اثر توام درجه حرارت و ساکارز بر سرما سختی و بیان ژنهای القا شونده در برابر سرما

علوم کشاورزی ایران 1380; 32(2):467-478.  

اثر توام درجه حرارت و ساکارز بر سرما سختی و بیان ژنهای القا شونده

 در برابر سرما در کشتهای سلول و کالوس جو (.Hordeum vulgare L)

  طبایی عقدایی سیدرضا*   * موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع، تهران    

در این پژوهش مقاومت به سرما و بیان ژنها در واکنش به تغییرات توام درجه حرارت

و غلظت ساکارز در سلول گیاه مورد بررسی قرار گرفت. کالوس از رویانهای نارس جو

 (Hordeum vulgare L.) تولید و در محیط کشت MS مایع و در دمای 25oC واکشت

گردید. سپس کشتها در دو دوره 5 و 10 روزه در محیط کشت حاوی 0.1 و 3 درصد

 ساکارز و تحت دمای 6oC به مدت 10 ساعت و 2oC به مدت 14 ساعت قرار گرفتند.

 پس از انجام آزمون انجماد، میزان سرماسختی از طریق ارزیابی زنده مانی و نیز

تخمین آسیب وارده به سلولها اندازه گیری گردید. RNA کل از کالوس های شاهد و

نیز از کشتهای تحت تیمارهای مختلف استخراج و میزان تجمع mRNA های مربوط به

 ژن های HmAP1t2.2, HmG1t4و dhlبا روش نورذرن بلاتینگ ارزیابی گردید. نتایج

بدست آمده افزایش سرماسختی در کشتهای قرار گرفته در معرض درجه حرارتهای

پایین (بالاتر از نقطه انجماد) (6oC/2oC (14 ساعت /10 ساعت)) را نشان می دهند.

 همچنین، تحمل به یخ زدگی در کشتهای انجام گرفته در غلظت %3 ساکارزو تحت

 دماهای 25oC و 6oC/2oC بسیار بالاتر از کشت های انجام گرفته در غلظت 0.1

درصد ساکارز در دماهای مذکور بود. تغییر در تجمع mRNA ژنهای مورد آزمایش نیز

به موازات تغییر در تحمل به سرما صورت گرفته، و همبستگی مثبتی بین میزان

سرماسختی و بیان ژنهای مذکور وجود داشت. نتایج ارزیابی ها همچنین نشان دادند

 که افزایش تحمل به سرما و بیان ژن در واکنش به افزایش غلظت ساکارز (از

0.1 به 3 درصد) حتی در دمای معمولی (25oC) بسیار بیشتر از افزایش ناشی

 از تغییر در دمای رشد کالوس از 25oC به 6oC/2oC می باشد. بنابراین، ساکارز

به عنوان عاملی مهم در فرایند سازگاری به سرما می تواند نقشی تعیین کننده

 را در تحمل به یخ زدگی و بیان ژنها در واکنش به سرما ایفا نماید.

  کلید واژه:     مقاله

/ 0 نظر / 62 بازدید