون فلوکوزوم» و غلظت ≥%6 mg/ml رشد «آسپرژیلوس فومیگاتوس، آسپرژیلوس فلاووس، فوزاریوم، تریکوفایتون وروکوزوم، تریکوفایتون روبروم، میکروسپوروم کنیس» را صد در صد مهار نمود. (p<0.05). در مورد کریپتوکوکوس نئوفورمنس، غلظت های مختلف، درصدهای مختلف مهار رشد را نشان داد (p<0.05). اما حتی در غلظت ماکزیمم 1000 mg/ml (اسانس خالص) مهار رشد حدود 62 درصد را نشان داد.
نتیجه گیری: با توجه به نتایج حاصله، می توان امیدوار بود که اسانس ساتوریا خوزستانیکا را می توان در درمان بسیاری از بیماری های قارچی «درماتوفیت، ساپروفیت و مخمری» و همچنین به عنوان یک ضد عفونی کننده استفاده نمود.

 
کلید واژه: آنتی فونگال، ساتوریا خوزستانیکا، اسانس
 
 
 
نویسنده: سجاد - شنبه ۳۱ فروردین ۱۳۸٧
علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی بهار 1380; 5(1):175-187.
 
جدا کردن رنگ کاراملی از ملاس چغندرقند و بررسی ویژگی ها و کاربرد آن در صنایع غذایی
 
کرامت جواد,ملک سعید
 
 
 

به منظور بررسی رنگ ملاس چغندر قند و امکان جایگزینی آن با کارامل مصرفی صنایع غذایی، به ویژه نوشابه سازی، مقداری از ملاس رقیق شده، پس از تنظیم pH، از یک ستون رزین آمبرلایت به عنوان رزین جاذب ترکیبات رنگی گذرانده شد، و رنگ آن به کمک الکل اسیدی جدا گردید. بیشترین درصد جداسازی (76.3%) در شرایط میزان رقت ملاس برابر با 10 درجه بریکس و مقدار رزین برابر 150 میلی لیتر به دست آمد. حلال جداسازی، و رنگ جامد به کمک تبخیر توسط خشک کن تصعیدی تولید شد. ویژگی های رنگ تولیدی از جمله قابلیت حل، میزان خاکستر، قند و قدرت رنگ دهی تعیین گردید. هم چنین، پایداری رنگ تولید شده در شرایط مختلف، از جمله pH های اسیدی، دما و نور مورد بررسی قرار گرفت. علاوه بر آن، شاخص های کمی محلول رنگ به کمک دستگاه هانترلب تعیین شد.
رنگ تولیدی با کارامل مورد مصرف در نوشابه سیاه زمزم مقایسه شد، و ملاحظه گردید که طول موج حداکثر جذب در آنها تقریبا یکسان است. هم چنین، از نظر حساسیت به تغییر pH نیز کاملا مشابه بودند. نوشابه های تولید شده با رنگ تولیدی و کارامل، از نظر انبارداری در شرایط مختلف دما و نور نیز با یکدیگر مقایسه شدند، و مشخص شد که رنگ تولید شده بسیار مناسب تر است. به طور کلی، نتیجه گیری شد که رنگ تولیدی جانشین بسیار مناسبی برای کارامل وارداتی در تولید نوشابه های گازدار سیاه رنگ می باشد.
پودر رنگ تولید شده به عنوان جانشین بخشی از پودر کاکائو در تولید شیرکاکائو نیز به کار رفت. آزمایش های تشخیص حسی نشان داد که می توان به میزان 20% پودر رنگ تولیدی را جانشین پودر کاکائو نمود.
کارامل تولید شده از ملاس از نظر بهداشتی کاملا سالم است. ارزیابی اقتصادی نیز براساس هزینه های ثابت و متغیر و قیمت فعلی ملاس انجام شد، و قیمت تولید هر گرم رنگ حدود 10 ریال برآورد گردید. بنابراین، تولید کارامل از ملاس کاملا اقتصادی است.

 
کلید واژه: رنگ غذایی، ملاس، کارامل
 
 
 
نویسنده: سجاد - جمعه ۳٠ فروردین ۱۳۸٧
: پژوهش در علوم پزشکی زمستان 1380; 6(4):1-5.
 
آشنایی با مبانی کاربرد گیاهان دارویی: آنچه پزشکان در این زمینه باید بدانند
 
ذوالفقاری بهزاد,قنادی علیرضا*
 
* گروه فارماکنوگنوزی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی- درمانی استان اصفهان، اصفهان
 
 

مباحث وابسته به گیاهان دارویی و داروهای گیاهی از بحث انگیزترین و پرجاذبه ترین موضوعات مربوط به علوم پزشکی در دهه های اخیر بوده است. گستره عقاید در این زمینه هر فرد جوینده ای را دچار شگفتی می کند. در سویی افرادی وجود دارند که درمان هر بیماری را در داروهای گیاهی یافته و یا استدلال آن این داروها منشا طبیعی داشته، لذا با بدن "طبیعی" انسان هم خوانی دارند از مصرف هیچ گیاهی دریغ نمی کنند و در طرف دیگر افرادی بر این باور هستند که گیاهان فاقد اثرند و استدلال آنها فقدان اطلاعات مستند علمی در زمینه کاربرد این داروها یا ممتنع بودن اثر بخشی یک گیاه در بیماری های مختلف و یا فقدان اطلاعات دارویی گیاهی در کتب مرسوم پزشکان می باشد. با این حال این امر مسلم وجود دارد که پزشکان و حرف وابسته پزشکی باید اطلاعاتی جامع در زمینه داروهای گیاهی و گیاهان دارویی داشته باشند، چرا که حتی اگر خود آنها مایل به تجویز این داروها نباشند، بسیاری از بیماران آنها نه تنها به مصرف این داروها تمایل دارند، بلکه در بسیاری از موارد خوددرمانی با گیاهان دارویی، دانسته یا ندانسته امری رایج است.....

 
کلید واژه: 
 
 
 
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱۱ فروردین ۱۳۸٧
اقتصاد کشاورزی و توسعه زمستان 1384; 13(ویژه نامه):31-52.
 
محاسبه و تحلیل عوامل موثر در کارایی تولید طرحهای مرتعداری واگذار شده (خصوصی سازی مراتع) مطالعه موردی استانهای خراسان، یزد و آذربایجان غربی
 
رحیمی سوره صمد*,صادقی حسین
 
* مرکز تحقیقات روستایی وزارت جهاد سازندگی (سابق)
 
  این پژوهش به اندازه گیری و تجزیه و تحلیل عوامل موثر بر کارایی طرحهای مرتعداری واگذار شده به مرتعداران (خصوصی سازی مراتع) در سه استان کشور می پردازد. با عنایت به ویژگیهای حاکم بر بخش کشاروزی و منابع طبیعی به طور اعم و شرایط خاص منابع طبیعی (بالاخص مراتع) در ایران رهیافت مدل مرزی تصادفی بر دیگر رهیافتها ترجیح داده شد. در این پژوهش دو فرم تابعی ترانسلاگ و کاب داگلاس، که دردهه اخیر در پژوهشهای مشابه متداول بوده است، با استفاده از نرم افزار frontier مورد تخمین قرار گرفت. درنهایت به استناد آزمونهای صورت گرفته ، فرم کاب داگلاس برای طرحهای مرتعداری نمونه کافی تشخیص داده شد. از میان مدلهای مختلف و بر اساس آزمون فرضیه های صورت گرفته، مدل ناکارایی فنی غیر خنثی هووانگ و لیو (Huang & liu. 1994) انتخاب شد. کاراییهای فنی براورد شده برای طرحهای مرتعداری در یک طیف گسترده و دامنه 27 تا 99 درصد و با متوسط کارایی 63 درصد در سه استان کشور (86 طرح مرتعداری نمونه) متغیر بود. نتایج حاکی از فزاینده بودن بازده نسبت به مقیاس در میان طرحهای مرتعداری می باشد. یافته های دیگر تحقیق نشان می دهد که عملکرد (تولید در هکتار) علوفه و گیاهان خشک در طرحهای مرتعداری سه استان مورد بررسی نسبت به مراتع مجاور حدود 55 درصد افزایش داشته است.
 
کلید واژه: مدل مرزی تصادفی، توابع تولید، کارایی فنی، طرحهای مرتعداری، مدل آثار ناکارایی، مدل غیر خنثی هووانگ – لیو
 
 
نویسنده: سجاد - یکشنبه ۱۱ فروردین ۱۳۸٧
تحقیقات اقتصادی زمستان 1383; -(67):259-291.
 
عوامل مؤثر بر کارایی و اقتصاد مقیاس در رهیافت‌های پارامتری و ناپارامتری (مطالعه موردی: طرح‌های مرتعداری در ایران)
 
رحیمی سوره صمد,صادقی حسین
 
 
 
این تحقیق ضمن بررسی تطبیقی رهیافت‌های پارامتری و ناپارامتری در برآورد کارایی و اقتصاد مقیاس، آن را به طور موردی در سطح طرح‌های مرتعداری سه استان کشور مورد توجه قرار می‌دهد.در این طرح‌ها مراتع با هدف حفظ،‌اصلاح و احیا به صورت اسناد بلندمدت و قابل تمدید به مرتعداران (دامداران) واگذار می‌شود.
نتایج حاصل از رهیافت پارامتری نشان می‌دهد که: الف- ظرفیت ارتقاء و کارایی فنی در طرح‌های مرتعداری به میزان 33 درصد وجود دارد؛ ب- بازدهی فزاینده نسبت به مقیاس بر فرایند تولید حاکم است؛ ج- حس تعلق و احساس مالکیت و شیوه‌های بومی‌مدیریت و تقسیم‌بندی مراتع در پایداری آنها تأثیر مثبتی دارد؛ د- افزایش تعداد دام و تعداد بهره‌برداران (با ثبات سایر شرایط) به کاهش توان بیولوژیکی مراتع می‌انجامد؛ ه- آموزشهای ترویجی موفق بوده‌اند. از سوی دیگر نتایج رهیافت ناپارامتری حاکی از تأیید بندهای الف (با رقم 20 درصد) و ب بوده ولی در رتبه‌بندی، استان اول و دوم تغییر مکان می‌دهند.
یافته‌های بررسی تطبیقی رهیافت‌ها حاکی است که: الف- هر دو رهیافت دارای قابلیت‌های خاصی هستند؛ ب- بروز نتایج متناقض محتمل است؛ ج- به کارگیری رهیافت پارامتری در تحقیقات مربوط به بخش کشاورزی و منابع طبیعی به واسطه ویژگی‌های آنها بسیار ضروری است؛ ه- بالا بودن متوسط کارایی در رهیافت
DEA-VRS نسبت به رهیافت SFA در بخش کشاورزی احتمال بیشتری دارد.  
 
کلید واژه: کارایی فنی، تابع تولید مرزی تصادفی (SFA)، مدل آثار عدم کارایی غیر‌خنثی، مدل هوانگ- لیو، تحلیل پوششی داده‌ها (DEA)،‌طرح‌های مرتعداری.
 
 
نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۱٤ اسفند ۱۳۸٦
67 : مجله گیاه شناسی ایران 1384; 11(2 (پیاپی 22)):193-195.
 
گونه جدید Astragalus kabutaralanensis از استان لرستان، ایران
 
معصومی علی اصغر,دهشیری محمدمهدی
 
 
  نمونه های گیاهی جمع آوری شده از استان لرستان نامگذاری شد و در بین آنها گونه A. kabutarlanensis بعنوان گونه جدید توصیف شده است. این گونه با نزدیک ترین خویشاوند خود A. cottonianus که در خراسان، افغانستان و ترکمنستان پراکنش دارد، مقایسه می شود. نمونه هلوتیپ در هرباریوم مرکزی ایران و نمونه ایزوتیپ در هر باریوم دانشگاه آزاد اسلامی بروجرد نگهداری می گردد.

 

منبع : http://www.sid.ir/

نویسنده: سجاد - سه‌شنبه ۱٤ اسفند ۱۳۸٦
47 : پژوهشهای زراعی ایران 1384; 3(2):171-181.
 
دوره بحرانی کنترل علفهای هرز برنج (.Oryza sativa L) در استان لرستان
 
احمدی عبدالرضا,رستمی مجید,شاکرمی جهانشیر,فیضیان محمد
 
 
  به منظور تعیین بهترین دوره برای کنترل علفهای هرز غالب مزارع برنج (Oryza sativa L.) در منطقه ویسیان استان لرستان، آزمایشی در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سال 1383 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه لرستان اجرا شد. طرح آزمایشی مورد استفاده بلوکهای کامل تصادفی و تیمارهای آن شامل دو گروه حذف و حضور علفهای هرز تا فواصل 14، 28، 42 و 56 روز پس از کاشت نشا به همراه یک تیمار شاهد برای هر گروه بود. طبق نتایج این آزمایش، دوره بحرانی کنترل علفهای هرز برای کاهش قابل قبول عملکرد دانه در حد 5% و 10% به ترتیب بین روزهای 11 تا 40 و 14 تا 30 پس از کاشت نشا بود. انجام عملیات وجین قبل از روز 8 و بعد از روز 49 تاثیر قابل توجهی در افزایش عملکرد نداشت. طول دوره بحرانی همچنین بر اساس درجه حرارت تجمعی تعیین گردید، بر این مبنا برای کاهش قابل قبول عملکرد در حد 5% این دوره پس از دریافت 198 درجه روز شروع و تا 768 درجه روز ادامه یافت و با افزایش درصد خسارت مجاز طول این دوره کاهش یافت. افزایش تداخل علفهای هرز در مراحل اولیه رشد برنج باعث کاهش مدوام و سریع عملکرد دانه گردید بطوریکه در فاصله روزهای 14 تا 28 پس از کاشت نشا به ازای هر روز تاخیر در عملیات وجین به طور متوسط حدود 47 کیلوگرم از عملکرد دانه کاسته شد.
 

کلید واژه: دوره بحرانی، علفهای هرز، برنج

منبع : http://www.sid.ir